“Musk deelde een diepere visie voor het product, dat hij wil uitbouwen tot een realtime synthesizer van nieuws en reacties op sociale media. Effectief wil hij AI gebruiken om het laatste nieuws en sociale commentaren rond grote verhalen te combineren, de compilatie live te presenteren en je via chat dieper te laten gaan.
“Naarmate er meer informatie beschikbaar komt, zal het nieuwsoverzicht worden bijgewerkt om die informatie op te nemen. Het doel is simpel: maximale accurate en tijdige informatie verstrekken, met vermelding van de meest significante bronnen.”
Ben erg benieuwd hoe nieuws à la Musk eruit gaat zien. Het was niet alleen hosanna voor hem deze week, want de marge van Tesla ligt door alle prijsverlagingen inmiddels op 5%, veel lager dan in de auto-industrie de norm is. Verder werden belangrijke medewerkers ontslagen, waardoor het onrustig blijft rond het bedrijf.
LinkedIn-oprichter Reid Hoffman, ook investeerder in vrijwel elk AI-bedrijf dat succesvol is, maakte een deepfake van zichzelf en de video is zo levensecht dat het eng wordt. Ik was zo gebiologeerd door de techniek, dat ik nauwelijks meekreeg wat de boodschap van Hoffman was.
Microsoft CEO Satya Nadella maakte tijdens een bezoek aan Indonesië bekend liefst 840.000 mensen in het land te zullen trainen in het gebruik van AI en er $1.7 miljard te zullen investeren in cloud-diensten. Bij beide getallen rijst de vraag: hoe kwamen ze op dit getal uit?
Onlangs was Apple CEO Tim Cook ook in Indonesië, waar president Joko Widodo hem probeerde te overtuigen een fabriek neer te zetten, vooralsnog zonder succes. Indonesië zou met een Apple-fabriek kunnen profiteren van de moeizame Amerikaans-Chinese relaties.
Datingapp Bumble werd beroemd omdat mannen moesten wachten tot vrouwen het eerste contact zochten. Gelukkig hielden weinig mannen hun adem in tot ze een keer een berichtje ontvingen. Die beperking op mannelijk initiatief is nu afgeschaft met introductie van een nieuwe functie genaamd “opening moves“. Hiermee kunnen vrouwelijke gebruikers, in de volksmond ook wel bekend als vrouwen, een prompt instellen waarop mannelijke aanbidders kunnen reageren om een gesprek te beginnen.
Donkey Kong op je iPhone of maak je opening moves op Bumble, ik hoop dat ik je iets te doen heb gegeven vandaag.
Hartelijke groet, fijne zondag en tot volgende week!
Hoe conservatieve beleggers denken dat investeringen in klimaattechnologie eruitzien.
Elon Musk beleefde een fantastische week en Mark Zuckerberg zag tweehonderd miljard beurswaarde verdampen, omdat aandeelhouders twijfelen over zijn miljardeninvesteringen in AI. De kosten zijn hoog en de mogelijke opbrengsten nog volstrekt onduidelijk aangezien Meta AI, aangedreven door hun nieuwste taalmodel Llama 3, gratis en open source wordt aangeboden.
Het sentiment dat de opbrengsten onduidelijk zijn was ook vaak te horen over investeringen in climate tech, maar toch investeren ’s werelds grootste investeerder BlackRock en het Singaporese staatsfonds Temasek fors in deze cruciale sector via een nieuw fonds: Decarbonization Partners.
Wie overweegt om ook in de snel ontwikkelende sector van climate tech en decarbonisering te investeren, ontmoet ik in mei graag wanneer ik in Nederland en Singapore ben. Maar eerst: de verrassende week van Elon Musk en Mark Zuckerberg.
Na 52 edities is het zo ver: Tesla is het best scorende aandeel van de week. Hoe dan?
Musk wint ondanks lijm aan gaspedaal
Het was, zoals vaker in de tech-sector, deze week een verhaal van twee uitersten: Tesla steeg enorm, terwijl Meta juist kelderde. Dit is vooral opvallend omdat het aandeel Tesla na een hoogste prijs ooit van 409 dollar was afgegleden naar 138 dollar, terwijl Meta het laatste jaar juist één van de grootste stijgers was op de beurs. Wat is er gebeurd?
“We hebben ons toekomstige voertuigaanbod bijgewerkt om de lancering van nieuwe modellen te versnellen, voorafgaand aan de eerder gecommuniceerde start van de productie in de tweede helft van 2025.”
Ofwel: Tesla’s langverwachte Model 2, de goedkoopste Tesla ooit, wat de Golf van Tesla moet worden, komt eerder op de markt dan verwacht. Prompt steeg het aandeel TSLA met 12%.
Intussen had de beoogde tegenstander van Musk in een kooigevecht tussen wat de twee bleekste vechters in de geschiedenis van de vechtsport zouden zijn geweest, Mark Zuckerberg van Meta, zo’n moment waarop je zelfvertrouwen je verstand overstemt.
Zuckerberg gestraft voor eerlijkheid
Tijdens de presentatie van de kwartaalcijfers van Meta liet Zuckerberg zich ontvallen dat het ‘een aantal jaren’ zal duren voor de investeringen in AI zich zullen vertalen in winst. Zuckerberg voegde er nog naar waarheid aan toe dat wanneer Meta een omzetmodel heeft gevonden, het erg goed is in het monetarisen daarvan.
Alleen hoorde niemand dat meer, ongeveer zoals wanneer op een feest de drank en de hapjes op zijn en vervolgens ook nog de geluidsinstallatie uitvalt, maar de gastheer monter oppert dat we met z’n allen best wat psalmen kunnen aanheffen. Gevolg: een instorting van het aandeel Meta met 16% en een verlies van tweehonderd miljard dollar in beurswaarde.
Meta verloor sinds 2020 via de Reality Labs afdeling liefst vijfenveertig miljard dollar op investeringen in slimme brillen en nog niet bestaande Metaverse-handel. Geen aandeelhouder zit erop te wachten dat Zuckerberg dat soort bedragen gaat verliezen op zijn investeringen in AI, terwijl de ordinaire advertentiehandel intussen fantastisch draait: vooral doordat de Chinese discounters Temu en Shein voor miljarden via Facebook en Instagram adverteren, steeg de advertentie-omzet in het eerste kwartaal met 27% naar ruim 35 miljard dollar.
Aandeelhouders denken aan vandaag, investeerders aan morgen
Aandeelhouders willen liever dividend pakken dan investeren. Google-eigenaar Alphabet werd deze week twee biljoen dollar (tweeduizend miljard) waard nadat het aankondigde twintig cent per aandeel dividend uit te keren en voor zeventig miljard dollar eigen aandelen in te kopen. Alphabet is daarmee na Microsoft, Apple en Nvidia het op drie na meest waardevolle bedrijf ter wereld.
Daarmee werd voorbij gegaan aan het feit dat de omzetgroei van Google, net zoals Microsoft dat uitmuntende kwartaalcijfers presenteerde, ook werd veroorzaakt door forse groei (dertig procent) van de cloud-diensten, waar AI een grote rol in speelde.
Toch zou Google, net als alle andere techbedrijven, meer moeten worden gewaardeerd op lange termijnvisie en het daarbij maken van de juiste keuzes. Cloud-diensten zijn met negen miljard omzet bijna zeven keer zo klein als de advertentie-omzet (62 miljard), omdat te lang te weinig werd gefocust op cloud-diensten en AI. Sindsdien verkeert Google in een inhaalslag.
Elon Musk wordt vaak geridiculiseerd, soms terecht, maar wie iets langer kijkt naar zijn activiteiten ziet dat hij zeldzaam goed is in het analyseren van de juiste markt en het correct positioneren daarin van zijn eigen bedrijven.
Het is geen toeval dat Musk, ondanks de late start en dominatie van OpenAI met ChatGPT en de enorme concurrentie van Google met Gemini, er in slaagt om zes miljard dollar op te halen van investeerders voor zijn AI-bedrijf xAI. Vorig weekend zou dat nog drie miljard dollar zijn op een waardering van 15 miljard dollar, maar toen ontvingen potentiële investeerders een email met deze strekking:
“Het is nu 6 miljard op een waardering van 18 miljard, en zeur niet want er staan genoeg anderen te springen.”
Dat is een tekst die ik ook graag eens wil rondsturen, alleen dan met een gezellige smiley erachter.
De pitch van Elon Musk voor xAI komt erop neer dat de ambitie van het bedrijf is om de digitale en fysieke wereld met elkaar te verbinden. Musk wil dit doen door trainingsdata voor Grok, het eerste product van xAI, uit elk van zijn bedrijven te halen, waaronder X (voorheen Twitter), Tesla, SpaceX, zijn tunnelbedrijf Boring Company en Neuralink, dat computerinterfaces ontwikkelt die in de menselijke hersenen geïmplanteerd kunnen worden. Het is een wereldbeeld dat veel weerstand zal oproepen, maar het getuigt in elk geval van een lange termijnvisie.
BlackRock en Temasek halen 1.4 miljard dollar op voor climate tech
Om de grootste uitdaging in de wereld, klimaatverandering, tegen te gaan, is eveneens een lange termijnvisie vereist in combinatie met de bereidheid miljarden te investeren. ’s Werelds grootste investeringsmaatschappij BlackRock en het Singaporese staatsfonds Temasek hebben daarom 1.4 miljard dollar opgehaald om te investeren in technologieën die emissies verminderen.
Het is voorspelbaar dat de Wall Street Journal, veel gelezen door Republikeinse ‘ho-hee-mijn-tijd-zal-het-wel-duren’-beleggers, het niet heeft over investeringen maar over ‘wagers’: inzetten. Een term die in een casino wordt gebruikt bij fiches inzetten op rood of zwart.
Greenhushing even erg als greenwashing
In de wetenschap dat de kapitaalmarkt met argusogen kijkt naar de resultaten van risicovolle investeringen in onbewezen projecten, waardoor steeds meer bedrijven zich eerder schuldig maken aan greenhushing dan aan greenwashing, spoedt Decarbonization Partners zich om te zeggen dat het alleen investeert in “een laat stadium, in bewezen decarbonisatietechnologieën.”
Het is jammer dat investeren in starters wordt vermeden, omdat er veel behoefte is aan kapitaal voor startende, onbewezen bedrijven; hoe komen er anders immers ooit bedrijven in het stadium zich te hebben bewezen? Het is een beetje alsof je als ouder zegt dat je van je kinderen houdt zodra ze goed kunnen lopen; maar hoe ze leren lopen, dat zoeken die koters zelf maar uit.
In totaal hebben meer dan dertig institutionele beleggers uit achttien landen geïnvesteerd in het fonds, waaronder pensioenfondsen, staatsinvesteringsfondsen en family offices, waardoor het met 1.4 miljard dollar zelfs vierhonderd miljoen dollar meer heeft opgehaald dan beoogd.
