Tag: LLM’s

Categorieën
AI crypto technologie

Zuckerberg betaalt $100 miljoen salaris per programmeur omdat AI tegenvalt

Welkom bij de honderdste editie van deze nieuwsbrief. Wat begon als een paar losse blogposts werd ruim twee jaar geleden een nieuwsbrief over de invloed van tech en innovaties, mede omdat BNR mijn bericht oppikte over de problemen bij ’s werelds grootste cryptobeurs Binance.

Deze persoonlijke mijlpaal is geen moment voor nostalgie dus ik wil niet uitgebreid terugblikken, maar een paar conclusies trekken over wat er sinds de eerste nieuwsbrief in de wereld is veranderd.  Van de dominantie van AI en de volwassenwording van crypto tot de geopolitieke macht van chips: deze editie is een momentopname én vooruitblik. Want uiteraard heb ik de pretentie om enkele voorspellingen te kunnen doen waarover we ons kunnen verkneukelen in editie 200.

Dank aan alle lezers van de Nederlandstalige nieuwsbrief, de bijna duizend lezers die de Engelstalige versie volgen op LinkedIn zonder flauwe grappen over Ali B. en Marco B. (daar heten ze zoals het hoort P. Diddy en R. Kelly) en ook dank aan de volgers van Marketing Report, waar deze nieuwsbrief wekelijks wordt gedeeld.

Onderwerpen in deze editie:

  • AI is overal – matig tot slecht
  • Crypto vooral populair als IPO
  • Techbro’s steeds irritanter
  • Van Silicon Valley naar de wereld
  • AI via LLMs eerder Zwitsers zakmes dan nieuwe stoommachine
  • Microsoft gelooft in OpenAI voor eigen omzet en beurswaarde
  • Waarom de meeste AI-bedrijven worden overgenomen
  • Crypto van alternatief geld naar ‘enabling layer’
  • Regulering van AI is onvermijdelijk
De stijging van Nvidia en Bitcoin in de laatste twee jaar loopt gelijk met de verwachtingen van AI en crypto.

1. AI is overal – matig tot slecht

Op plek 1 een open deur: in 2022 was AI nog iets voor ontwikkelaars, exotische startups en snuggere onderzoeksinstituten, maar in 2023 veranderde alles met de introductie van ChatGPT, dat in recordtijd honderden miljoenen gebruikers trok. Wat gebeurde met internet in de jaren negentig en smartphones in de laatste twintig jaar, voltrekt zich sindsdien met AI; alleen sneller. Juist omdat door internet en smartphones het gebruik van AI extreem laagdrempelig is geworden.

Tegelijkertijd blijft effectief gebruik van AI ver achter bij de verwachtingen. Diverse onderzoeken tonen aan dat met name het bedrijfsleven worstelt met de vraag hoe AI praktisch en nuttig kan worden ingezet. Op dit moment is het dermate droevig gesteld met zakelijk AI-gebruik dat de meest gehoorde reactie op deze nieuwsbrief luidt: ‘je schrijft hem duidelijk niet met AI.’ Oftewel; teksten die met AI worden geschreven zijn duidelijk herkenbaar als clichématig en onpersoonlijk. Iedereen heeft zo’n collega die elke tweede zin eindigt – met zo’n irritant streepje aan het einde.

Onlangs publiceerde MIT een uitstekend onderzoek dat bevestigde wat alom werd gevreesd: de huidige generatie AI-tools maakt mensen dommer. Mensen die zonder hulpmiddelen schreven, gebruikten hun hersenen het meest. Mensen die AI gebruikten, waren minder actief met hun hoofd, onthielden minder en voelden zich minder betrokken bij hun eigen tekst. Ze konden ook minder goed uitleggen wat ze zelf hadden geschreven. AI maakt schrijven makkelijker, maar blijkt op langere termijn slecht voor het leerproces en denkvermogen.

2. Crypto nu serieuze beleggingsklasse – vooral als IPO

Wie deze nieuwsbrief vanaf het begin leest, heeft de stijging van Bitcoin meegemaakt van $15.000 naar ruim boven de $100.000. Ik geef geen beleggingsadvies – mijn podcast met dr. Nisheta Sachdev heet niet toevallig NFA: Not Financial Advice – maar het blijft bijzonder dat Bitcoin in die paar jaar ruim 500% is gestegen. Voor de cryptofreaks is het lastig te accepteren dat het aandeel Nvidia het in dezelfde periode nog veel beter deed, of dat zelfs Microsoft beter presteerde dan de nummer twee in crypto, Ethereum.

Maar los van het onweerlegbare financiële rendement, verwijt ik mezelf dat ik er blijkbaar niet in ben geslaagd om duidelijk te maken waarom blockchain-toepassingen, met cryptovaluta als meest bekende verschijningsvorm, zo fascinerend zijn. De kern van blockchain zit m.i. in twee aspecten: allereerst de decentralisatie, het ontbreken van een centrale schakel die een ecosysteem kan beheersen.

Een goede blockchain kent geen Bezos of Zuckerberg als tsaar op de troon. Bitcoin is daarvan het mooiste voorbeeld, want niemand weet daarvan zelfs wie de oprichter is. Het systeem functioneert op basis van het tweede fascinerende aspect van blokchain: smart contracts. (Ik probeer Engelse termen zoveel mogelijk te vermijden, maar ‘slimme contracten’ vind ik net zo stom als een helicopter vertalen als ‘wentelwiek’.)

Deze geprogrammeerde overeenkomsten sluiten de tussenkomst van een tussenpersoon volledig uit. Geen pannenkoek notaris die voor een paar duizend Euro twee keer ‘kopieer en plak’ op een akte doet.  Hierdoor kan het aantal frictieloze transacties in blockchains eenvoudig verveelvoudigen.

Toegegeven: het aantal goede blockchain-toepassingen buiten de financiële wereld is tot dusver te beperkt gebleven en de speculatie op gekkigheden als memecoins heeft zelfs de president van de VS een miljard opgeleverd. Maar voor wie twijfelt aan het belang en de groei van crypto, wijs ik graag op de uitstekende pagina van investeringsmaatschappij Andreessen Horowitz getiteld ‘5 charts that explain crypto right now.’ Geloof mij gerust niet, maar onderzoek waarom de investeerder achter Facebook, Twitter, Airbnb, Instagram, Skype, Slack en Pinterest ook zo groot in cryptobeurs Coinbase en nog tientallen andere cryptobedrijven is gestapt.

Hoe ironisch is het dat IPO’s van cryptobedrijven in 2025 de meest gewilde beleggingen zijn op Wall Street. Of, zoals Barron’s het verwoordt: “Circle Stock Went Gangbusters. Crypto IPOs Are the Next Big Thing.”

Het kan raar lopen: Het nieuwe beurslievelingetje op Wall Street: cryptobedrijven.

3. Techbro’s zijn onuitstaanbaar

De Amsterdamse filosoof Wim Kieft concludeert doorgaans terecht over een doorgeslagen figuur: ‘hij is een beetje teveel in zichzelf gaan geloven.’ Bij Elon Musk is dat proces al jaren aan de gang en misschien is hij daarom liefst 47 keer ter sprake gekomen in 100 nieuwsbrieven. Van zijn overname van Twitter tot Groks neiging om een foto van een hondenshow te gebruiken om aandacht te vragen voor vermeende blanke genocide in Zuid-Afrika: Musk is de meest betrouwbare bron voor content die je niet kunt verzinnen. Maar ik blijf pleiten voor beoordeling van de man op zijn werk, niet op zijn extracurriculaire activiteiten.

OpenAI CEO Sam Altman is na Musk het meest genoemd in deze nieuwsbrief (39 vermeldingen), maar het feit dat zijn naam nog moet worden voorafgegaan door een functietitel geeft de beperking aan van zijn roem. Altman doet er alles aan om zich te profileren als de messias van het AI-tijdperk, maar heeft te weinig historisch besef om zich te realiseren hoe het doorgaans afloopt met een messias. Van de aankondiging van het vijfhonderd biljoen dollar kostende Stargate-project in de Oval Office tot een drie miljoen kostende video waarin hij koffie drinkt, Altman zit continu hoog op de irritatiegrens.

Er zijn inmiddels twee uitstekende boeken verschenen waarin het dubieuze karakter van Altman ruim wordt uitgemeten. Mark Zuckerberg is gladder dan een aal in een emmer snot gedompeld in een vat motorolie in een badkuip vol groene zeep, maar wie Sam Altman een weekend op zijn huis laat passen moet niet verbaasd zijn als bij terugkomst je huis is verkocht, de opbrengst op Altmans rekening staat en hij je verzekert dat je gelukkiger bent met minder bezit en de wereld er beter van wordt.

4. Van Silicon Valley naar de wereld

De berichtgeving over technologie en innovatie is geëvolueerd van Silicon Valley naar de rest van de wereld, van Abu Dhabi als mogelijke thuisbasis van ’s werelds grootste AI-datacenter, tot Singapore dat AI-toepassingen test samen met Zuid-Korea en China met het verrassende DeepSeek. Elke politicus begrijpt dat het land dat AI en ‘compute’ (datacenters) beheerst, een wereldmacht kan worden.

Technologie ligt nu het hart van geopolitiek, van chipbeperkingen voor China tot subsidiewedlopen voor AI-startups. Door het toenemende belang van technologie ontstaat tussen overheden en tech-bedrijven een soort kruising van een paringsdans en een verwurging: Nvidia en ASML kunnen niet exporteren naar China zonder toestemming van Trump en van wie er ook leiding moge geven aan de Nederlandse regering; maar tegelijkertijd kan Trump niet zonder de donaties van tech-bedrijven aan de Republikeinse partij en moet de Nederlandse economie innoveren om te blijven groeien. Musk doorzag die wederzijdse afhankelijkheid en doneerde zichzelf naar een machtspositie binnen de Amerikaanse regering.

Degene die de rekenkracht, de datacenters en de chips bezit, heeft de macht. Europa loopt achter, China wil een onafhankelijke grootmacht worden en de VS domineert de top. Tech is niet langer een industrie, het is de kerninfrastructuur van alles wat een samenleving draaiend houdt, van zorg tot defensie en alles dat daartussen zit.

De voorspellingen

Tot zover de analyse van waar we op dit moment staan. Dit zijn conclusies en voorspellingen voor de periode tijdens de volgende honderd edities van deze nieuwsbrief:

1. AI via LLMs eerder Zwitsers zakmes dan nieuwe stoommachine

De stofwolk die mensen als Altman opwerpen suggereert dat LLMs zoals ChatGPT en DeepSeek net zo fundamenteel zullen zijn als het internet. De realiteit is anders. LLMs zijn soms indrukwekkend, maar blijven ondanks de honderden miljarden investeringen tekort schieten. Vanuit kostenoogpunt bezien zijn de huidige generatie LLM’s een digitale variant van onder de douche gaan staan met briefjes van honderd, die in stukjes scheuren en hopen dat er wat blijft liggen op het doucheputje.

De huidige LLM’s verhogen productiviteit, maar creëren geen nieuwe netwerkeffecten. Het is nog steeds niet bewezen dat een miljard gebruikers van ChatGPT een beter product genereert dan een miljoen gebruikers. Vergelijk dat met sociale media, waarbij de waarde voor elke gebruiker toeneemt met elke nieuwe gebruiker.

De huidige generatie LLM’s heeft geen duidelijke verdedigbare concurrentiepositie, wat de Amerikanen zo mooi omschrijven als een slotgracht. (Ik moet er altijd om grinniken dat Amerikanen een specifiek woord hebben voor dit begrip dat Europese talen niet kennen, terwijl de VS geen kastelen of slotgrachten heeft, tenzij je Disneyland meetelt.)

De grote LLM’s OpenAI, Claude van Anthropic, Google Gemini, DeepSeek, Mistral en Meta’s Llama, hebben eerder allemaal een andere doelgroep dan dat ze zich van elkaar onderscheiden op fundamenteel andere aanpak of kwaliteit. Ethan Mollick heeft daar een handig overzicht van gemaakt. In Nederland biedt de gratis wekelijkse nieuwsbrief van NXTLI de beste praktische tips voor toepassing van AI in de praktijk.

Als er in de komende tien jaar vormen doorbreken van de veelbesproken AGI (Algemene Kunstmatige Intelligentie) of veelgeroemde Superintelligentie, zullen die niet voortkomen uit het voortdurend opschalen van LLMs of LRMs. Het verschil tussen LLMs, die een direct antwoord geven op basis van patroonherkenning en LRMs die eerst stap voor stap redeneren voordat ze antwoorden, wordt door AI-profeten als Sam Altman aangegrepen als bewijs dat die methodiek snel zal leiden tot AGI of Superintelligentie. Maar Apple en Microsoft denken daar heel anders over.

Wat Apple schrijft over AI, is belangrijker dan wat het doet

Een paar weken geleden publiceerde een aantal Apple-medewerkers een veelbesproken onderzoek waaruit bleek dat de nieuwe generatie LRM’s bij eenvoudige taken niet beter presteren dan gewone AI, bij gemiddelde moeilijkheid wel voordelen hebben, maar bij erg moeilijke problemen volledig falen. Ook bleek dat ze geen duidelijke rekenregels gebruiken en soms tegenstrijdig redeneren. Het onderzoek toont aan dat deze modellen anders denken dan alom werd gedacht en roept fundamentele vragen op over hoe goed ze echt kunnen redeneren.

De AI-meute sloeg volledig op hol en wees op de afzender, alleen omdat Apple tot nog toe faalt met eigen AI-toepassingen. Maar dat maakt de analyse en de conclusie niet minder correct. Toen werd het pas echt leuk: op X werd door allerlei zelfbenoemde AI-experts een onderzoek geciteerd van ene C. Opus en A. Lawsen, waaruit zou blijken dat het onderzoek van Apple van geen kant deugde.

Klein probleempje: het was geen echt onderzoek, maar een grap van Alex Lawsen die Anthropic’s Claude had gebruikt om wat tegenwerpingen op het onderzoek van Apple te verzinnen. Nicholas Thompson van The Atlantic legt haarfijn uit hoe ridicuul het is dat AI-experts niet beseffen dat ze een nep-onderzoek citeren dat is gemaakt met AI, zonder het onderzoek inhoudelijk te doorgronden. Dit als onderstreping van mijn eerste punt in deze nieuwsbrief: AI wordt overal gebruikt – maar vooral slecht.

2. Microsoft gelooft in OpenAI voor eigen omzet en beurswaarde

De scepsis over de AI-industrie overheerst niet alleen bij Apple, maar ook bij Microsoft dat notabene één van de grootste spelers is in deze ontploffende sector. Microsoft bezit ondermeer 49% van de aandelen in OpenAI, dat onder leiding van Sam Altman zijn structuur wil hervormen naar een traditionele commerciële vennootschap om nieuwe investeerders aan te trekken en top-personeel te behouden, waarover later meer.

Microsoft heeft meer dan $13 miljard geïnvesteerd in OpenAI en ontvangt in ruil daarvoor, behalve het aandelenbelang van 49%, liefst 75% van de winst van OpenAI tot die $13 miljard is terugverdiend, gevolgd door 49% van de winst van OpenAI tot een maximum van $92 miljard.

Daarnaast ontvangt Microsoft tot 2030 liefst 20% van de omzet die OpenAI via het Microsoft Azure-platform genereert, hoewel dat percentage op termijn mogelijk daalt. Zodra het afgesproken winstplafond is bereikt, blijven alle toekomstige winsten bij OpenAI.

OpenAI wil die voorwaarden versoepelen om zelf meer commerciële vrijheid te krijgen. Tegelijk heeft OpenAI haast: als de herstructurering niet vóór eind 2025 rond is, kunnen toegezegde investeringen, zoals de vaak genoemde injectie van onder andere SoftBank van $30 miljard, vervallen of omgezet worden in schuld.

Naast de financiële afspraken heeft Microsoft grote strategische voordelen uit de deal met OpenAI, dat is verplicht (!) om al zijn modellen op Microsoft Azure te draaien, wat Microsoft miljarden aan cloudomzet oplevert. Microsoft heeft bovendien een exclusieve licentie op OpenAI’s technologie en mag deze integreren in eigen producten zoals Copilot, GitHub en Bing. Via de Azure OpenAI-dienst mag Microsoft de modellen ook nog eens doorverkopen en sublicentiëren aan derden.

Reken mee: Microsoft pakt 2.3 biljoen marktwaarde op OpenAI?

Sam Altman onderhandelt met Microsoft zonder veel troeven in handen te hebben. Want hoewel Microsoft met een belang van 49% in OpenAI theoretisch $147 miljard aan waarde bezit bij OpenAI’s waardering van $300 miljard, blijkt uit een simpele rekensom dat de huidige omzet- en winstafspraken Microsoft veel meer opleveren.

Microsoft ontvangt tot $92 miljard aan winstafdracht van OpenAI, wat met de ontstellend hoge nettomarge van Microsoft van 37,7% neerkomt op $34,7 miljard aan netto winst. Aangezien Microsoft op de beurs wordt gewaardeerd met een P/E-ratio van 31,6, vertaalt die winst zich naar ruim $1 biljoen aan extra marktwaarde. Het gebruik van Azure, de exclusieve licenties en de winstafdracht maken de deal voor Microsoft dus veel waardevoller dan alleen een aandelenbelang.

Het wordt voor Microsoft nog veel leuker als OpenAI de nogal megalomane omzetprognose van Altman waarmaakt. Gebaseerd op OpenAI’s projectie van $125 miljard aan omzet in 2029, kan Microsoft hieruit al $73,5 miljard aan winst genereren. Dit omvat een aandeel van 49% in OpenAI’s winsten (tot een maximum van $92 miljard), 20% van de omzet via Azure-verkopen, en winsten uit OpenAI’s gebruik van Azure-infrastructuur met een marge van 30%.