Er is al geïnvesteerd in zeven bedrijven die verschillende innovatieve decarbonisatietechnologieën ontwikkelen, waaronder producent van koolstofarme waterstof Monolith waarover ik vorige week schreef, het biotechnologiebedrijf MycoWorks en producent van elektrisch batterijmateriaal Group14. Dit zijn ontwikkelingen die hoopvol stemmen.
Carbon credit beurs in… Saudi Arabië
Ander hoopvol nieuws dat in al het beursgeweld is ondergesneeuwd, een zeldzaam woord in verband met Saudi Arabië, is dat de grootste oliestaat ter wereld eind dit jaar een beurs voor carbon credithandel opent in samenwerking met marktleider Xpansiv, dat de infrastructuur voor de beurs zal leveren.
De aankondiging van een carbon creditbeurs in deze regio lijkt snel op een kippenfokker die aankondigt veganist te worden, maar moet worden gezien als onderdeel van het grotere plan van Saudi Arabië om over te gaan naar een duurzame economie. Het lijkt er steeds meer op dat het menens is en het wordt daarom fascinerend om te volgen welk marktaandeel de Saudi’s kunnen veroveren in de wereldwijde carbon creditmarkt, die door Morgan Stanley in 2030 op honderd miljard dollar wordt geschat.
Tot slot: in mei in Nederland en Singapore
Ter afsluiting een persoonlijke noot in de tweeënvijftigste editie van deze nieuwsbrief. Terugblikkend op afgelopen jaar valt op dat ik veel schrijf over marktontwikkelingen en investeringen, terwijl ik dertig jaar geleden juist begon als ondernemer.
Doordat ik niet langer een bedrijf leid, wat bij mij altijd resulteerde in hardlopen met oogkleppen richting een stip aan de horizon, heb ik de mogelijkheid om verschillende ondernemers te begeleiden en waar mogelijk te helpen met investeren.
Sinds ik deze nieuwsbrief begon, heb ik regelmatig van lezers een vriendelijke uitnodiging gekregen om bij te praten over mogelijk gezamenlijk investeren. Dat ben ik van plan om komende maand te gaan doen; ik ben in mei in Nederland en in Singapore. Als je interesse hebt om meer te horen over de projecten die ik steun, altijd gericht op duurzaamheid en een grote internationale markt, dan hoor ik graag van je.
Hartelijke groet, fijne zondag en tot volgende week!
Welkom bij de vijftigste editie van deze nieuwsbrief, waarin ik geheel indachtig de Koot en Bie-klassieker ‘maar genoeg over mezelf, wat vind jij van mijn haar?’ uitgebreid wilde terugblikken, navelstaren en vooruitblikken. Toen drukte er een ayatollah op een paar knoppen, waardoor zelfs de aankondiging van mijn nieuwe podcast moet wijken voor de gevolgen van wereldnieuws. Want als er iets is waar ik in uitblink, dan is het wel bescheidenheid.
Oorspronkelijk wilde ik het deze vijftigste editie vooral hebben over de definitieve doorbraak van crypto, hetgeen licht ironisch is omdat na de Iraanse aanval op Israël juist Bitcoin en Ethereum de grootste daling in een jaar beleven.
Iron Dome redt de markten
Cryptohandel stopt nooit dus terwijl Wall Street weekend viert, kelderen BTC en ETH
In bovenstaande koersgrafiek van de laatste vijf dagen valt de daling van de cryptos vooral op, omdat het aandeel Microsoft en de S&P 500, die ik er ter vergelijking in heb opgenomen, sinds vrijdag stilstaan. De kans is groot dat wanneer Wall Street morgen opent, de markt over de eerste schrik heen is en de aandelenmarkten minder zullen dalen dan de cryptomarkt dit weekend. Ook omdat Israëls Iron Dome goed stand houdt, zoals Wired uitlegt.
Als de Iraanse leiders het verfoeide westen harder wilden raken, dan hadden ze moeten aanvallen op een dag dat Wall Street open was. Nu krijgen vooral Bitcoin en Ethereum ervan langs, met in hun kielzog alle altcoins.
Voor wie de cryptomarkt in een oogopslag wil volgen is de top 100 grootste stijgers en dalers altijd handig. Daarin valt onderscheid te maken tussen de ‘hitlijst’ binnen de top 100 grootste cryptos gemeten naar marktwaarde; of voor de echte waaghalzen het overzicht van alle munten. Het is niet ongebruikelijk om daarin, zoals vandaag, een stijger te zien van 32951% (dit is geen tikfout) zoals Polis of een daling van 98% zoals NTD doormaakt.
Alleen hebben dat soort muntjes niets te maken met investeren of innovatie, dus verwacht hier geen aandacht voor de nieuwste memecoins of andere gekkigheid. Dat zijn de cryptovarianten van roulette of gokmachines, alleen met nog slechtere kansen. Blockchaintechnologie biedt bijzondere mogelijkheden, vooral wanneer gecombineerd met een decentrale structuur zoals Bitcoin, helaas blijven die aspecten meestal onderbelicht door alle ongein in crypto.
Nieuw: Crypto Spotlight 9
De beste cryptos in de laatste maand verslaan techaandelen, maar let op de enorme koersverschillen in de beste negen cryptos!
Origineel idee: een podcast
Er zijn schijnbaar tussen de drie en vijf miljoen podcasts in de wereld, dus hoog tijd om er eentje aan toe te voegen. Geen angst voor het herkauwen van mijn gewauwel in audiovorm: ik doe dit niet alleen. Ik ga de podcast samen maken met een succesvolle ondernemer die zijn sporen ruimschoots heeft verdiend in online media en e-commerce.
Het aardige is dat hij zijn startup begon terwijl hij nog studeerde, maar na de verkoop van zijn bedrijf juist besloot om eerst bij een scale up (zo noemen alleen Nederlanders grotere startups) en later in de corporate wereld te gaan werken om zijn ervaring te verbreden. Deze unieke combinatie biedt een bijzonder perspectief op de technologie van vandaag en morgen.
Mijn mede-presentator is ook nog eens expert op het gebied van cryptovaluta en auteur van een toonaangevend werk over dit onderwerp. Zijn expertise stelt hem in staat om analyses te maken en voorspellingen te doen, waaraan we hem ook gaan houden.
We willen wekelijks een poging wagen om het technieuws te analyseren en iets verder te kijken dan de waan van de dag. Verwacht geen beschouwingen over het aantal megapixels op de nieuwe iPhone of de kloksnelheid van een Nvidia GPU. Wat wij willen bespreken is: hoe reageren Microsoft en Google als Amazon zijn AWS nog aantrekkelijker maakt voor AI-startups? En wat betekent dat voor je als je werkt bij een startup, of juist bij een grote corporate, die al deze technologie op zich af ziet komen?
Weescht gewaarschuwd
Het feit dat we een nieuwsbrief en een podcast maken over technologie en innovatie, toont al aan dat we de pretentie hebben om er iets zinvols over te kunnen verkondigen. Maar het is leuker om die pretentie meetbaar te maken.
Daarom gaan we ieder een beleggingsportefeuille aanleggen, die zal bestaan uit een mix van techaandelen en cryptomunten. (Hoewel één van ons zo laf is, of verstandig, om er ook een indexfonds in op te nemen.) In elk geval gaan we wekelijks de score bijhouden.
We gaan proberen samen slimmer te worden. Heel graag krijgen we van lezers en luisteraars suggesties, opmerkingen en vragen om op te reageren. Maar wat we in elk geval niet gaan doen is tips of adviezen geven. Onthoud dit motto: ‘lees de nieuwsbrief en beluister de podcast, maar luister nooit naar ons.’
De pijlsnelle reactie van de markten op de ontwikkelingen in het Midden-Oosten dit weekend onderstreept wel dat we ook een soort alert-functie moeten aanbieden. Denk aan een bericht als één van ons zijn beleggingsportefeuille aanpast omdat hij een koerswijziging van meer dan tien procent verwacht. Maar nogmaals; dat is dan geen beleggingsadvies.
Heb je tips, adviezen of waarschuwingen? Ik hoor het graag via mail of in een reactie op LinkedIn, waar deze nieuwsbrief in het Engels verschijnt.
Ik eisch wel make up voor elke podcast, zoals hier in Singapore tijdens de ATX Summit 2023.
AI-onderzoeker dr. Andrew Ng wordt lid van de RvC van Amazon en vervangt daar ex-MTV CEO Judy McGrath. Het onderstreept dat de AI-oorlog vooral een slag om toptalent is geworden, nadat Microsoft onlangs voormalig Google DeepMind oprichter Mustafa Suleyman binnenhaalde. Daarmee is Google gelijk de verliezer van de week, want het is opvallend dat beide ex-Googlers nu bij AI-concurrenten Amazon en Microsoft zitten.
Daarnaast toont het aan dat Amazon weinig waarde hecht aan iemand met een media en marketing-cv zoals McGrath, maar liever een technisch toptalent binnenhaalt. De nerds winnen de oorlog van de hippe mediamensjes.
Ng was eerder mede-oprichter van het Google Brain project en oppertechneut bij de Chinese internetgigant Baidu. Zijn nieuwsbrief The Batch is een aanrader en ook zijn presentaties bij TED en Stanford zijn boeiend voor iedereen met interesse in de mogelijke invloed van AI op de samenleving.
Ng heeft de gave om complexe onderwerpen zoals AI op een heldere en zelfs aanstekelijke wijze uit te leggen. Bij zijn presentatie vorig jaar in Singapore heb ik foto’s gemaakt van bijna elke slide, hoe lelijk die ook waren en in veel te klein lettertype, omdat Ng op een heldere manier veel informatie weet te visualiseren.
‘Voor $699 en $24 per maand belooft deze draagbare computer je te bevrijden van je smartphone. Er is alleen één probleem: hij werkt gewoon niet.’
The Verge schreef een oprechte, maar vernietigende recensie over de de AI-speld waarover ik in november schreef:
‘De hele presentatievideo is interessant om te bekijken, maar misschien niet om de redenen die de oprichters hopen. Allereerst snap ik niet waarom je een apparaat van $699 zou kopen dat weinig meer kan dan een smartphone, die iedereen altijd al bij zich heeft en niet gaat vervangen met een AI-speld. Om mee te livestreamen dan, vanaf je borstkas? Dat is vooral leuk voor zelf kickende mountain bikers en Hamas-leden.’
En nu blijkt dat ding het niet eens te doen, voor zevenhonderd dollar plus maandabonnement. Ik geloof ook nog steeds niet in de slimme bril, zoals die van Meta. Ik heb al een bril en zou er het liefst van af zijn! Maak liever mijn horloge slimmer, als mogelijke vervanger van de smartphone.
Ken Kantzer is CTO van startup Truss en deelde interessante ervaringen van het op grote schaal werken met ChatGPT. Eén conclusie sprong eruit, bij het testen van allerlei soorten prompts: ‘Nou, het is gek dat de kwaliteit en generalisatie van GPT kunnen verbeteren als je vager bent.’ Vaag is goed in AI.