Deze substantiële jaarlijkse winstbijdrage kan de waardering van Microsoft aanzienlijk verhogen. Door de $73,5 miljard te vermenigvuldigen met Microsofts huidige koers-winstverhouding van 31,6, ontstaat een potentiële toevoeging van enkele biljoenen aan de marktwaarde van Microsoft.

Voor de liefhebbers: speciaal voor deze honderdste editie heb ik Google Gemini gevraagd om op basis van de omzetvoorspellingen van OpenAI en de huidige afspraken met Microsoft, exact uit te rekenen wat de deal met OpenAI in marktwaarde oplevert voor Microsoft. Het antwoord: 2.3 *biljoen*. De hele Google Doc die toelicht hoe Gemini op dit bedrag uitkwam, is hier te raadplegen.

Ter vergelijking: de huidige marktwaarde van Microsoft bedraagt $3,55 biljoen. In vergelijking met een eenvoudig 49% aandelenbelang in OpenAI tegen een waardering van $300 miljard (wat $147 miljard zou opleveren), creëert de huidige, meerlaagse partnerschap aanzienlijk meer waarde voor Microsoft.

Microsoft CEO Satya Nadella kan heerlijk achterover leunen terwijl Altman alle kroonjuwelen van OpenAI moet delen met Microsoft. Waarbij Microsoft in alle gevallen het meest profiteert van de mogelijke waardecreatie.

3. De meeste AI-bedrijven zullen worden overgenomen, want structureel concurrerend voordeel ontbreekt

OpenAI, Anthropic, Mistral, xAI: veel verschil in aanpak, maar weinig in structureel voordeel. Niemand heeft monopolies op datasets, chips of architecturen. Daarom is er op termijn weinig kans op tientallen onafhankelijke AI-bedrijven. Meta, Amazon, Google, Microsoft en Apple zullen de besten overnemen. Ook de subtop (Oracle, Salesforce) zal kopen om zijn AI-producten uit te breiden.

Wie nu nog een horizontaal AI-platform wil worden, is waarschijnlijk te laat. Tenzij er een fundamenteel andere weg wordt ingeslagen dan LLM’s, zoals de gedachte lijkt achter de nieuwe startups van voormalig OpenAI topmensen Ilya Sutskever en Mira Murati.

Zuckerberg betaalt salarissen van $100 miljoen uit onmacht

Thinking Machines Lab (met die mooie website) van Murati haalde deze week $2 miljard op van investeerders, op een waardering van $10 miljard. Mark Zuckerberg probeerde het nog productloze bedrijf SSI (klik om te zien wat nu blijkbaar tof is in Silicon Valley) van Murati’s ex-collega Ilya Sutskever te kopen voor $32 miljard en toen dat niet lukte, kocht Zuckerberg de CEO weg.

Zuckerberg lijkt daarmee te erkennen dat zijn huidige strategie, om met Llama een concurrent van OpenAI te bouwen, is mislukt en volgt daarmee de strategie die hij eerder succesvol hanteerde: smijten met geld om dingen te bouwen die hij zelf niet kan ontwikkelen. De geruchten over tekengeld van $100 miljoen voor topontwikkelaars blijken niet waar: het is ‘gewoon’ salaris.

Vorige week kocht Zuckerberg al voor $14.3 miljard 49% van Scale om in de persoon van de 28-jarige Alexandr Wang een ander toptalent op AI-gebied binnen te hengelen. De miljardeninvesteringen in bedrijven van een paar oprichters en de miljoenensalarissen voor ontwikkelaars, tonen aan dat het verschil op AI-gebied gemaakt wordt door individuen. Er is geen enkel AI-bedrijf met een concurrerend voordeel. Er is geen enkel schaalvoordeel. Daarom probeert Altman met het $500 miljard kostende Stargate een verschil te maken op basis van kapitaal, maar dat is science fiction.

Er zullen dus ook niet tien of twintig AI-bedrijven honderden miljarden waard worden, wat wel nodig is om alle miljardeninvesteringen die de laatste jaren in AI zijn gedaan, terug te verdienen. Investeerders en AI-ondernemers zullen veelal eieren voor hun geld kiezen en op het moment dat de muziek in deze stoelendans stopt met spelen, zo snel mogelijk verkopen aan een liquide partij zoals een beursgenoteerd techbedrijf. Microsoft zal opnieuw een van de grote winnaars blijken.

4. Crypto verschuift van ‘alternatief geld’ naar ‘enabling layer’.

De ideologische belofte van crypto als vervanger van banken is niet verdwenen, maar wel ondergeschikt geraakt aan praktische toepassingen. De focus ligt nu op RWA (Real World Assets), gaming, identiteiten en infrastructuur. Layer 2-oplossingen, stablecoins en chains met lage fees maken microtransacties en on-chain applicaties mogelijk.

Er zullen ook steeds meer blockchain-toepassingen worden ingezet in supply chain management, de minst sexy sector op aarde, maar waar fraudevrije controle op de herkomst van goederen steeds belangrijker wordt.

5. Regulering van AI is geen vraag meer, maar een noodzaak.

Sociale media bewezen dat techbedrijven zichzelf niet kunnen reguleren. De schade aan mentale gezondheid, polarisatie en desinformatie is enorm. Bij AI is het risico nóg groter, omdat het schaalbaarder en minder zichtbaar is. Regulering komt traag op gang, maar is onontkoombaar.

De vraag blijft simpel: zou je mensen als Bezos, Altman, Zuckerberg of Musk op je hond laten passen? Zo niet, zou je deze mensen dan de vrije hand geven bij het introduceren van wereldwijde, potentieel maatschappij ontwrichtende technologie? Sociale media hebben allerlei hartstikke positieve en leuke gevolgen, zoals met vrienden en familie of gelijkgestemden in contact blijven. Maar niemand kan ontkennen dat juist de opkomst van sociale media heeft bewezen dat de techbro’s niet fatsoenlijk met hun macht kunnen omgaan.

Regulering van AI is daarom geen vraag meer, maar absolute noodzaak. De grote vraag wordt: hoe?

“Degen Girl vs TradFi Chad guy”: Nish & Frackers in de NFA Podcast

Nish Got Rugged

Ofwel: ‘Nish is besodemieterd’. Dat is de titel van aflevering 19 van de NFA Podcast, waarin we diverse onderwerpen bespreken die in deze nieuwsbrief kort werden aangestipt. Met de nadruk overigens op het woord kort, want de vraag is onontkoombaar of Zuckerberg leuker zou zijn als hij tien centimeter langer was geweest. Wat is dat toch met het short king syndrome?

Madame Sachdev en ik zullen het waarschijnlijk nooit eens worden over het verschil tussen speculeren en investeren, maar het leidt wel tot prikkelende discussies. Waarbij ondergetekende deze week onze beleggingswedstrijd heeft gewonnen, met een resultaat van… 2.69%.

Tot slot

Frackers on Tech begon in een tijd waarin technologie nog vaak als apart thema werd besproken. Inmiddels is technologie overal en onvermijdelijk, volledig doorgedrongen tot de haarvaten van de samenleving. AI, crypto, chips en algoritmes bepalen steeds meer hoe de wereld functioneert, hoe bedrijven concurreren en landen elkaar de loef afsteken. De komende honderd afleveringen zullen een wereld volgen die nog sneller en intenser reageert op de invloed van technologie.

Bedankt voor het volgen, lezen en reageren de afgelopen jaren. Op naar aflevering tweehonderd.

Categorieën
AI crypto technologie

Zuckerberg gaat verliezen, de foute gedachte van EuroStack en Bitcoin boven $95.000

Deze week onder andere:

  • Zuckerberg graaft eigen graf in antitrustproces
  • Europa mist kern met EuroStack 
  • De ‘vriendschapsrecessie’ grijpt om zich heen
  • Nieuwe onderzoeken bewijzen: AI blijft achter op elementaire onderwerpen.
Ook de dag na Koningsdag maakt AI vrijwel altijd foutjes, je moet alleen zoeken waar. Beeld gemaakt met Midjourney.

Deze nieuwsbrief besteedt doorgaans disproportioneel veel aandacht aan de oprichters van techbedrijven. Want waar een CEO bij traditionele multinationals vooral een voorzitter van de raad van bestuur is die functioneert op basis van consensus, blijft in de technologiesector de oprichter vaak aan het roer met een, op z’n vriendelijkst uitgedrukt, relatief monomane bestuursstijl.

Het is vaak alles of niks en alle ballen op rood of zwart; denk aan Mark Zuckerberg die met Meta al jaren tientallen miljarden investeert in de metaverse, zonder enig aantoonbaar financieel resultaat. Een beslissing waarvoor een ingehuurde CEO allang was weggejonast. Het verbranden van een paar honderd miljard is tot daar aan toe, het is veel kwalijker als zo’n tech-bro CEO elementaire onderdelen van de democratie aantast, de mentale weerbaarheid van zijn gebruikers vermindert en de cohesie in de samenleving aanvreet omdat een algoritme als een echoput van je eigen mening meer advertentiekliks oplevert.