“Mensen zijn er allemaal voor bedoeld om met elkaar te kunnen opschieten. Online media met alleen tekst hebben ons de waanidee gegeven dat mensen niet met elkaar kunnen opschieten, maar eigenlijk kan iedereen wel met elkaar overweg.”
Aldus Naval Ravikant, oprichter van Angellist, die Airchat begon samen met Tinder’s Brian Norgard.
Ik heb het nog niet kunnen uitproberen, maar hoor graag reacties van mensen die wel al zitten te Airchatten. Ik ben geen fan van de naam, maar alles beter dan Air X of X Air.
In 1991 wilde ik als student tijdens mijn stage een sportweekblad beginnen genaamd Sportweek. Er was slechts één uitgever matig geinteresseerd: Maarten van den Biggelaar, eerder oprichter van discotheek Dansen bij Jansen en het zakenblad Quote. Na een rondgang van maanden langs mediaplanners en reclamebureaus was duidelijk: er was nul belangstelling.
Gedesillusioneerd vertrok ik voor een uitwisseling naar San Francisco, waar ik voor het eerst in aanraking kwam met internet. Vergeet Philips, IBM, TNO: terug in Nederland was Van den Biggelaar de enige die inzag dat internet een massamedium zou worden en hij werd onze eerste investeerder in Planet Internet.
Hoge snelheidstreinen zijn een uitstekend alternatief voor korte vliegreizen; sneller, goedkoper en duurzamer. Ik zou niet tegen hem wedden en denk dat Van den Biggelaar met dit treinenplan op het goede spoor zit – excuus, ik kon het niet laten. Oh, en Sportweek, daarmee begonnen een aantal journalisten een paar jaar later, blijkbaar zonder eerst de reclamewereld te hebben gevraagd naar interesse. Het ging snel ter ziele.
Conan O’Brien kwam naar Hot Ones met zijn eigen arts, of was het zijn dealer?
Binnen twee dagen is deze video al bijna vijf miljoen keer bekeken: komiek Conan O’Brien was te gast in de populaire YouTube serie Hot Ones, waarin gastheer Sean Evans en een gast kippenvleugels eten met steeds hetere saus.
De truc ligt in de combinatie van de verbluffend goede voorbereiding van Evans, met de totale ontzetting van zijn gasten die hun PR-praat lastig kunnen volhouden onder de zweet- en pijnaanvallen. Het is een soort gespiegelde versie van waterboarden.
Tenminste, tot O’Brien vrijdag te gast was en zelfs besloot uit de heetste sausflessen te drinken. Gevraagd naar zijn bekendheid met gekruid eten, antwoorde O’Brien vooraf:
“Ik ben opgegroeid in een Iers-katholiek gezin in Boston. Ik heb nog nooit kruiden gezien totdat ik ongeveer 52 jaar oud was.”
Niet wat wordt bedoeld met de Eisenhower Matrix, maar ik vind hem leuk.
Het is verleidelijk om meegesleurd te worden in nieuws over gadgets, trucs en foefjes die de technologiesector dagelijks over ons uitstort. Daarom richten we onze blik dit keer voorbij de waan van de dag, op zoek naar inzichten die ons leven kunnen verbeteren. Met minder links, maar wel verwijzingen naar langere artikelen, video’s en podcasts: kortom, minder naar meer. Te beginnen met het belangrijkste probleem: hoe besteden we meer tijd aan de belangrijke zaken en spenderen we minder tijd aan onzin?
Op een typische werkdag kan het voelen alsof alles onmiddellijk gedaan moet worden. De Eisenhower-matrix helpt de stortvloed aan taken te categoriseren door deze te organiseren op basis van belangrijkheid en urgentie. President Eisenhower schijnt het nooit letterlijk zo gezegd te hebben, maar deze naar hem genoemde denkwijze leidt tot een zeer effectieve productiviteitsverhoging. Een heuse productivity hack, in turbotaal.
Lachen en leren over tech
De mainstream media, zelfs de comedy shows, hebben technologie ontdekt als onderwerp waarover veel valt te berichten en, niet onbelangrijk in het tijdperk waarin Google en Meta wereldwijd honderden miljarden reclamegeld opslokken die voorheen voor mediabedrijven was; het klikt als een malle. The Daily Show (Comedy Central) en Last Week Tonight (HBO) besteedden deze week uitgebreid zendtijd aan de invloed van technologie op ons leven. Met relevante waarschuwingen en tips.
Jon Stewart is terug op maandagavond bij de Daily Show en fileerde de AI-revolutie. Niet zozeer de technologie, als wel de vervelende gewoonte van de tech-leiders om iedereen een betere toekomst beloven, terwijl ze tegelijkertijd technologie bouwen die op een ondoorzichtige wijze een grote rol in ons leven speelt.
Kijkend naar het item vraag je je af of de heren aan de top van de techbedrijven de buurman-test zouden doorstaan: zou je ervan opknappen als deze knakker naast je komt wonen?
John Oliver omschrijft maaltijdbezorg-diensten als ‘de milennial lifestyle subsidie’. Hij concludeert terecht dat veel restaurants en bezorgers lijden onder de bezorgdiensten, die desondanks nauwelijks winst maken. Wie wint er dan wel? De consument, maar er kleven rauwe randjes aan die overwinning. Iets om over na te denken als de volgende verregende bezorger voor de deur staat. Oliver roept op standaard een vijf sterren beoordeling te geven, inclusief een mooie fooi.
Elad Gil is misschien geen bekende naam in voetbalkantines en op verjaardagen, maar hij investeerde in en gaf adviezen aan ruim veertig unicorns, bedrijven met een marktwaarde van meer dan een miljard dollar, waaronder Airbnb, Coinbase, Pinterest en Stripe. Gil geeft in deze video inzicht in zijn manier van analyseren waarvan we allemaal iets kunnen leren.
Schrijven is beter dan praten
Stewart, Oliver en Gil beschikken duidelijk over de gave om hun mening over complexe onderwerpen simpel en helder over te brengen naar het publiek. De makers van Basecamp-software deelden in een blogpost hoe ze ‘iedereen in het bedrijf op de hoogte houden, zonder zich met iedereen te bemoeien.’
Het is een lang stuk, maar de moeite waard om te lezen, vooral als je samenwerkt met mensen op verschillende locaties. Dingen die ik meeneem: schrijven gaat boven praten en asynchrone communicatie (niet live) is effectiever dan live.
Wie de adviezen opvolgt en meer schrijft tijdens werk dan praat, heeft veel aan deze strakke tips om jezelf te redigeren. Iedereen heeft wel een collega, vooral een manager, die deze tips zou moeten volgen.
GaryVee verdient alle aandacht
Deze nieuwsbrief verschijnt ook in het Engels op LinkedIn en de begaafde spraakwaterval Gary Vaynerchuk legt in zijn podcast uit waarom LinkedIn cruciaal is voor je organisatie in 2024. Vaynerchuk maakte met moeite de middelbare school af en werkte daarna in de slijterij van zijn vader, waar hij begon met het maken van video’s over wijn die hij plaatste op een toen nog onbekende site: YouTube.
Die ervaring vormde de basis voor een bliksemcarriere als marketing-guru, waarna Vaynerchuk zichzelf ontpopte als succesvolle investeerder (ondermeer Facebook, Twitter en Uber) en een soort lifecoach avant la lettre. De teksten van ‘GaryVee‘ lijken soms clichématig maar zijn juist doordenkers, op elk medium. Vooral in de VS is een kreet als ‘hoe je je geld verdient is belangrijker dan hoeveel je verdient’ een bijzondere gedachte, vooral als zoon van arme immigranten uit Belarus.
Leren van falen
Soms leer je meer van een flater dan van een succes, daarom is dit artikel over hoe Hertz blunderde met de overgang naar elektrische auto’s ronduit fascinerend. Klanten laadden auto’s nauwelijks op na gebruik, waardoor er te weinig beschikbaar waren en daarnaast bleken Tesla’s liefst vier keer zo vaak betrokken bij ongelukken als de traditionele auto’s op dinosaurusbloed.
Als alles mis gaat is dit het artikel om paraat te hebben. Handig in tijden met meer extreem weer en voor mij, woonachtig in een gebied in Azië met diverse mogelijke natuurrampen, zijn het nuttige adviezen om de go bag beter in te pakken met praktische tech gadgets.
Spotlight 9: garantie tot de hoek!
Tot mijn niet geringe schrik meldde een lezer gisteren dat ze teleurgesteld was “in mijn tip om het aandeel Snowflake te kopen, want dat was flink gedaald.” Daarom wil ik opnieuw benadrukken dat ik geen beleggingsadviezen geef.
Wat is het geval? Lezeres in kwestie bleek mijn gehele AI Spotlight 9 te hebben aangeschaft. Toen ik die compleet arbitraire AI-index verzon, schreef ik het volgende:
“Deze bedrijven zijn ofwel een motor van de AI-ontwikkelingen zoals Nvidia en Super Micro, ofwel een grote ‘profiteur’ van AI-technologie, denk bijvoorbeeld aan Palantir en Snowflake. AMD, Broadcom, Crowdstrike, Gigabyte, Microsoft, Nvidia, Palantir, Snowflake en Super Micro stegen dit jaar gemiddeld al 48%!
Let op: ik geef geen beleggingsadvies, ik probeer alleen de ontwikkelingen te volgen en als ik een heldere bui heb op zondagochtend, deze ook nog te duiden. Het betreft nadrukkelijk geen koopadviezen. Tot zover de dienstmededelingen.”
Overigens bleek de rest van deze aandelen het beter te hebben gedaan dan de Nasdaq Composite en de S&P 500, maar nogmaals: zie het als een wedstrijdanalyse van een voetbalwedstrijd. Als ik zou schrijven dat een bepaalde rechtsbuiten opvallend makkelijk scoort, is dat geen aansporing voor een club om die speler te kopen. Beleg alsjeblieft alleen met geld dat je niet nodig hebt om van te leven en besef dat je op beleggingen kunt verliezen. En luister nooit naar mij.
Opvallend: Ethereum was een betere belegging dan Nvidia
Dagelijks word ik bestookt met vragen over crypto en techaandelen, of Solana beter is dan Ethereum en welke memecoins ik zelf houd. Juist omdat mensen de neiging hebben het je kwalijk te nemen als iets daalt, en zichzelf te feliciteren bij elke stijging, ga ik hier nooit op in.
Ik ben wel bezig om met een vriend een soort beleggingsrubriekje te maken waarin mensen onze beleggingsportefeuilles kunnen volgen, maar dat zullen we dan net als deze nieuwsbrief ook doen ’ter leering ende vermaeck’ en niet als beleggingsadvies. (Ik ben overigens benieuwd hoe Weglot, de vertaalmodule die ik gebruik, de laatste zin gaat vertalen.)