In het AI-tijdperk moeten de tech-bro’s nog veel stringenter worden gevolgd en, waar nodig, aan banden gelegd. Te vaak wordt vergeten dat vrijwel alle leidende figuren op AI-gebied deze tekst hebben ondertekend: ‘Het verminderen van het risico op uitsterven door AI zou een wereldwijde prioriteit moeten zijn, naast andere risico’s op maatschappelijke schaal zoals pandemieën en kernoorlogen.’

Verkeerd gebruik van AI zal niet alleen sociaal-maatschappelijke gevolgen hebben, maar tevens het economisch fundament van de wereld kunnen ontwrichten met alle geopolitieke ellende vandien. Dat is geen techno-doemdenken: waar het toe kan leiden als we de tech-bro’s lekker laten voortkachelen, komt op schrijnende wijze naar boven in de mededingingszaak (anti-trust) tegen Mark Zuckerberg’s Meta.

Zuckerberg mailde zijn eigen graf

In die zaak, die momenteel naar een hoogtepunt gaat, getuigde deze week Instagram-oprichter Kevin Systrom. Het was een ronduit verpletterende aanklacht tegen alles wat Zuckerberg tot nog toe over de kwestie heeft gezegd. Toch is het hele spoor aan emails dat naar boven blijft komen juridisch veel kwalijker voor Zuckerberg.

Cory Doctorow vat het bondig samen:

“Onthoud, de overname van Insta is alleen illegaal als Zuck hen kocht om concurrentie op de markt te voorkomen, en niet bijvoorbeeld om een beter product te maken. Het is moeilijk te bewijzen waarom een bedrijf iets doet, tenzij de CEO, oprichter en houder van de meerderheid van de stemgerechtigde aandelen expliciet stelt dat zijn strategie is om een systeem te creëren waarin het innoveren van nieuwe producten “niet veel tractie zal krijgen” omdat hij ze snel zal kunnen kopiëren.”

Geen probleem voor Zuckerberg, zou je denken, want hij zal toch niet jarenlang exact alles hebben aangekondigd in woord en geschrift, wat streng verboden is? Eh… wel dus.

Doctorow vervolgt daarom:

“Ladies and gentlepersons, I give you Mark Zuckerberg, founder and CEO of Meta an accused monopolist who cannot keep his big dumb fucking mouth shut.”

– Cory Doctorow

Want wat schreef Zuckerberg in diverse emails:

“[Instagram zou] kunnen kopiëren wat wij nu doen … Ik zie dit als een groot strategisch risico voor ons als we de fotomarkt niet volledig bezitten.”

Dit zijn niet de woorden van een CEO die denkt dat een ander bedrijf zijn eigen business aanvult, het zijn bekentenissen dat hij bang is dat ze met Facebook zullen concurreren. Facebook probeerde Insta te kopiëren. (Herinner je je Facebook Camera nog? Geen zorgen – niemand anders ook.)

Toen dat mislukte, mailde Zuck Facebook-bestuurders en schreef: “[De groei van Instagram is] echt beangstigend en daarom zouden we misschien moeten overwegen om er veel geld voor te betalen.”

Op dat moment schreef Zucks CFO – een van de volwassenen in de kamer, die probeerde de jongen-koning ervan te weerhouden over zijn eigen lul te struikelen – een waarschuwing naar Zuck dat het illegaal was om Insta te kopen met als doel “een potentiële concurrent te neutraliseren.” Zuck antwoordde dat hij inderdaad uitsluitend overwoog om Insta te kopen om een potentiële concurrent te neutraliseren.

Het is alsof deze man steeds zijn dictafoon oppakte, op “record” drukte en riep: “Hé Bob, ik bevestig hierbij de ontvangst van je memo van de 25ste over het mogelijke vermoorden van Fred. Je brengt enkele interessante punten naar voren, maar ik wilde nogmaals benadrukken dat deze moord een moord moet zijn, en dat die zo voorbedacht mogelijk moet gebeuren. Met vriendelijke groet, Zuck.”

Zuckerberg heeft al verloren? 

De experts lijken eensgezind van mening dat Meta daarom deze zaak gaat verliezen. Zuckerberg kocht Instagram en WhatsApp overduidelijk om een potentiële concurrent van Facebook uit te schakelen. Bij TikTok probeert hij dat niet, en dat is te danken aan het mededingingsproces van de FTC.

Dr. Nisheta Sachdev en ondergetekende bespreken het gevalletje Zuckerberg ook in de NFA Podcast. Om op de hoogte te blijven van nieuwe afleveringen kun je je hier abonneren op de NFA Podcast-nieuwsbrief op LinkedIn. Overigens verschijnt deze wekelijkse nieuwsbrief over technologie die je nu leest, ook in het Engels op LinkedIn. Abonneren daarop kan hier.

Eurostack denkt te klein en te regionaal

Deze week werd het Eurostack-plan gepresenteerd, waarmee Europa probeert zijn digitale afhankelijkheid van niet-Europese technologie te doorbreken omdat het zonder snelle en radicale actie dreigt op onherstelbare afstand van met name de VS en China te raken. Er waren een hoop blije Europese eieren die denken dat de voorgestelde 300 miljard Euro aan investeringen en verplichte Europese aanbestedingen hierop een substantieel positief effect zullen hebben.

Elk weldenkend mens met een blik die verder reikt dan wat je per bakfiets of trein kunt bereiken, heeft dezelfde kritiek op het plan: het bevordert techno-nationalistische impulsen. Kort gezegd: waarom zou je in hemelsnaam juist op het onbegrende digitale terrein, de soevereiniteit baseren op geografische landsgrenzen?

Wereldwijde strijd om digitale soevereiniteit

Het EuroStack-rapport mist de essentie: digitale soevereiniteit is geen Europese aangelegenheid, maar een mondiale strijd. De echte inzet gaat over wie de controle krijgt over onze data, onze infrastructuur en uiteindelijk onze vrijheden. Europa kan dit gevecht niet winnen door zichzelf op te sluiten achter bureaucratische grenzen. Wat nodig is, is een wereldwijde alliantie van landen die onwrikbaar vasthouden aan democratische waarden, privacyrechten, databezit door burgers en gedecentraliseerd bestuur.

Dit soort landen zijn veelal niet Europees, sterker nog: veel West-Europeanen verwerpen wetten die Oost-Europese EU-lidstaten als Polen, Hongarije en Slovenië hebben ingevoerd om autoritaire controle te versterken, minderheden te onderdrukken en de fundamenten van de democratische rechtstaat uit te hollen.

Het Eurostack-rapport rept over samenwerking tussen de EU met het Verenigd Koninkrijk en Zwitserland, wat uiteraard prima is. Maar binnen de EU zelf heerst al grote verdeeldheid over interpretatie van fundamentele mensenrechten, laat staan dat we onze West-Europese oortjes moeten laten hangen naar wat sommige Oost-Europese EU-lidstaten verstaan onder privacy, gelijke rechten en databezit.

Geen Eurostack, maar een Open Global Stack

Een geloofwaardig antwoord op de technologische machtsgreep van autocratieën en Big Tech ontstaat niet zonder bondgenoten zoals Zuid-Korea, Singapore, Australië, Nieuw-Zeeland, Canada, Japan, Taiwan, Costa Rica en Uruguay, landen met een werkende democratische cultuur die in elk geval grotendeels overeenkomt met de West-Europese interpretatie van mensenrechten.

Deze landen moeten vanaf het begin als volwaardige leden worden uitgenodigd. Ze brengen niet alleen extra talent en innovatiekracht, maar tillen ook het gezamenlijke BBP van de EuroStack van ruim 20 naar ruim 30 biljoen dollar voor deze mondiale “Open Global Stack”. Alleen zo’n wereldwijde alliantie van sterke democratische landen zonder geografische beperkingen, heeft een kans om onafhankelijk van China en de VS een serieus technologisch alternatief te ontwikkelen.

Lees- en kijktips

Hierbij een aantal tips om deze zondag het nuttige en het aangename te verenigen.

Big Tech steeg eindelijk fors deze week, maar voor hoe lang?

  • Allereerst: het ‘earnings season’ komt eraan.

Het moment dat de beursgenoteerde ondernemingen hun resultaten over het meest recente kwartaal publiceren. De beleggers zijn blijkbaar in blijde verwachting, want de tech-aandelen spoten omhoog deze week.

  • Spa in Brooklyn gebruikt bitcoin mining voor hete baden         

In de week dat Bitcoin weer boven de $95.000 watertrappelde, werd door MIT Review de aandacht opnieuw gevestigd op een spa in New York die Bitcoin mining gebruikt om de baden te verwarmen. Wat me aan de foto’s vooral opviel is dat je er geen smetvrees moet hebben, want ik vind het een hoop mensen in een klein bad, bitcoin mining of niet.

  • XPrize geeft $100 miljoen weg aan startups in CO2-verwijdering

Het door Elon Musk gefinancierde XPRIZE heeft de winnaars bekendgemaakt van de $100 miljoen XPRIZE Carbon Removal-wedstrijd, gericht op het aanpakken van klimaatverandering door oplossingen te stimuleren voor koolstofdioxideverwijdering (CDR) op gigaton-schaal.