Dat gezegd hebbende, wil opa Frackers vooral de jonge lezertjes zoals mijn slimme neefjes wijzen op de prestaties van de grootste crypto’s versus de grootste techaandelen ter wereld gedurende de laatste vijf jaar.
Zelfs het aandeel Nvidia, de absolute kneiter onder de techbedrijven, heeft minder goed gepresteerd dan Ethereum. Ik ken niemand die in 2019 voorspelde dat Ethereum en Nvidia dit lijstje zouden domineren, dus wat valt hier voor les uit te trekken? In elk geval niet dat ETH en NVDA de komende jaren dezelfde stijging zullen doormaken.
De fout die veel wordt gemaakt, is dat wordt geprobeerd de toekomst te voorspellen op basis van het verleden. Ik heb in de jaren tachtig als watersportverslaggever (water zowel in vloeibare als bevroren vorm) altijd de opmerking gekregen: ‘wie doet er nou aan snowboarden? Niemand kent dat, mensen houden van skiën.’
In de jaren negentig begon ik als internetondernemer en hoorde ik vijf jaar lang: ‘wie heeft er nou een computer en wat mot je nou met dat internet? Je kan al faxen.’ Dezelfde riedel van mindere geesten moest ik aanhoren over mobiele telefoons (‘alleen drugsdealers gebruiken mobiele telefoons’) en de laatste tien jaar over crypto: ‘wat kun je nou kopen met crypto?’
Dus voor eens en voor altijd: de gemiddelde persoon hoeft niets met crypto te kopen. Net zoals de gemiddelde persoon op zaterdagmiddag bij de Lidl geen Nvidia Hopper GPU in zijn mandje gooit.
Maar wie bestand is tegen de waan van de dag en een iets langere beleggingshorizon heeft dan de volgende zomervakantie, schrikt niet van een dalinkje meer of minder zoals afgelopen week.
Ik ben ervan overtuigd dat op lange termijn, en dan bedoel ik jaren en geen weken of maanden, zowel Bitcoin, Ethereum als Solana lucratieve beleggingen zijn. Net zoals ik verwacht dat Microsoft, Apple en Nvidia solide beleggingen blijven. De vraag is vooral welke andere crypto’s en techbedrijven de volgende vijf jaar zullen doorbreken. Daarvoor raad ik aan om voor je investeert met je portemonnee, eerst te investeren in veel lezen en luisteren. En niet je beleggingen te baseren op gevraagd of ongevraagd advies van anderen.
“Het is november 2025. De afstudeerdag van mijn zoon. Ik ben zo trots dat ik omringd ben door al mijn briljante kinderen.” Foto: Jillian Edelstein.
Laten we beginnen met positieve berichten, want door de miljarden waarmee wordt gegooid in AI gaat het al snel over bedrijfspolitiek of de ego’s die de bedrijven leiden. Waarbij vaak voorbij wordt gegaan aan de nieuwe toepassingen die ons leven op een positieve manier kunnen beïnvloeden.
Galerij van Hoop en AI-consensus
Daarom is de Galerij van Hoop, een tentoonstelling in Londen van herinneringen die nog moeten worden gemaakt, erg bijzonder. Hierin wordt met behulp van AI zieke mensen een blik geboden in hun toekomst die ze misschien niet zullen meemaken, zoals het bijwonen van de bruiloft van hun kind. Het is een waardevolle bijdrage van technologie aan de bewustwording van borstkanker en de bestrijding daarvan.
Er is meer positief nieuws over AI uit Engeland. Waar sociale media een kwalijke rol hebben gespeeld met desinformatie tijdens verkiezingen, wordt nu Polis ingezet, een door AI aangedreven hulpmiddel dat groepen met zeer uiteenlopende meningen in staat stelt om via stemmingen en discussie tot een consensus te komen. Het zou handig zijn om Polis ook te gebruiken bij de formatie en in de Tweede Kamer, in plaats van al die obligate toneelstukjes bij de interruptiemicroon, alleen bedoeld voor de camera’s en nooit om een ander te overtuigen.
Interviewtip: Hassabis in plaats van Altman
OpenAI CEO Sam Altman was bijna twee uur te gast in de podcast van Lex Fridman, maar weinig kijkers zullen van het gesprek zijn opgeknapt. In de week dat bekend werd dat Altman de ronde maakt in Hollywood om Sora te promoten, de nieuwe dienst die uit tekstinstructies complete video’s kan genereren, bleef Altman erg vaag over de kwestie wie wordt betaald voor het gebruik door OpenAI van andermans werk als trainingsdata:
“We hebben enkele verschillende modellen geprobeerd. Maar als ik bijvoorbeeld een kunstenaar ben, A, zou ik graag de mogelijkheid willen hebben om ervoor te kiezen dat mensen geen kunst in mijn stijl genereren. En B, als ze wel kunst in mijn stijl genereren, zou ik graag een economisch model daaraan gekoppeld willen hebben.”
– Sam Altman, CEO OpenAI
Klinkt lief, maar Fridman vroeg niet verder over die zin ‘we hebben verschillende modellen geprobeerd.‘ Wat is er geprobeerd en met wie dan? Welke website, YouTuber of Instagrammer is betaald voor het feit dat OpenAI waarschijnlijk, want ook dat werd niet besproken, hun data heeft gekopieerd en ingevoerd in hun systeem? De filmstudios willen graag de gages van acteurs en crews beperken door Sora te gebruiken, maar hoe worden zij dan vergoed als hun werk op een slinkse manier wordt hergebruikt?
Supercar gemaakt door… Sora? Of toch Bugatti?
Kijk eens naar deze prachtige met Sora gemaakte video die OpenAI deelde op Instagram: zouden Bugatti en Audi hun toestemming hebben gegeven, laat staan gecompenseerd worden, voor de overduidelijk door deze merken geinspireerde beelden?
“Demis Hassabis staart intens door het scherm als ik hem vraag of hij Google kan redden. Het is vroeg in de avond in zijn geboorteland het Verenigd Koninkrijk en de oprichter van DeepMind werkt overuren. Zijn door Google overgenomen AI-onderzoeksinstituut leidt nu de volledige AI-onderzoeksinspanning van het bedrijf, na de inlijving van Google Brain afgelopen zomer, en de taak die voor hem ligt is immens.”
Google draait nog lekker
Het klopt dat OpenAI en andere slimme chatbots een existentiële bedreiging vormen voor Google, maar Gemini is zeker niet kansloos. Vooral omdat Gemini gratis kan worden ingezet terwijl OpenAI een abonnement moet vragen om te overleven, want het bedrijf heeft elk miljardje nodig. Die Altman is geen goedkope jongen, maar daar kom ik nog op terug. Naar de cijfers kijkend hebben de financiële prestaties van Alphabet, het moederbedrijf van Google, niet geleden onder de opkomst van OpenAI:
Dit zijn bedragen in miljarden dollars, waarmee de verwachte omzet van Alphabet dit jaar richting de driehonderdvijftig miljard dollar gaat. Dat is vergelijkbaar met het BNP van Colombia of Denemarken, dus de overlijdensberichten van Google zijn ietwat prematuur.
Ben ik overigens de enige die denkt, bij het lezen dat Hassabis een Chinees-Singaporese moeder heeft en een Grieks-Cypriotische vader: ‘wat leuk, hoe zullen die elkaar ontmoet hebben?’
Stemkloon nog even niet publiek, i.v.m. stemmen?
Terug naar OpenAI, dat bekend maakte een stemkloon-toepassing te hebben gemaakt, maar op dit moment alleen voor een selecte groep bedrijven, vanwege de gevaren van misbruik.
“We erkennen dat het genereren van spraak die lijkt op de stemmen van mensen ernstige risico’s met zich meebrengt, vooral belangrijk in een verkiezingsjaar,” aldus OpenAI, dat beweert dat het de stem van iemand kan nabootsen met slechts vijftien seconden opname van een persoon die praat.
Er wordt al onderzoek gedaan naar een incident waarbij duizenden kiezers tijdens de Democratische voorverkiezingen in New Hampshire ‘robocalls’ ontvingen van president Biden – tenminste, dat dachten ze, want hij was het niet. Al kan Biden zich ook vergist hebben, wat regelmatig schijnt te gebeuren.
Volgens ChatGPT gaat Stargate er zo uitzien.
Een datacenter van honderd miljard
De fenomenale site The Information had weer een primeur: Microsoft en OpenAI werken aan een datacenter van liefst honderd miljard dollar voor een AI-supercomputer met de heerlijk pretentieuze naam Stargate. Dit in een poging de afhankelijkheid van Nvidia te verminderen.
Nauwkeuriger lezend valt de wijze van afronden op door de journalisten die erover berichten: blijkbaar wordt gerekend op koste van ‘meer dan honderdvijftien miljard dollar’, maar dat kopt minder lekker en daarom wordt omlaag afgerond naar honderd miljard. Voor die vijftien miljard achter de komma kunnen normaal gesproken dertig joekels van datacenters worden gebouwd. In AI is alles groter en duurder; maar een paar honderd keer duurder?
Elon Musk en Amazon zijn er ook nog
Musk maakte op X bekend dat zijn nieuwste AI-chatbot, Grok 1.5, volgende week beschikbaar is en beter wordt dan alle AI-modellen, maar dat zei hij bij de presentatie ook over de kwaliteit van de Tesla Cybertruck voordat enkele seconden later het raam verbrijzelde. Kortom, we gaan het zien.
Amazon maakte bekend bijna drie miljard dollar te investeren in OpenAI-concurrent Anthropic, maker van AI-chatbot Claude. Ik genoot van de manier waarop de Amazon-man de journalist nauwelijks de kans bood een vraag te stellen en zijn hele persbericht opdreunde, ogenschijnlijk zonder te ademen. Je ziet hem lachen.
Open source AI-model: Databricks
In het titanengevecht tussen OpenAI/Microsoft, Google, Amazon en Meta is het prettig dat startup Databricks erin is geslaagd een krachtig open source AI-model te ontwikkelen. Hopelijk blijkt dit een serieuze optie voor startups en grote bedrijven om zonder afhankelijkheid van de Big Tech titanen nieuwe AI-applicaties te ontwikkelen.
Laatste opvallende feit: tussen alle oproepen voor software startups bij de leidende startup incubator Y Combinator, de oud-werkgever van Sam Altman, stond een oproep om ouderwetse productie terug te halen naar de Verenigde Staten. Het is inderdaad wel handig als mensen iets kunnen bouwen, wanneer er ruim honderd miljard in een nieuw soort datacenter wordt gestopt. Daarin heeft Elon Musk gelijk: er is heel veel aandacht voor ontwerp, maar te weinig voor productie. Microsoft en OpenAI gaan dat ervaren als ze daadwerkelijk een megadatacenter in combinatie met een supercomputer gaan bouwen. Dat is iets heel anders dan een grote X-Box.