Meer dan 1.300 teams uit meer dan 88 landen namen deel, waarbij de uiteindelijke winnaars werden gekozen uit 20 finalisten die elk voldeden aan de eis om in het laatste jaar van de competitie meer dan 1.000 netto ton CO2 te verwijderen. Het blijft bijzonder dat Musk deze wedstrijd tegen klimaatverandering financiert, terwijl de regering-Trump, waar hij actief aan deelneemt, zegt niet in klimaatverandering te geloven.

  • Nobelprijs-winnaars leggen AI nog een keer uit

Eerder deze week was Demis Hassabis, bij Google de CEO van alle AI- ontwikkelingen, te gast bij 60 Minutes. Gisteren schoof zijn ex-collega, AI-goeroe Geoffrey Hinton, aan bij CBS Saturday Morning. Pikant, omdat Hinton ontevreden vertrok bij Google. Allebei aanraders om te bekijken, juist omdat hun blik op AI genuanceerd is, maar verschillend.

  • AI-modellen struikelen nog steeds over wiskundige redenering

De nieuwste AI-modellen lossen eenvoudige wiskunde moeiteloos op, maar struikelen wanneer ze diepere wiskundige bewijzen moeten formuleren, zoals blijkt uit recent onderzoek naar gesimuleerde redeneermodellen. Ondanks grote marketingclaims tonen de resultaten duidelijk de wiskundige beperkingen van deze AI-systemen.

  • RLVR blijkt geen echte vooruitgang voor LLM’s

Recent onderzoek toont aan dat Reinforcement Learning with Verifiable Rewards (RLVR) LLM’s niet helpt om nieuwe redeneervaardigheden te ontwikkelen. RLVR verhoogt de efficiëntie door modellen te sturen naar al bestaande goede strategieën, zonder hun capaciteiten echt uit te breiden. Sterker nog: het verkleint de reikwijdte van het redeneren.

Werkelijke kennisuitbreiding gebeurt volgens het onderzoek via distillatie, niet via RLVR. Er zal een beter trainingsparadigma nodig zijn om de redeneervaardigheid van LLM’s verder te brengen. Het gevaarlijke is dat gebruikers van deze modellen niet beseffen dat ze naar een beperking van het aantal mogelijke resultaten kijken.

De kortste route biedt minder resultaten, een gevaar van RLVR-modellen

Categorieën
AI crypto technologie

Harari: voor het eerst weet niemand hoe de wereld er over 20 jaar uitziet

Yuval Noah Harari was te gast bij Stephen Colbert en dat leidde tot een onverwacht relevant gesprek voor een talkshow op de late avond.

Harari: “Ik ben historicus. Maar ik zie geschiedenis niet als de studie van het verleden. Het is eerder de studie van verandering, van hoe dingen veranderen, wat het relevant maakt voor het heden en de toekomst.”

Colbert: “Gaan we op dit moment echt door een versnellende verandering?“

Harari: “Elke generatie denkt dat. Maar deze keer is het echt. Het is de eerste keer in de geschiedenis dat niemand enig idee heeft hoe de wereld er over twintig jaar uit zal zien. Het enige wat je moet weten over AI, het belangrijkste wat je moet weten over AI, is dat het de eerste technologie in de geschiedenis is die zelfstandig beslissingen kan nemen en zelf nieuwe ideeën kan creëren. Mensen vergelijken het met de drukpers en met de atoombom. Maar nee, het is totaal anders.“

Technologie die zelf beslissingen neemt

Misschien is mijn fascinatie voor het werk van Harari, vooral bekend als auteur van Sapiens, ingegeven door het feit dat ik zelf geschiedkundige ben (communicatiegeschiedenis), maar die opleiding juist als meest zinvol heb ervaren bij het inschatten van nieuwe technologische innovaties. Harari bevestigt het idee dat velen van ons hebben, dat de huidige technologie een compleet andere, indringender en veelomvattender innovatie behelst dan alles wat de wereld tot nu toe heeft gezien.

Met zijn conclusie dat AI een geheel nieuwe technologie is, juist omdat wellicht al de volgende generatie AI zelf beslissingen kan nemen, legt Harari de vinger op de zere plek en hij doet dat uitgerekend in de week dat Amy Webb de nieuwe editie van het toonaangevende Tech Trends Report presenteerde met als thema ‘Supercycle’. (Hier is het rapport verkrijgbaar en dit is de video van Webb’s presentatie tijdens SXSW).

Supercycle

Webb: “Wij geloven dat we een technologie-supercyclus zijn binnengegaan. Deze golf van innovatie is zo krachtig en alomtegenwoordig dat het belooft het weefsel van ons bestaan te hervormen, van de complexiteiten van wereldwijde toeleveringsketens tot de details van dagelijkse gewoonten, van de gangen van de macht in de wereldpolitiek tot de onuitgesproken normen die onze sociale interacties beheersen.”

– Amy Webb, CEO Future Today Institute

Webb meent, net als Harari, dat technologie ons hele leven sterker dan ooit zal beïnvloeden.

Het gezicht dat OpenAI CTO Mira Murati trok na de simpele vraag: ‘hebben jullie YouTube video’s gebruikt om het systeem te trainen?’

OpenAI CTO zei ‘kweenie’

Als Harari en Webb gelijk hebben is het des te stuitender wat Mira Murati, de veelgeprezen Chief Technology Officer van OpenAI, maker van ondermeer ChatGPT, eruit flapte tijdens een interview met de Wall Street Journal. De vraag was simpelweg of OpenAI beelden van YouTube heeft gebruikt bij het trainen van Sora, de nieuwe tekst-naar-videodienst van OpenAI.

Nu staat OpenAI onder druk bij dit onderwerp, omdat de New York Times een rechtzaak is gestart tegen het vermeend onrechtmatig gebruik van hun informatie bij het trainen van ChatGPT. Dus deze vraag verkeerd beantwoorden kan eventueel een nieuwe zaak uitlokken van de eigenaar van YouTube en dat is uitgerekend Google, de grote concurrent van OpenAI.

Murati had deze vraag uiteraard moeten verwachten en een veel beter antwoord kunnen geven dan het verwrongen gezicht dat ze nu trok, in combinatie met het uitkramen van wat slappe teksten die samengevat kunnen worden als ‘mij niet bellen.’ Het is van een bedroevend niveau in een periode vlak nadat OpenAI al een heus koningsdrama beleefde rond CEO Sam Altman.

Deze mensen ontwikkelen technologie die zelf beslissingen kan nemen en zijn ongetwijfeld technisch en intellectueel van buitengewoon niveau, maar missen als mens de levenservaring en het inschattingsvermogen om te beseffen welke invloed hun technologie op de samenleving kan hebben.

Je auto werkt voor je verzekeraar?

Het is ronduit wonderlijk dat Zuckerberg nog kan slapen na het Cambridge Analytica schandaal, wat een consequentie is van het uitventen van onze privacy voor financieel gewin. Het zijn inmiddels niet alleen de grote techbedrijven die zich schuldig maken aan dit omzetmodel, zelfs autofabrikanten zijn toegetreden tot het gilde van privacy uitventende hufters.

LexisNexis, dat profielen van consumenten opbouwt voor verzekeraars, blijkt van kopers van auto’s van General Motors te beschikken over elke rit die was gemaakt, inclusief wanneer ze te hard reden, te hard remden of te hard optrokken. Met als gevolg: hogere verzekeringspremies. Alsof je nog een extra reden nodig had om nooit een auto te kopen van deze fabrikant van fantasieloze, identiteitsloze vehikels.

Google Gemini doet niet aan verkiezingen

Mede door de druk van de beurskoers zien techbedrijven zich gedwongen om zo snel mogelijk matig geteste toepassingen op de markt te brengen. Denk aan Google met Gemini, dat zo politiek correct wilde zijn dat het zelfs nazi’s afbeeldde van Aziatische komaf. Lief bedoeld, maar totaal zinloos.

Dit fiasco leidde tot zoveel ophef dat Google dinsdag bekend maakte dat Gemini geen informatie verstrekt over alle verkiezingen die dit jaar wereldwijd plaatsvinden. Sterker nog: zelfs op de onschuldige vraag ‘in welke landen vinden dit jaar verkiezingen plaats?’ antwoordt Gemini nu: ‘Ik ben nog aan het leren hoe ik deze vraag moet beantwoorden.’ Parrrrdon?

Google Gemini weet wel alles van Super Mario

Zoek in de zoekmachine van Google en je komt gelijk bij een artikel van Time dat begint met de zin: ‘2024 is niet zomaar een verkiezingsjaar. Het is wellicht *het* verkiezingsjaar.’ Volgens ChatGPT vinden dit jaar verkiezingen plaats in de VS, Taiwan, Rusland, de Europese Unie, India en Zuid-Afrika; in totaal kan 49% van de wereldbevolking dit jaar naar de stembus.