Spotlight 9: Cathie Wood reddende engel Tesla
Een oersaaie beursweek, waarin Tesla opeens stijgt na een gruwelkwartaal
In een tot dusver dramatisch jaar, waarin Tesla bijna dertig procent verloor van de beurswaarde en daarmee het slechtst presterende aandeel werd in de S&P 500, steeg het aandeel TSLA deze week opeens ruim vijf procent.
Cathie Wood’s Ark Innovation kocht op maandag voor achtentwintig miljoen dollar TSLA en alsof dat nog niet genoeg was, sloeg Ark op donderdag nog wat aandelen Tesla in voor veertien miljoen dollar. Eerder deze maand publiceerde Ark een juichende analyse van Tesla waarop Musk op X kort reageerde met: ‘wow.’
Ark Invest heeft ongeveer evenveel haters als fans maar durft in elk geval met opvallende publieke bespiegelingen te komen. Hopelijk krijgt Ark gelijk met deze optimistische blik op de nabije toekomst:
“Techno-economische discontinuïteit is een proces waarbij technologische doorbraken plotselinge en ongekende transformaties teweegbrengen. Dergelijke discontinuïteiten deden zich voor tijdens de tweede industriële revolutie na de introductie van de verbrandingsmotor, elektrificatie en telefonie. Wij geloven dat er nu een soortgelijke, ongekende technologische bloei aan de gang is. ARK identificeert vijf innovatieplatforms – Publieke Blockchains, Multiomische Sequencing (simultane analyse van verschillende typen data in moleculaire biologie, aldus ChatGPT – MF), Energieopslag, Robotica en Kunstmatige Intelligentie – als de gebieden van technologische fermentatie die vandaag de meest betekenisvolle convergenties creëren. Het zijn de opkomende “algemene doeltechnologieën” waarvan wij geloven dat ze economische groei zullen transformeren en versnellen.”
– Ark Invest
Dat is een erg positieve visie, maar wel sterk gericht op economische vooruitgang. Als deze economische groei gepaard kan gaan met de ontwikkeling van technologie die grootschalige verwijdering van CO2 uit de atmosfeer mogelijk maakt, is er hoop voor de wereld.
Ik hoor graag je reactie en tips en opmerkingen zijn altijd zeer welkom.
Het Amerikaanse ministerie van justitie opent het vuur op Apple. Beeld gemaakt met Midjourney.
Microsoft lijft Inflection.ai in en verzamelt rond OpenAI veel toptalent; antwoorden Apple en Google door Gemini te bundelen in de iPhone?
Consolidatiegolf in AI gestart
Inmiddels lijkt zich in de AI-markt in sneltreinvaart te voltrekken wat er zo’n twintig jaar geleden langzaam bij zoekmachines gebeurde: de kleintjes stoppen ermee of worden overgenomen, tot er nog één dominante speler over is met tachtig procent marktaandeel. De rest deelt de kruimels. Microsoft was met Bing de kruimeldief, wil dat met AI vermijden en heeft daarom Inflection.ai overgenomen, maker van de onbegrijpelijke chatbot Pi. Een rare actie omdat Microsoft al grootaandeelhouder is van marktleider OpenAI, dus hoe en waarom gebeurde dit?
“Anonieme bronnen vertellen The Information dat Microsoft ongeveer 650 miljoen dollar neertelt: 620 miljoen dollar voor niet-exclusieve licentiekosten voor de technologie (wat betekent dat Inflection vrij is om het elders in licentie te geven) en dertig miljoen dollar zodat Inflection ermee instemt om niet te procederen over het werven van personeel door Microsoft, wat ook de mede-oprichters Mustafa Suleyman en Karén Simonyan omvat.”
Wacht: Microsoft betaalt dus een soort schadevergoeding voor het overnemen van personeel van een bedrijf waarin het zelf investeerde?
Inflection was na Google Gemini, Anthropic, Mistral, Grok, dan een hele tijd niets, en pas daarna een concurrent van OpenAI. Opgericht in 2022 wist Inflection ruim een miljard dollar op te halen van investeerders, op een waardering van vier miljard dollar. Investeerders waren ondermeer Bill Gates, Microsoft zelf, voormalig Google CEO Eric Schmidt, Nvidia en nog wat bekende spelers.
Een goeie dag, in elk geval voor Reid Hoffman
De overname van Inflection door Microsoft was een knap potje snelschaken van Reid Hoffman, die op het door hemzelf opgerichte (en aan Microsoft verkochte) LinkedIn vrolijk meldde dat het een hele goede dag was voor iedereen. Maar als Inflection.ai pas nog vier miljard waard was en nu zijn kroonjuwelen verkoopt voor zeshonderd miljoen plus zakgeld, hoe is dat dan een goeie dag voor iedereen?
Een korte wedstrijdanalyse luidt dat Hoffman als commissaris van Microsoft natuurlijk wist dat de AI-race door Microsoft niet mag worden verloren en er een groot talententekort is in de AI-wereld. OpenAI is de magneet waar de meesten willen werken, ook omdat de aandelen in een aantal maanden zijn ‘vertigtiefvoudigd’ naar de stratosferische waardering van 80 miljard dollar. Daardoor hadden Inflection.ai en Microsoft steeds meer moeite toptalent aan te trekken.
Hoffman had Inflection.ai opgericht met Mustafa Suleyman, die eerder succesvol was met AI-bedrijf DeepMind, dat hij verkocht aan Google. Waarschijnlijk waren Suleyman en Hoffman tot de conclusie gekomen dat Inflection.ai, ondanks het geïnvesteerde miljardje, het niet ging redden tegen OpenAI en Google Gemini, die er tientallen miljarden tegenaan smijten.
De logische oplossing was dat Suleyman hoofd werd van de AI-divisie van Microsoft, verantwoordelijk voor alle AI-producten en AI-onderzoek van Copilot, Edge en Bing. Microsoft CEO Nadella is tevreden met versterking van zijn team onder leiding van de nieuwe aanvoerder Suleyman, die op deze manier uit de grijpgrage handen van Google DeepMind/Gemini werd gehouden.
De AI-wedstrijd lijkt uit te draaien op een titanenstrijd tussen Microsoft en Google, waarbij eerstgenoemde op voorsprong is gekomen. Met het belang in en de samenwerking met OpenAI en de recente investering in Mistral, dat ook gebruik gaat maken van het Microsoft Azure-platform, plus een snel groeiend eigen AI-team onder leiding van Suleyman, beschikt Microsoft over de sterkste selectie.
Google is zeker nog niet kansloos, maar op dit moment wel het Manchester United van de AI-competitie: een grote naam, met een moeizaam formulerende leider van een zwalkend team dat wisselvallige resultaten boekt. Vandaar de opwinding die deze week ontstond toen het leek alsof Google gaat samenwerken met Apple.
Google en Apple, een gedwongen huwelijk?
Google en Apple zijn elkaars tegenpolen in Silicon Valley. Apple is planmatig, minutieus bijna, met een succespercentage per uitgebracht product van bijna honderd procent. Google was het paradijs voor blootsvoets lopende neo-hippies, bekend van de moonshots, waar ooit een product werd geïntroduceerd dat enkele dagen later werd stopgezet omdat het senior management van niets wist.
Er mislukt bij Google zoveel dat er websites aan zijn gewijd: Killed By Google en Google Cemetery. Dat maakte niet uit, want de zoekmachine verdient zoveel geld dat alle mislukkingen afrondingen zijn achter de komma.
De verrassing in nerdland was groot toen deze week een foto ‘uitlekte’ van Apple CEO Tim Cook en Google CEO Sundar Pichai, samen aan de dis, verwikkeld in serieus gesprek.
Cook en Pichai, super gezel mozzarel, maar wel in 2017
Insiders, u kent ze wel, de voormalige social media experts op Twitter en LinkedIn die zich hadden omgekat tot NFT goeroe, daarna life coach werden en sinds kort AI-crypto-kenners zijn, zij dus, die wisten het zeker: Google Gemini zou worden ingebakken in de nieuwe iPhone 16. Het kan niet anders!
Tot de foto fake bleek, tenminste: daterend uit 2017. Maar toen was de geest al uit de fles. Apple heeft geen AI-product op de markt en Google Gemini heeft het moeilijk tegen Microsoft en OpenAI, dus Cook en Pichai zouden er goed aan doen de strijdbijl te begraven in de iPhone versus Android oorlog en samen ten strijde te trekken tegen het Microsoft/OpenAI-kamp.
Klinkt op zich logisch, ook omdat Google aan Apple al 36% betaalt van de omzet die het genereert uit bezoek dat via Apple’s Safari browser binnenkomt en de concurrenten dus al een vruchtbare samenwerking hebben. Alleen verscheen deze week een ongenode gast op het toneel: Uncle Sam, in de hoedanigheid van het Amerikaanse ministerie van Justitie.
The United States versus Apple
‘Mededingingsovertreding.’ Dat is de officiële benaming in het Nederlands voor ‘anti-trust’. Het is niet verboden om een monopolie te hebben, maar het is wel verboden dat monopolie te gebruiken om toetreding door mogelijke concurrenten van nieuwe markten tegen te gaan.
Precies daarvan, het gesloten houden van de iPhone voor mogelijke concurrenten, wordt Apple beschuldigd door het ministerie van Justitie en een groot aantal staten, in een aanklacht die verrassend goed leesbaar is. Pagina drie lijkt wel de opening van een John Grisham-thriller, waarin een e-mail van een topmanager aan Steve Jobs wordt geciteerd, inclusief het antwoord van Jobs zelf. Het is alsof Justitie probeert om Jobs postuum aan te klagen.
Techcrunch heeft de zaak goed samengevat en The Verge licht toe waarom consumenten de dupe zijn geworden van de handelswijze van Apple, dat zelf ook snel reageerde met een toelichting. Reuters stelt terecht dat het resultaat van de zaak kan zijn dat de iPhone gebruiksvriendelijker wordt voor consumenten: opener, zelfs als Apple de zaak wint of schikt.
Het is namelijk helemaal geen uitgemaakte zaak dat Apple gaat verliezen: “De fundamentele aanname die justitie lijkt te hebben, is dat Apple moet samenwerken met zijn concurrenten om die concurrenten in staat te stellen met Apple te concurreren,” aldus een juridisch expert. “Dat is de mededingingswet achterstevoren.”
Drijft slecht nieuws Apple in de armen van Google?
Alsof de rechtzaak nog niet voldoende slecht nieuws was, toonde een onderzoeksteam aan dat de fenomenale silicon chip van Apple, het paradepaardje dat het mogelijk maakte om Intel overboord te gooien, een ernstig beveiligingslek heeft. Terwijl Apple er juist al decennia prat op gaat dat het zoveel veiliger is dan de Windows-architectuur.
Gelukkig is de mogelijk getroffen groep relatief klein, omdat je om het lek te openen eerst zelf specifieke software moet downloaden en draaien op je Mac. Toch werd het hierdoor een week van vlek op vlek voor Tim Cook en de appelaars.
De geest is intussen uit de fles en gaat niet meer terug, kijk maar:
Bloomberg: Apple in gesprek met Google om AI te bouwen in de iPhone
CNET: Google Gemini op de iPhone wordt het mainstream moment van AI
Een eventuele samenwerking met Google om Gemini mee te leveren met de iPhone 16 en het nieuwe besturingssysteem iOS 18, zou de beurskoers van Apple nieuw leven kunnen inblazen. Waar de S&P 500 het laatste jaar met ruim tien procent steeg, daalde het aandeel Apple met ruim zeven procent. Pijnlijk voor het bedrijf dat lange tijd het meest waardevolle bedrijf ter wereld was. Meer daarover in Spotlight 9, dat ik apart op mijn site heb geplaatst om van deze nieuwsbrief geen digitale variant van de Dode Zeerollen te maken.
Conclusie: Gemini op iPhone = OpenAI in Windows
Alle mogelijke rechtzaken en onderzoeken ten spijt, zou een eventuele bundeling van Google Gemini met iOS en de iPhone 16 alle ruimte geven aan Microsoft om hetzelfde te doen met OpenAI.
Omdat Windows Mobile ongeveer net zo succesvol is geworden als de Kermit, de Segway en het vrouwencondoom, betekent het voor Microsoft en OpenAI dat ze op mobiele apparaten vrijwel kansloos zijn tegen de combinatie Apple-Google en hun iPhone-Android toestellen.
Microsoft Windows is op de markt voor desktop computers nog steeds marktleider met ruim zeventig procent marktaandeel. Daarnaast lopen zich rondom het AI-speelveld al een tijd een aantal nieuwe, bijzondere spelers warm: het is de verwachting dat de staatsfondsen van Abu Dhabi en Saudi-Arabië gaan meespelen met minimaal enkele tientallen miljarden, terwijl ook Singapore uit de dug out lijkt te komen.
De vraag is bij welk kamp deze landenteams zich zullen aansluiten. Microsoft/OpenAI lijkt de meest actieve club die al jaren werkt aan het opbouwen van banden in die regio’s, met hulp van Ben Horowitz, mede-oprichter van het machtige investeringsfonds Andreessen Horowitz.
Elke illusie die Europa zich maakt dat het nog een rol van betekenis kan spelen in de AI-markt, is hiermee van de baan. Het is aannemelijk dat de hoogwaardige Europese AI-bedrijven allemaal zullen worden opgeslokt door de Amerikaanse giganten, al dan niet met ondersteuning van Arabisch en/of Aziatisch geld.
Spotlight 9: Apple koersval en de week van Nvidia en Reddit
Meer over de desastreuze koersval van Apple in het laatste jaar, nog niet eens in vergelijking met de andere techbedrijven maar vergeleken met de klassieke S&P 500, in de beleggingsrubriek Spotlight 9. Daarin ook meer over de onverwacht succesvolle beursgang van de populaire, maar verlieslijdende website Reddit, een mogelijk onderzoek van de SEC naar Ethereum dat de cryptokoersen drukte en uiteraard aandacht voor Nvidia, dat afgelopen week een spectaculaire bijeenkomst had voor ontwikkelaars waar CEO Jensen Huang liefst twee uur lang innovaties presenteerde met maar één conclusie: de opmars van Nvidia zet door.
‘Blackwell is geen chip, maar een platform’ aldus Nvidia CEO Jensen Huang die vervolgens twee chips toont: links de Blackwell en rechts de Hopper H100.
Super Mario update en een eigen theme song
Tot slot nog een update over de nieuwsbrief van vorige week. Ik uitte mijn verbazing over het feit dat Google Gemini niet eens wil zeggen in welke landen dit jaar verkiezingen plaatsvinden, om vooral geen politieke informatie te hoeven verstrekken, maar wel een opvoedkundig pamflet produceerde op mijn vraag wat die Super Mario in zijn hoofd haalde toen hij prinses Perzik wilde redden.
Alleen linkte ik per abuis naar een ander antwoord, terwijl dit is wat Google Gemini daadwerkelijk zei over Super Mario. Jawel: de Googlers hebben Gemini ingefluisterd dat Super Mario gaat over teamwork en dat de prinses en Mario ook vrienden kunnen blijven. Misschien was Mario dan toch geen Italiaan.
Een ander heikel punt was de verkoop door General Motors van het rijgedrag van zijn klanten aan verzekeraars. Wie hield van een sportbochtje op zijn tijd, kon aan het eind van het jaar door zijn autoverzekering gefeliciteerd worden met een fors hogere premie. Na een golf van kritiek heeft GM aangekondigd direct te stoppen met de verkoop van het rijgedrag. Uitstekend!
Dan de verrassing van deze week, dat is is ongetwijfeld Suno, de verbluffende AI-dienst waarmee iedereen een stukje tekst kan intikken en er subiet een twee minuten durend liedje uitrolt. Schijnbaar behouden alleen betalende abonnees de rechten op hun muziek, dus dat kan nog wat gedoe opleveren met de gratis gebruikers. Dank aan Frank van Hoorn en aan Michiel Schoonhoven die me allebei tipten!
Speciaal voor deze zondagochtend componeerde ik – want dit is het nieuwe componeren – geheel eigenhandig drie varianten van een heuse theme song van deze nieuwsbrief:
Rechts de Hopper H100 en links Blackwell. Lijkt voor een platform verdomd veel op een chip.
Nvidia laat zien dat het voorlopig onverslaanbaar is
‘Blackwell is geen chip, maar een platform’.
– Nvidia CEO Jensen Huang
Dat was de belangrijkste boodschap van Nvidia CEO Jensen Huang afgelopen maandag tijdens zijn liefst twee uur (!) durende presentatie op de Nvidia developer conferentie GTC AI. Reuters vatte de belangrijkste nieuwsfeiten goed samen, wie enigszins op de hoogte wil blijven van de ontwikkelingen op het gebied van AI raad ik vooral aan om de korte samenvatting van de speech van Huang te bekijken. Alle dappere teksten van Google, Microsoft en Amazon ten spijt: het lijkt er niet op alsof een andere partij de komende jaren de prestaties van Nvidia-chips zullen kunnen evenaren.
De robotica-kant van Nvidia wordt ook steeds interessanter. CNET maakte deze mooie video waarin het de aanpak van Nvidia vergelijkt met de strategie van Tesla op het gebied van robots.
Super Micro wordt welkom geheten in de S&P 500 met een klap van -12.29%
Waarschijnlijk waren de hoge verwachtingen al ingeprijsd in de koers, want het aandeel Nvidia deed het de rest van de week niet spectaculair. Sterker nog, Broadcom steeg sneller maar dat werd overschaduwd door de strapatsen van Super Micro: dat werd door de enorme koersstijging van het laatste jaar opgenomen in de S&P 500, maakte bekend financiering aan te trekken en vervolgens kelderde het aandeel SMCI ruim 12%.
Apple verliest ruim van de S&P 500
Het is nog geen paniek bij Apple, maar bij elk ander bedrijf zou de stormbal worden gehesen als je het 17% slechter doet dan de S&P 500.
Het is aardig om gezien alle ontwikkelingen bij Apple ook even naar het aandeel te kijken. Dat presteert dramatisch, puur omdat beleggers geen groei meer zien en nieuwe producten die serieuze impact hebben op de omzet nog niet zijn gepresenteerd. Maar een koers-winstverhouding van 26 is bijzonder laag, zelfs in ogenschouw nemend dat Microsoft een koers-winstverhouding heeft van 36. De winstmarge van Microsoft is hoger; toch lijkt bij beleggers vooral het gebrek aan omzetgroei Apple parten te spelen.
Apple leidt onder gebrek aan vertrouwen bij beleggers, bij Bitcoin en Ethereum wordt winst genomen na de spectaculaire stijgingen van de laatste maanden.
Verder was het een weinig spectaculaire week voor de leidende techaandelen. In de cryptowereld wordt met angst en beven gekeken naar een waarschijnlijk onderzoek van de Amerikaanse beurswaakhond SEC naar Ethereum, waarbij wordt onderzocht of Ethereum moet worden geclassificeerd als een ‘effect’, een security. Dat zou betekenen dat alle reguliere effectenwetten van kracht worden voor Ethereum en dat zou de koers sterk drukken.
Reddit opent sterk en daalt de tweede dag
Reddit ging deze week naar de beurs en opende onverwacht sterk, aan de bovenkant van de verwachte koers: het aandeel werd geprijsd op $34 als openingskoers. De eerste koersdag werd afgesloten op $50,44 hetgeen een ronduit spectaculaire eerste koersdag mag worden genoemd, maar sloot de tweede dag lager, op $46.
Het aandeel Reddit is voor speculanten. Websites die op advertising draaien en niet het advertentievolume van Meta of Google hebben (zie Elon Musk’s X) kampen met structurele tegenwind, dus de grote verliezen van Reddit zijn logisch. Daarom is de beurskoers ronduit verrassend te noemen. RDDT is niet echt een value stock te noemen.
Harari: “Ik ben historicus. Maar ik zie geschiedenis niet als de studie van het verleden. Het is eerder de studie van verandering, van hoe dingen veranderen, wat het relevant maakt voor het heden en de toekomst.”
Colbert: “Gaan we op dit moment echt door een versnellende verandering?“
Harari: “Elke generatie denkt dat. Maar deze keer is het echt. Het is de eerste keer in de geschiedenis dat niemand enig idee heeft hoe de wereld er over twintig jaar uit zal zien. Het enige wat je moet weten over AI, het belangrijkste wat je moet weten over AI, is dat het de eerste technologie in de geschiedenis is die zelfstandig beslissingen kan nemen en zelf nieuwe ideeën kan creëren. Mensen vergelijken het met de drukpers en met de atoombom. Maar nee, het is totaal anders.“
Technologie die zelf beslissingen neemt
Misschien is mijn fascinatie voor het werk van Harari, vooral bekend als auteur van Sapiens, ingegeven door het feit dat ik zelf geschiedkundige ben (communicatiegeschiedenis), maar die opleiding juist als meest zinvol heb ervaren bij het inschatten van nieuwe technologische innovaties. Harari bevestigt het idee dat velen van ons hebben, dat de huidige technologie een compleet andere, indringender en veelomvattender innovatie behelst dan alles wat de wereld tot nu toe heeft gezien.
Met zijn conclusie dat AI een geheel nieuwe technologie is, juist omdat wellicht al de volgende generatie AI zelf beslissingen kan nemen, legt Harari de vinger op de zere plek en hij doet dat uitgerekend in de week dat Amy Webb de nieuwe editie van het toonaangevende Tech Trends Report presenteerde met als thema ‘Supercycle’. (Hier is het rapport verkrijgbaar en dit is de video van Webb’s presentatie tijdens SXSW).