Bij het verstrekken van zinvolle informatie over de toekomst van de planeet moet je dus niet bij Google Gemini zijn. Gelukkig krijg ik wel een heerlijk politiek correct antwoord op mijn zuigende vraag: ‘Did Princess Peach really need to be rescued by a white man? Wasn’t Super Mario just being a male chauvinist?’ Bij het lezen van het antwoord bekruipt me het gevoel dat Google Gemini door goedwillende mensen is gevoed met een totaal absurd wereldbeeld. Het goede antwoord zou zijn geweest: ‘Super Mario is een computerspel. Het is niet echt. Ga je ergens anders druk over maken, idioot.‘

Anti-monarchisten beweren dat aan deze foto is geknutseld. Ik ontken alles.

Over prinsessen gesproken, er is er eentje die beweert dat ze, net als wij gewone stervelingen, weleens zelf foto’s bewerkt. Tenminste, dat zegt het X-account uit naam van prinses Catherine en prins William. Het hele fiasco vestigt niet alleen de aandacht op de problematiek rondom de echtheid van foto’s, maar toont ook aan dat er behoefte is aan digitale authenticatie bij de verzending van digitale berichten. Het is handig als onomstotelijk zou vaststaan dat de prinses zelf het bericht verzond dat werd afgesloten met de letter C.

Hoe nu verder?

Wereldwijd wordt geworsteld met de omgang met en mogelijke regulering van de nieuwste generatie technologie, die ook een bron vormt van geopolitieke spanningen. Kijk hoe in China wordt gereageerd op het nieuws dat ASML overweegt uit Nederland te verhuizen.

Het mogelijke verbod op TikTok, of een gedwongen verkoop van de Amerikaanse tak van TikTok door eigenaar ByteDance, zal niet zo snel gaan als de berichtgeving van afgelopen week wellicht doet vermoeden. Het is overigens interessant wat er in India gebeurde toen TikTok er in 2020 werd verboden: de 200 miljoen Indiase gebruikers van TikTok gingen vooral over naar Instagram en YouTube.

India heeft deze week bekend gemaakt dat een voorgenomen wet die goedkeuring vereiste voor de lancering van AI-modellen, wordt ingetrokken. De wet zou volgens critici innovatie vertragen en de Indiase concurrentiepositie kunnen verslechteren; het economische argument wint vrijwel altijd.

De Europese Unie slaat zich op de borst dat de wet voor AI-regulering is goedgekeurd, maar het zal nog jaren duren voordat deze van kracht wordt. Het is onduidelijk hoe de wet consumenten en bedrijven zal beschermen tegen misbruik. Shelley McKinley, het hoofd juridische zaken van GitHub, onderdeel van Microsoft, vergeleek de Amerikaanse en de Europese aanpak als volgt:

“Ik zou zeggen dat de EU AI-wet een ‘basis van fundamentele rechten’ is, zoals je in Europa zou verwachten,” zei McKinley. “En de Amerikaanse kant is zeer gericht op cybersecurity, deepfakes – dat soort invalshoek. Maar op veel manieren komen ze samen om te focussen op wat risicovolle scenario’s zijn – en ik denk dat het nemen van een risicogebaseerde aanpak iets is waar wij voorstander van zijn – het is de juiste manier om erover na te denken.”

De luchtvaart als voorbeeld

Wetgevers neigen er vaak naar om een nieuwe toezichthouder in te stellen naar aanleiding van een incident, denk aan de Amerikaanse Department of Homeland Security na 9/11. De EU doet nu hetzelfde met het nieuwe European AI Office, waarvoor druk wordt gezocht naar gekwalificeerd personeel.

Het toont een veel te beperkte blik op de digitale realiteit. Zoals uit het eerder genoemde Tech Trends Report juist blijkt, gaat het niet alleen om AI: de ’tech super cycle’ ontstaat door een vrijwel gelijktijdige doorbraak van diverse technologieën, zoals naast AI ook bioengineering (inzendingen voor een goede Nederlandse vertaling zijn zeer welkom!), web 3, metaverse en robotica, om er slechts een paar te noemen.

Het zou daarom beter zijn om een toezichthouder voor digitale technologie op te zetten die vergelijkbaar is met het Europese Geneesmiddelen Agentschap EMA of de Amerikaanse luchtvaartautoriteit FAA. Niet dat het bij de FAA vlekkeloos gaat op dit moment, verre van, maar de FAA heeft er tientallen jaren voor gezorgd dat de luchtvaart de veiligste vorm van transport is.

Juist het laten versoepelen van het toezicht, in combinatie met de hebzucht van het Boeing-management, heeft schrijnende situaties veroorzaakt zoals Boeing-personeel dat zei zelf nooit de 787 te willen vliegen. Het is precies de situatie die moet worden vermeden bij digitale technologie, waar al veel voormalig personeel vol op het orgel gaat over wantoestanden en mismanagement met grote maatschappelijke gevolgen.

Spotlight 9: slechte week voor AI, maar wat brengt komende week?

Het was een week van de correctie voor AI-aandelen, maar wat gebeurt er als maandag Nvidia de nieuwste AI-chip aankondigt…

Het was een week van flinke correcties na een extreem enthousiast begin van het jaar in techaandelen en in crypto. Bitcoin verloor 5% en Ethereum liefst 10%. Mijn compleet verzonnen AI Spotlight 9, ofwel negen aandelen waarvan ik denk dat ze profiteren van de ontwikkelingen op AI-gebied, kreeg ook forse tikken.

Over crypto citeer ik graag opnieuw Yuval Noah Harari, dit keer bij de Daily Show: “Geld is het grootste verhaal dat ooit verteld is. Het is het enige verhaal waar iedereen in gelooft. Als je ernaar kijkt, heeft het op zichzelf geen waarde. De waarde komt alleen voort uit de verhalen die we erover vertellen, zoals elke cryptocurrency-goeroe of Bitcoin-enthousiasteling weet. Het draait allemaal om het verhaal. Er is niets anders. Het is gewoon het verhaal.”

Mediacriticus Jeff Jarvis gelooft niets van de onheildstijdingen over snel voortschrijdende technologie en schold mensen als investeerder Peter Thiel en ondernemers Elon Musk en Sam Altman zelfs uit. Het was opvallend om Jarvis tegen te komen in één van mijn favoriete sportpodcasts. Jarvis beseft blijkbaar niet dat alleen al zijn optreden in deze sportshow om te praten over AI, de invloed van technologie op het dagelijks leven onderstreept. Hij wordt niet uitgenodigd om te praten over de rol van perkament, troubadours en flessenpost.

Miljoentje, miljardje, biljoentje

Waar startups ooit begonnen in de garage van het ouderlijk huis, is met name AI het speelveld voor miljardairs. De normaliter mediaschuwe topinvesteerder Vinod Khosla (Sun, Juniper, Square, Instacart, Stripe etc) opende publiekelijk het vuur op Elon Musk nadat die een rechtzaak aanspande tegen OpenAI, niet geheel toevallig een investering van Khosla.

OpenAI topman Sam Altman schijnt nog steeds in gesprek te zijn voor zijn $7 biljoen kostende chip-project met het nieuwe $100 miljard staatsfonds MGX van Abu Dhabi, dat probeert met een reuzensprong een koploper op AI-gebied te worden. Schijnbaar heeft Altman ook gesproken met Temasek, een toonaangevend staatsfonds van Singapore. Deze gesprekken gaan over tientallen miljarden.

Laten we vanuit de bril van Harari kijken naar het verhaal van Nvidia. Dat biedt ontwikkelaars deze week een voorproefje van de nieuwe AI-chip. Hoe lang kunnen Nvidia en CEO Jensen Huang de kroon dragen als de dominante leverancier van AI-chips in de technologiewereld? Morgen loopt Huang het podium op in een ijshockeyarena in Silicon Valley om zijn nieuwste producten te onthullen. Zijn presentatie zal grote invloed hebben op de koersen van mijn AI Spotlight 9 in de komende weken en misschien zelfs maanden.

De houdbaarheid van een gigant

Betalingsverwerker Stripe, ook een investering van Khosla, meldde in de jaarlijkse lezenswaardige brief dat de gemiddelde duur dat een bedrijf in de S&P 500-index is opgenomen in de afgelopen decennia fors is gekrompen: het was 61 jaar in 1958 en nu is het 18 jaar. Bedrijven die niet mee kunnen doen in de digitale wereld hebben het zwaar. Door de enorme bedragen die op dit moment in technologie worden geinvesteerd, zal die ontwikkeling alleen versnellen.

Tot slot

In dat kader is het bijzonder leuk en interessant om te zien dat in Cleveland gouwe ouwe paddenstoelen complete huizen opvreten en vervuiling opruimen, zelfs PFAS. Misschien geen voorbeeld van Amy Webb’s bioengineering, eerder bio-remediatie, maar wel een hoopvol voorbeeld van hoe slimme mensen in samenspraak met de natuur complexe problemen weten op te lossen.

Een fijne zondag, tot volgende week!

Categorieën
AI technologie

Betekent AI voor Doe-Het-Zelvers het einde van de wereld?

‘Het verminderen van het risico op uitsterven door appeltaart zou een wereldwijde prioriteit moeten zijn, naast andere risico’s op maatschappelijke schaal zoals pandemieën en kernoorlogen.’

Als hier appeltaart had gestaan en geen AI, zou het Journaal ermee hebben geopend.