Supercycle
Webb: “Wij geloven dat we een technologie-supercyclus zijn binnengegaan. Deze golf van innovatie is zo krachtig en alomtegenwoordig dat het belooft het weefsel van ons bestaan te hervormen, van de complexiteiten van wereldwijde toeleveringsketens tot de details van dagelijkse gewoonten, van de gangen van de macht in de wereldpolitiek tot de onuitgesproken normen die onze sociale interacties beheersen.”
– Amy Webb, CEO Future Today Institute
Webb meent, net als Harari, dat technologie ons hele leven sterker dan ooit zal beïnvloeden.
Het gezicht dat OpenAI CTO Mira Murati trok na de simpele vraag: ‘hebben jullie YouTube video’s gebruikt om het systeem te trainen?’
OpenAI CTO zei ‘kweenie’
Als Harari en Webb gelijk hebben is het des te stuitender wat Mira Murati, de veelgeprezen Chief Technology Officer van OpenAI, maker van ondermeer ChatGPT, eruit flapte tijdens een interview met de Wall Street Journal. De vraag was simpelweg of OpenAI beelden van YouTube heeft gebruikt bij het trainen van Sora, de nieuwe tekst-naar-videodienst van OpenAI.
Nu staat OpenAI onder druk bij dit onderwerp, omdat de New York Times een rechtzaak is gestart tegen het vermeend onrechtmatig gebruik van hun informatie bij het trainen van ChatGPT. Dus deze vraag verkeerd beantwoorden kan eventueel een nieuwe zaak uitlokken van de eigenaar van YouTube en dat is uitgerekend Google, de grote concurrent van OpenAI.
Murati had deze vraag uiteraard moeten verwachten en een veel beter antwoord kunnen geven dan het verwrongen gezicht dat ze nu trok, in combinatie met het uitkramen van wat slappe teksten die samengevat kunnen worden als ‘mij niet bellen.’ Het is van een bedroevend niveau in een periode vlak nadat OpenAI al een heus koningsdrama beleefde rond CEO Sam Altman.
Deze mensen ontwikkelen technologie die zelf beslissingen kan nemen en zijn ongetwijfeld technisch en intellectueel van buitengewoon niveau, maar missen als mens de levenservaring en het inschattingsvermogen om te beseffen welke invloed hun technologie op de samenleving kan hebben.
LexisNexis, dat profielen van consumenten opbouwt voor verzekeraars, blijkt van kopers van auto’s van General Motors te beschikken over elke rit die was gemaakt, inclusief wanneer ze te hard reden, te hard remden of te hard optrokken. Met als gevolg: hogere verzekeringspremies. Alsof je nog een extra reden nodig had om nooit een auto te kopen van deze fabrikant van fantasieloze, identiteitsloze vehikels.
Google Gemini doet niet aan verkiezingen
Mede door de druk van de beurskoers zien techbedrijven zich gedwongen om zo snel mogelijk matig geteste toepassingen op de markt te brengen. Denk aan Google met Gemini, dat zo politiek correct wilde zijn dat het zelfs nazi’s afbeeldde van Aziatische komaf. Lief bedoeld, maar totaal zinloos.
Dit fiasco leidde tot zoveel ophef dat Google dinsdag bekend maakte dat Gemini geen informatie verstrekt over alle verkiezingen die dit jaar wereldwijd plaatsvinden. Sterker nog: zelfs op de onschuldige vraag ‘in welke landen vinden dit jaar verkiezingen plaats?’ antwoordt Gemini nu: ‘Ik ben nog aan het leren hoe ik deze vraag moet beantwoorden.’ Parrrrdon?
Google Gemini weet wel alles van Super Mario
Zoek in de zoekmachine van Google en je komt gelijk bij een artikel van Time dat begint met de zin: ‘2024 is niet zomaar een verkiezingsjaar. Het is wellicht *het* verkiezingsjaar.’ Volgens ChatGPT vinden dit jaar verkiezingen plaats in de VS, Taiwan, Rusland, de Europese Unie, India en Zuid-Afrika; in totaal kan 49% van de wereldbevolking dit jaar naar de stembus.
Bij het verstrekken van zinvolle informatie over de toekomst van de planeet moet je dus niet bij Google Gemini zijn. Gelukkig krijg ik wel een heerlijk politiek correct antwoord op mijn zuigende vraag: ‘Did Princess Peach really need to be rescued by a white man? Wasn’t Super Mario just being a male chauvinist?’ Bij het lezen van het antwoord bekruipt me het gevoel dat Google Gemini door goedwillende mensen is gevoed met een totaal absurd wereldbeeld. Het goede antwoord zou zijn geweest: ‘Super Mario is een computerspel. Het is niet echt. Ga je ergens anders druk over maken, idioot.‘
Anti-monarchisten beweren dat aan deze foto is geknutseld. Ik ontken alles.
Over prinsessen gesproken, er is er eentje die beweert dat ze, net als wij gewone stervelingen, weleens zelf foto’s bewerkt. Tenminste, dat zegt het X-account uit naam van prinses Catherine en prins William. Het hele fiasco vestigt niet alleen de aandacht op de problematiek rondom de echtheid van foto’s, maar toont ook aan dat er behoefte is aan digitale authenticatie bij de verzending van digitale berichten. Het is handig als onomstotelijk zou vaststaan dat de prinses zelf het bericht verzond dat werd afgesloten met de letter C.
Hoe nu verder?
Wereldwijd wordt geworsteld met de omgang met en mogelijke regulering van de nieuwste generatie technologie, die ook een bron vormt van geopolitieke spanningen. Kijk hoe in China wordt gereageerd op het nieuws dat ASML overweegt uit Nederland te verhuizen.
Het mogelijke verbod op TikTok, of een gedwongen verkoop van de Amerikaanse tak van TikTok door eigenaar ByteDance, zal niet zo snel gaan als de berichtgeving van afgelopen week wellicht doet vermoeden. Het is overigens interessant wat er in India gebeurde toen TikTok er in 2020 werd verboden: de 200 miljoen Indiase gebruikers van TikTok gingen vooral over naar Instagram en YouTube.
India heeft deze week bekend gemaakt dat een voorgenomen wet die goedkeuring vereiste voor de lancering van AI-modellen, wordt ingetrokken. De wet zou volgens critici innovatie vertragen en de Indiase concurrentiepositie kunnen verslechteren; het economische argument wint vrijwel altijd.
De Europese Unie slaat zich op de borst dat de wet voor AI-regulering is goedgekeurd, maar het zal nog jaren duren voordat deze van kracht wordt. Het is onduidelijk hoe de wet consumenten en bedrijven zal beschermen tegen misbruik. Shelley McKinley, het hoofd juridische zaken van GitHub, onderdeel van Microsoft, vergeleek de Amerikaanse en de Europese aanpak als volgt:
“Ik zou zeggen dat de EU AI-wet een ‘basis van fundamentele rechten’ is, zoals je in Europa zou verwachten,” zei McKinley. “En de Amerikaanse kant is zeer gericht op cybersecurity, deepfakes – dat soort invalshoek. Maar op veel manieren komen ze samen om te focussen op wat risicovolle scenario’s zijn – en ik denk dat het nemen van een risicogebaseerde aanpak iets is waar wij voorstander van zijn – het is de juiste manier om erover na te denken.”
De luchtvaart als voorbeeld
Wetgevers neigen er vaak naar om een nieuwe toezichthouder in te stellen naar aanleiding van een incident, denk aan de Amerikaanse Department of Homeland Security na 9/11. De EU doet nu hetzelfde met het nieuwe European AI Office, waarvoor druk wordt gezocht naar gekwalificeerd personeel.
Het toont een veel te beperkte blik op de digitale realiteit. Zoals uit het eerder genoemde Tech Trends Report juist blijkt, gaat het niet alleen om AI: de ’tech super cycle’ ontstaat door een vrijwel gelijktijdige doorbraak van diverse technologieën, zoals naast AI ook bioengineering (inzendingen voor een goede Nederlandse vertaling zijn zeer welkom!), web 3, metaverse en robotica, om er slechts een paar te noemen.
Het zou daarom beter zijn om een toezichthouder voor digitale technologie op te zetten die vergelijkbaar is met het Europese Geneesmiddelen Agentschap EMA of de Amerikaanse luchtvaartautoriteit FAA. Niet dat het bij de FAA vlekkeloos gaat op dit moment, verre van, maar de FAA heeft er tientallen jaren voor gezorgd dat de luchtvaart de veiligste vorm van transport is.
Juist het laten versoepelen van het toezicht, in combinatie met de hebzucht van het Boeing-management, heeft schrijnende situaties veroorzaakt zoals Boeing-personeel dat zei zelf nooit de 787 te willen vliegen. Het is precies de situatie die moet worden vermeden bij digitale technologie, waar al veel voormalig personeel vol op het orgel gaat over wantoestanden en mismanagement met grote maatschappelijke gevolgen.
Spotlight 9: slechte week voor AI, maar wat brengt komende week?
Het was een week van de correctie voor AI-aandelen, maar wat gebeurt er als maandag Nvidia de nieuwste AI-chip aankondigt…
Het was een week van flinke correcties na een extreem enthousiast begin van het jaar in techaandelen en in crypto. Bitcoin verloor 5% en Ethereum liefst 10%. Mijn compleet verzonnen AI Spotlight 9, ofwel negen aandelen waarvan ik denk dat ze profiteren van de ontwikkelingen op AI-gebied, kreeg ook forse tikken.
Over crypto citeer ik graag opnieuw Yuval Noah Harari, dit keer bij de Daily Show: “Geld is het grootste verhaal dat ooit verteld is. Het is het enige verhaal waar iedereen in gelooft. Als je ernaar kijkt, heeft het op zichzelf geen waarde. De waarde komt alleen voort uit de verhalen die we erover vertellen, zoals elke cryptocurrency-goeroe of Bitcoin-enthousiasteling weet. Het draait allemaal om het verhaal. Er is niets anders. Het is gewoon het verhaal.”
Mediacriticus Jeff Jarvis gelooft niets van de onheildstijdingen over snel voortschrijdende technologie en schold mensen als investeerder Peter Thiel en ondernemers Elon Musk en Sam Altman zelfs uit. Het was opvallend om Jarvis tegen te komen in één van mijn favoriete sportpodcasts. Jarvis beseft blijkbaar niet dat alleen al zijn optreden in deze sportshow om te praten over AI, de invloed van technologie op het dagelijks leven onderstreept. Hij wordt niet uitgenodigd om te praten over de rol van perkament, troubadours en flessenpost.
Miljoentje, miljardje, biljoentje
Waar startups ooit begonnen in de garage van het ouderlijk huis, is met name AI het speelveld voor miljardairs. De normaliter mediaschuwe topinvesteerder Vinod Khosla (Sun, Juniper, Square, Instacart, Stripe etc) opende publiekelijk het vuur op Elon Musk nadat die een rechtzaak aanspande tegen OpenAI, niet geheel toevallig een investering van Khosla.