Als dat de eenregelige verklaring zou zijn geweest die afgelopen dinsdag door tientallen leiders op het gebied van AI (artificial intelligence, kunstmatige intelligentie) openbaar werd gemaakt, zou het groter wereldnieuws zijn geweest dan nu het geval was. Alleen werd er geen appeltaart genoemd als bedreiging voor de wereld, maar AI. Dat maakte de verklaring een stuk moeilijker te duiden door journalisten, want AI is een soort water van de technologie: het kan worden gebruikt om mensen drinken te geven, of te waterboarden. De grens daartussen is helder: het gaat erom wie bepaalt om te stoppen met drinken.

De angst is dat in het geval van AI, de software zelf bepaalt wanneer er iets gebeurt. Of stopt. Ik ben ooit gaan bloggen en schrijf tegenwoordig deze nieuwsbrief, omdat het me dwingt om bij te blijven op mijn vakgebied en vervolgens mijn gedachten publiekelijk te ordenen. Dus hierbij mijn onbescheiden poging om de laatste ontwikkelingen op het gebied van AI in een breder perspectief te plaatsen.

Wie zijn deze mensen?

Allereerst die verklaring van afgelopen dinsdag, uitgegeven door het Center for AI Safety (CAIS, spreek uit: Kees) met als missie ‘de risico’s van kunstmatige intelligentie op maatschappelijke schaal te verminderen.’ Van het Watergate-schandaal leerden we dat je allereerst de geldstroom volgt, dus waar haalt Kees het geld vandaan? De stichting Open Philanthropy doneerde ruim $5 miljoen en wordt weer gefinancierd door voormalig Wall Street Journal verslaggever Cari Tuna en Dustin Moskovitz, één van de oprichters van Facebook. (U mag zelf raden wiens spaarvarkentje van dat echtpaar het meest werd omgekeerd voor deze donatie. Ach, dan wordt het geld dat Facebook verdient met de uitverkoop van de privacy van z’n gebruikers tenminste aan iets nuttigs besteed.)

In Europa wordt er voor lastige dossiers meestal een convenant gesloten tussen overheid, het bedrijfsleven en een partij die beleidsmedewerkers in dat soort stukken die niemand leest omschrijven als ‘het maatschappelijk middenveld.’ Amerika is het land van de one-liner, dus daar kwam men tot deze kloeke zin: ‘‘Het verminderen van het risico op uitsterven door AI zou een wereldwijde prioriteit moeten zijn, naast andere risico’s op maatschappelijke schaal zoals pandemieën en kernoorlogen.’

En dat was het, meer staat er niet in de verklaring van 22 woorden. Het leidde tot vrij inhoudsloze berichten in de media waaruit je de wanhoop van de verslaggever bijna kunt aflezen. Zo van ‘mijn hemel, moet ik nu uitleggen in hoeverre deze verklaring vergelijkbaar is met die van Robert Oppenheimer over het gevaar van nucleaire wapens, of zal ik gewoon het lijstje ondertekenaars opsommen?’ Het werd uiteraard meestal het laatste en de meeste namen zult u herkennen uit eerdere nieuwsbrieven. CNN somt braaf op: ‘De verklaring is ondertekend door vooraanstaande functionarissen uit de industrie, waaronder OpenAI CEO Sam Altman; de zogenaamde “godfather” van AI, Geoffrey Hinton; topmanagers en onderzoekers van Google DeepMind en Anthropic; Kevin Scott, chief technology officer van Microsoft; Bruce Schneier, de pionier op het gebied van internetbeveiliging en cryptografie; klimaatverdediger Bill McKibben; en muzikant Grimes.’

Wie tekende niet?

Dat laatste is wel leuk, want Grimes is de baby mama van voorzover bekend de jongste zoon van Elon Musk, die zelfs X Æ A-Xii heet omdat het de elvenspelling is van het begrip AI. (Lees die laatste zin nog eens en besef dat het gaat om een weerloos kind.) Juist de naam Elon Musk ontbrak bij de ondertekenaars. Andere mensen die opvallend genoeg de verklaring niet hebben getekend en waarvan het me zinvol lijkt als CNN had geinformeerd waarom, zijn Jeff Bezos (oprichter en voorzitter van de Raad van Commissarissen van Amazon), Sundar Pichai (CEO van Alphabet, het moederbedrijf van Google, man van deze briljante speech), Andreessen Horowitz (de meest vooraanstaande investeerder in technologiebedrijven), Mark Zuckerberg (CEO Meta, voorheen bekend als Facebook, opkoper van voormalige concurrenten als Instagram en Whatsapp) en Peter Thiel (financier van ondermeer, LinkedIn, Yelp, Facebook en Palantir en via zijn Founders Fund ook Airbn en Space X). En verder ontbreken zo’n beetje alle spelers op technologiegebied uit India, Zuid-Korea, Japan en China.  

Al deze partijen hebben de kennis, slagkracht en motivatie om een belangrijke speler in de wereldwijde markt voor AI-toepassingen te worden. En ze hebben de ongetwijfeld goedbedoelde verklaring om erop te letten dat de wereld niet aan AI ten onder gaat, niet ondertekend. Dat betekent uiteraard niet dat de opperbazen van de techwereld zullen proberen om de wereld te vernietigen met AI; het omleggen van de wereldbevolking zou immers slecht zijn voor hun kwartaalcijfers.

En Bill Gates dan?

Microsoft mede-oprichter Bill Gates hoopt publiekelijk dat Amazon en Google het loodje zullen leggen door AI. Verder heeft hij weinig invloed op het publieke debat over AI, het is niet toevallig dat CNN Gates niet eens noemde in de opsomming van ondertekenaars en zelfs de ex van Elon Musk wel. Ik hecht weinig waarde aan de voorspellingen over technologie van de man die in zijn boek The Road Ahead, uit november 1995, internet niet de toekomst noemde, maar een zandpad vergeleken met de information super highway die hij zelf zou gaan bouwen in de vorm van MSN.

Het blijft voor mij onbegrijpelijk dat Gates niet meer analyses geeft over de bedrijfsmatige aspecten van technologie, maar blijft mijmeren over de maatschappelijke gevolgen. Want juist als ondernemer blijft hij in mijn ogen ongeëvenaard. Zijn visie is briljant wanneer die wordt gemeten over pakweg 24 maanden, niet 24 jaar.

Onthoud van Bill Gates vooral deze twee wapenfeiten:

  • IBM zocht in 1981 een besturingssysteem voor hun nieuwe product, de personal computer; Gates had niets in huis maar kocht voor vijfenzeventigduizend dollar het obscure Quick and Dirty Operating System (QDOS) van een kleine softwaremaker, veranderde de naam in MS-DOS (want het brandschone IBM kon niets met het woord Dirty) en verkocht de software niet, maar licenseerde het aan IBM op een non-exclusieve basis. Die vorm van licensering was vrijwel onbekend in de softwarewereld. Vooral op basis van deze ene deal werd Microsoft het meest waardevolle bedrijf en Gates de rijkste man ter wereld.
  • In 1995 was Microsoft de machtigste onderneming in de technologiewereld en Gates ’s werelds rijkste man. Alleen was het hele beeld van Microsoft en Gates gericht op een wereld waarin computers nauwelijks samenwerkten, laat staan samen communiceerden of transacties mogelijk maakten. Terwijl Jeff Bezos een paar kilometer verder Amazon uitbouwde tot een e-commerce machine en in de voetsporen van Gates zou treden als ’s werelds rijkste man, schreef Gates een memo aan de top van Microsoft dat bekend zou worden als ‘de Internet vloedgolf.’ Feitelijk zei Gates: ‘ik had ongelijk. We moeten al onze producten geschikt maken voor internet.’ Ik had nog nooit een CEO gezien die op een dergelijke manier zijn eigen fouten bekende en het hele concern liet keren en focusen, in zo’n korte tijd. Toegeven dat hij internet over het hoofd had gezien, vond ik groots. (En ik was opgelucht, want mijn geesteskind heette Planet Internet en het is niet lekker om dagelijks op te staan met het idee dat ’s werelds rijkste man zegt dat je product waardeloos is.)

Zijn boek The Road Ahead zou een half jaar later uitkomen en al gedateerd zijn bij publicatie. Het was vooral vreemd omdat Gates in zijn memo het belang van internet zo sterk had benadrukt. Internet, zo orakelde Gates in zijn boek, was gebouwd op ouderwetse technologie en daarom te beperkt om informatie, communicatie en transacties overheen te sturen op grote schaal.

Wat vervolgens gebeurde was even hilarisch als symbolisch, omdat zijn boek even snel een tweede versie vereiste als zijn software: al een maand na het verschijnen van het boek begon Gates aan een tweede versie, die in oktober 1996 verscheen en liefst 20.000 woorden langer was, net zoals zijn software steeds meer regels code telde. In de tweede versie van het boek stelde Gates internet veel centraler.

Het enige leuke aan The Road Ahead vond ik dat Gates het had geschreven met toenmalig Microsoft CTO Nathan Myhrvold, een voormalig wereldkampioen barbecue die had gestudeerd onder Stephen Hawking. Van Myhrvold had ik graag meer gelezen.

Bill Gates is een soort nerdversie van Marco van Basten: een topspeler die fenomenaal is als analist, maar falend als trainer. Ik hoop van ganser harte dat Bill Gates gaat schrijven over toepassingen van AI, over business modellen, kansen en bedreigingen; over alles, behalve wat het voor de samenleving gaat betekenen. En full disclosure: mijn mening over Gates staat los van mijn eigen ervaringen met hem en Microsoft in de browseroorlog.

Impact, een Belgisch uitzendbureau voor technici, kwam met deze aardige reclame

Waarom is AI zo kansrijk en zo gevaarlijk?

Veel belangrijker dan de mening van Gates over AI, vond ik dit artikel over een officier bij de Amerikaanse luchtmacht die een bespiegeling hield over een drone die door AI op hol slaat en zijn eigen bestuurder wilde vermoorden. De eerste hijgerige berichten waren dat dit werkelijk is gebeurd, maar blijkbaar was het slechts een scenario dat in de Amerikaanse krijgsmacht wordt besproken. Gelukkig maar, want het is de ultieme Terminator-nachtmerrie wanneer het geweldsmonopolie bij computers komt te liggen.

Hoewel het een enorme technologische prestatie is, zal ook de nieuwe supercomputer van Nvidia, waarover ik vorige week schreef, niet leiden tot een massale doorbraak van AI-toepassingen. Dergelijke computers zijn dermate duur en complex dat slechts een klein aantal bedrijven de mogelijkheden heeft om ze goed te gebruiken. Uiteraard is het een enorme omzetbron voor Nvidia, want Amazon, Microsoft, Meta en Google zullen deze computer graag massaal inslaan, maar juist open source AI lijkt de definitieve doorbraak van AI te worden.

Dat zijn niet mijn woorden, maar dit blijkt uit een gelekt intern document van Google. Volgens het gelekte document is de open source AI community dermate actief en sterk ontwikkeld, dat zodra er meer toegankelijke ontwikkelmogelijkheden ontstaan, zowel OpenAI als Google kansloos zijn. Terwijl OpenAI en Google ‘proprietary’ LLM’s (Large Language Models) gebruiken, zijn de modellen in open source feitelijk gereed voor publiek gebruik. Daarmee is de groep wereldwijde ontwikkelaars groter dan de personeelsleden van OpenAI en Google, zo is de gedachte.

Hoera voor QLoRA?

En nu blijken die goedkopere tools binnen een jaar beschikbaar te komen! Want het lijkt mogelijk om AI-toepassingen te ontwikkelen op wat uit de kluiten gewassen game-pc’s. LLM’s waarmee generatieve AI-toepassingen worden ontwikkeld, kunnen normaliter alleen op enorm krachtige computers draaien. Dat is de reden van de explosieve koersstijgingen van de makers van dergelijke apparatuur zoals Nvidia en Marvell, waarover ik vorige week schreef. Zoals een lezer stuurde: ‘QLoRA verandert het landschap volledig. Je kunt dezelfde 8x80GB op een enkele 48GB kaart gebruiken. Van een 8x15K$ stuk kit naar een opgevoerde PC.’

Vertaald in iets normaler Nederlands: het feit dat je in 48GB (wat enorm is) 96 miljard 4-bits gewichten kunt proppen, betekent dat AI-ontwikkeling nu beschikbaar is voor hobbyisten. Wat normaal een ton kost aan apparatuur, kan nu voor een paar duizend Euro. Voor de liefhebbers: hier het wetenschappelijke artikel. En hier de tweet die voorspelt dat binnen een jaar deze computers gemeengoed zullen zijn.

AI voor Doe-Het-Zelvers

De vraag is welke toepassingen zullen worden gebouwd als hobbyisten, liefhebbers en malafide figuren de mogelijkheid zullen hebben om AI-toepassingen te maken. En de vervolgvraag is hoe dit moet worden gemonitord en gereguleerd, als dat al mogelijk is.

Tot slot voor dit stuk over AI:

Opvallende links:

  • Artifact, van de oprichters van Instagram, is een persoonlijke nieuwslezer. Net gedownload, maar nog niet getest, met de slogan: ‘Finally, an AI-driven news feed with you in control.’ Want geen enkele startup kan zonder het woord AI in de slogan in 2023. Ik hoor graag de mening van lezers, anonimiteit gegarandeerd.
  • Gedurfd: een gedetailleerde prognose van de ontwikkeling van AI Singularity tot aan 2029. Iemand zou dit jaarlijks moeten checken op juistheid, ik vergeet het zeker.
  • Meta (die van Facebook) wil dat vanaf september elke medewerker die is toegewezen aan een bepaalde vestiging, minimaal drie dagen per week op kantoor verschijnt. Helaas is niet duidelijk voor welk percentage van de medewerkers dit geldt. Het is nog maar de vraag of hierdoor veel talentvolle medewerkers zullen vertrekken, want liefst 150.000 banen gingen alleen dit jaar al verloren in de tech-sector in de VS.

Event van de week: ATxSummit Singapore

Een weinig subtiele humblebrag: de maker van uw zondagse tech-nieuwsbrief doet dinsdag mee in een panel over Web 3.0 met de prachtige titel ‘Everything, Everywhere, All at Once.’ Het is een onderdeel van de ATxSummit in Singapore, waar ‘overheden, ondernemingen en kenniscentra bijeen komen voor een discussie over de rol van technologie in onze gezamenlijke digitale toekomst.’

27 ontvangers van een mail over een panel in Singapore met vier deelnemers

Er wordt vaak gevraagd hoe werken in Singapore is en die vraag beantwoord ik meestal met ‘intens.’ Iedereen is professioneel, van een receptionist tot een minister, gefocust en toegewijd. Tegelijkertijd maak ik me zorgen of er wel genoeg wordt gerelaxed en niet te hard gewerkt. Zie bovenstaand screenshot van een email over de voorbereidende online meeting over ons panel, dat bestaat uit slechts vier deelnemers en die toch uitging naar 27 mensen. Je zou denken dat dit leidt tot een enorme bureaucratie, maar ambtenaren beantwoorden bijvoorbeeld vragen via e-mail inhoudelijk binnen drie werkdagen. Soms gun ik iedereen in Singapore een papa- of mama-dag per week.

Aangezien ik de beschikking krijg over een visagist, iets dat al jaren bovenaan mijn wensenlijst staat, verwacht ik dat er een livestream is die ik zal delen via mijn accounts op Twitter, LinkedIn en Instagram. Het panel vindt plaats vanaf 9 uur tot 9.45 uur Nederlandse tijd. Waarschuwing vooraf: het is alleen voor de fijnproever c.q. liefhebber van begrippen als ‘participatory data’ en ‘decentralization of identity.’

Met stip de Spotlight 9 binnen: Nvidia

Al jaren wordt in de technologie-sector gesproken over een handvol dominante partijen: Alphabet (moederbedrijf van Google), Amazon, Apple, Facebook (tegenwoordig Meta) en Microsoft. Sinds deze week mogen we daartoe Nvidia rekenen, dat in marktwaarde Meta voorbij is gegaan. Heel even was Nvidia zelfs ‘a trillion dollar company’, ofwel meer dan een biljoen waard: duizend keer een miljard. (Een miljard is in het Engels a billion en een biljoen is in het Engels a trillion. Het zijn niet voor niets de uitvinders van de nutteloze inch en links rijden.)

Meta voorbij in marktwaarde, 175% stijging dit jaar: Nvidia hoort in de Spotlight 9

Daarom heb ik in mijn geheel arbitraire overzicht van belangrijke economische indicatoren voor de tech-wereld, mijn Spotlight 9, de Dow Jones Index eruit gegooid en vervangen door Nvidia. Voor de gehele markt zit immers de S&P 500 al in de lijst, voor crypto de tokens Bitcoin en Ethereum en dan resteren er nu liefst zes indicatoren voor het beurssentiment van de techsector.

Maar pas op: wie een aandeel Nvidia koopt, doet dat nu op een koers-winstverhouding van ruim 200! Vergelijk dat met Apple, met een P/E ratio van 30 en dan durf ik te stellen dat het niet realistisch is om te verwachten dat Nvidia ruim zes keer zo snel zal groeien als Apple. Ofwel: het aandeel Nvidia is peperduur, ongeacht die door AI gedreven vraag naar GPU’s en de nieuwe Nvidia supercomputer.

Over Apple gesproken: ik schreef, tot ergernis van een aantal Apple medewerkers die ik tot dat artikel tot mijn vriendenkring dacht te kunnen rekenen, over de langverwachte Apple mixed reality headset, waarschijnlijk de Apple Reality Pro geheten. De verwachting is dat dit apparaat, het eerste geheel nieuwe device sinds de Apple Watch in 2015, maandag tijdens de WWDC wordt onthuld. Als het echt iets bijzonders is, schrijf ik dinsdagochtend een extra editie van deze nieuwsbrief. Zo niet, dank voor de belangstelling en tot volgende week.