OpenAI topman Sam Altman schijnt nog steeds in gesprek te zijn voor zijn $7 biljoen kostende chip-project met het nieuwe $100 miljard staatsfonds MGX van Abu Dhabi, dat probeert met een reuzensprong een koploper op AI-gebied te worden. Schijnbaar heeft Altman ook gesproken met Temasek, een toonaangevend staatsfonds van Singapore. Deze gesprekken gaan over tientallen miljarden.
Laten we vanuit de bril van Harari kijken naar het verhaal van Nvidia. Dat biedt ontwikkelaars deze week een voorproefje van de nieuwe AI-chip. Hoe lang kunnen Nvidia en CEO Jensen Huang de kroon dragen als de dominante leverancier van AI-chips in de technologiewereld? Morgen loopt Huang het podium op in een ijshockeyarena in Silicon Valley om zijn nieuwste producten te onthullen. Zijn presentatie zal grote invloed hebben op de koersen van mijn AI Spotlight 9 in de komende weken en misschien zelfs maanden.
De houdbaarheid van een gigant
Betalingsverwerker Stripe, ook een investering van Khosla, meldde in de jaarlijkse lezenswaardige brief dat de gemiddelde duur dat een bedrijf in de S&P 500-index is opgenomen in de afgelopen decennia fors is gekrompen: het was 61 jaar in 1958 en nu is het 18 jaar. Bedrijven die niet mee kunnen doen in de digitale wereld hebben het zwaar. Door de enorme bedragen die op dit moment in technologie worden geinvesteerd, zal die ontwikkeling alleen versnellen.
Tot slot
In dat kader is het bijzonder leuk en interessant om te zien dat in Cleveland gouwe ouwe paddenstoelen complete huizen opvreten en vervuiling opruimen, zelfs PFAS. Misschien geen voorbeeld van Amy Webb’s bioengineering, eerder bio-remediatie, maar wel een hoopvol voorbeeld van hoe slimme mensen in samenspraak met de natuur complexe problemen weten op te lossen.
‘Vaak moet er iets gebeuren, voordat er iets gebeurt.’ Het is één van mijn favoriete citaten van Johan Cruijff. Ik moest eraan denken toen afgelopen week beursanalisten, een beroepsgroep met hetzelfde maatschappelijk nut als handlezers en koffiedikkijkers, met de voorspelling kwamen dat Nvidia nog dit jaar Apple en Microsoft kan inhalen als het meest waardevolle bedrijf ter wereld. Zonder analyse waarom en hoe dit kan, is het scorebordjournalistiek van de ergste soort. De enorme koersstijging van Bitcoin naar het hoogste niveau ooit, wordt uiteraard liefst verzwegen door de meeste beursanalisten. Terwijl die koers alleen is gebaseerd op vraag en aanbod, zonder onderliggende producten zoals Nvidia. Lijkt een stuk makkelijker te analyseren. Toch zwijgen de meeste analisten. Toeval? Nee, want toeval is logisch, zei Cruijff al.
In een halfbakken poging tot zelfanalyse heb ik opgezocht wat ik zelf heb geschreven over Apple, Microsoft en Nvidia sinds ik een jaar geleden begon met deze nieuwsbrief. Samen met OpenAI, maker van het revolutionaire ChatGPT, zijn het de enige bedrijven die ik meer dan dertig keer heb besproken.
Nvidia is meer dan hardware
Het is terugkijkend duidelijk dat ik zelf moeite had te begrijpen waaruit de voorsprong bestond die Nvidia heeft opgebouwd; want de kloof met de concurrentie wordt veroorzaakt door veel meer dan alleen de productie van hele snelle processoren, de Graphics Processing Unit (GPU’s) die het motorblok vormen van de AI-software.
Deze nieuwsbrief is te kort en ik mis de technische expertise om diep in gaan op de ‘software-schil’ die Nvidia bijna stiekem heeft opgetrokken rond zijn hardware, waardoor het complexer is dan het lijkt voor klanten om met apparatuur van andere leveranciers dezelfde resultaten te behalen. Maar het is handig om in het achterhoofd te houden als er weer een analist zwetst dat Google, Microsoft en Amazon binnen enkele jaren vergelijkbare prestaties zullen leveren als Nvidia.
Want naast het ontwerpen en het leveren van prestaties in een laboratium, moeten dit type AI-applicaties worden getest in de echte wereld voor allerlei verschillende soorten toepassingen, waarna optimalisatie volgt (ik vind het zelf ook geen Mulisch-achtig betoog, maar blijf bij me) en tenslotte moet een chipfabrikant de GPU’s nog weten te produceren in volume en na verkoop weten te ondersteunen. Dat produceren, verkopen en ondersteunen is misschien wel moeilijker dan het ontwerpen. Ik ben in principe ook een hele goede zanger, maar in de praktijk rent mijn hond weg na drie noten te hebben gehoord.
Elke dag vergroot Nvidia de kennisvoorsprong, omdat het al jaren met al die AI-klanten aan de slag is. Terwijl Google, Microsoft en Amazon nog aan de gebruikerskant zitten. Het is alsof je als klant bij de bakker besluit op een dag zelf een bakkerij te beginnen. Dan zijn het ondernemingsplan en de recepten ook niet de onderdelen die het verschil maken: de crux zit in het maken en verkopen, dat geldt bij het bakken van croissantjes en van computerchips.
De koersontwikkeling van Nvidia, Apple en Microsoft in de laatste 365 dagen.
Conclusie: Nvidia maakt goede kans om binnen een jaar nog een biljoen aan marktwaarde toe te voegen en Apple en Microsoft te onttronen als meest waardevolle bedrijf ter wereld. Een positie die het dan een tijd zal kunnen behouden. Zodra Nvidia qua bedrijfswaarde Apple en Microsoft is voorbij gestoken, zal het grote publiek (en dus de meeste media en politici) pas beginnen te begrijpen dat er een maatschappelijke doorbraak heeft plaatsgevonden.
Ik beweer niet, zoals weleens wordt geopperd, dat AI een met de uitvinding van de stoommachine vergelijkbare doorbraak is. Dat was wel het geval bij de uitvinding van de personal computer in combinatie met internet, waardoor een groot deel van de wereld overging van de industriële naar de digitale samenleving. De kans is aanzienlijk dat massale adoptie van AI-toepassingen dezelfde impact zal hebben op de samenleving, als ooit de introductie van de lopende band. Ofwel, een hogere arbeidsproductiviteit die wordt gekoppeld aan minder procesmatige arbeidsplaatsen, minder arbeidsuren en kortere werkweken voor de meeste deskjockeys. De vraag is of het gemiddelde salaris op peil blijft, of dat wordt gekozen voor hogere bedrijfswinsten.
AI in het bejaardenhuis
De toepassingen van AI reiken veel verder dan in eerste instantie werd gedacht. Uiteraard zullen veel administratieve functies, feitelijk alle procesmatige functies waarbij een inschatting wordt gemaakt op basis van bestaande data, worden vervangen door AI. Die stoffige assurantieverkoper die ’s avonds na het eten langskomt in zijn slechtzittende pak met twijfelachtige stropdas, kan slechter interpreteren wat de vereisten van de klant zijn dan een AI-toepassing waarin alle huidige polissen en alle claims van de laatste vijftig jaar zijn opgeslagen.
Het doet terugdenken aan de doorbraak van het world wide web in 1993 na de lancering van de Mosaic-browser en de periode vijftien jaar geleden, nadat de eerste iPhones en Android-telefoons werden geïntroduceerd. De laatste twee innovaties, smartphones en internet, vormen de drager voor de huidige technologische revolutie, want zo moeten we AI inmiddels wel noemen. Zoals er toen voor alles een mobiele app werd ontwikkeld, wordt nu getracht overal AI in te verwerken.
Daar zit oma dan, in een tehuis met een AI-pop op schoot.
Op MWC in Barcelona werden een paar wonderlijke innovaties gepresenteerd, waarbij de door AI-aangedreven poppen voor bejaarden op veel bezoekers een onuitwisbare indruk maakten. Wie $3.500 voor een Apple Vision Pro niet duur vindt, koopt voor oma toch vast een Hyodol van $1.800? Lijkt absurd, maar de AI-bot in de gedaante van een zesjarig kind blijkt effectiever bij het herinneren dat oma een pilletje moet nemen, moet blijven bewegen en het fornuis moet uitzetten.
Vernieuwen is voor iedereen lastig
De meeste innovaties op AI-gebied zullen mislukken, zoals van alle innovaties het merendeel mislukt. Apple is gelukkig gestopt met het ontwikkelen van een eigen auto en schrijft de geïnvesteerde $10 miljard af als een afronding na de komma. De wereld had absoluut geen behoefte aan een nieuwe autofabrikant. Het wordt interessant om te zien of Apple erin slaagt AI op een nuttige manier te verwerken in de grootste geldmaker van het bedrijf: de iPhone.
Er wordt veel gedaan alsof Google op AI-gebied de kok heeft horen fluiten omdat ie niet weet waar de lepel hangt, maar dat is onzin. Inhoudelijk heeft Google grote stappen gezet en Google Gemini was een reuzenstap. Alleen de bedrijfscultuur van Google blijkt weerbarstig en niet functioneel bij het ontwikkelen van baanbrekende innovaties, zoals ik de laatste twee weken al beschreef.
Jurist David Kiferbaum vertrok en schreef een pijnlijk verslag over hoe het is om te werken in een omgeving waarin politieke correctheid wordt verkozen boven feitelijke correctheid. Aanrader om te lezen: How Google blew up. (Overigens blijkt uit Kiferbaum’s LinkedIn dat hij ook een tijdje bij Morrison & Foerster heeft gewerkt, het advocatenkantoor met de meest toepasselijke URL ooit: mofo.com)
Bitcoin en Ethereum steken erboven uit; Ethereum is ook op weg naar een record
Vervolgens was de meest gestelde vraag op Whatsapp, tijdens verjaardagen en in voetbalkantines: is het te laat om nog in crypto te stappen?
Ik denk niet dat het te laat is om in te stappen en dat we juist aan het begin staan van massale adoptie. Opnieuw herhaal ik het advies uit 2017, dat is een paar hype-cycles geleden, van de legendarische investeerder Fred Wilson (Twitter, Tumblr, Zynga, Etsy, Coinbase enz), dat hij gaf op basis van het profiel van de belegger:
jonge, agressieve risiconemer – 10% van het nettovermogen in crypto
ervaren belegger op zoek naar een hoog presterende portefeuille – 5% van het nettovermogen in crypto
gemiddelde belegger, enigszins conservatief, maar met enige risicobereidheid – 3% van het nettovermogen in crypto
gepensioneerde die de waarde van de portefeuille wil behouden en inkomen wil genereren – 0% van het nettovermogen in crypto
Een gedetailleerde, zorgvuldige en tegelijkertijd verwarrende typologie. Sommige bejaarden kunnen immers ontzettend goed een forse deuk oplopen, omdat hun huis al tot en met de geraniums is afbetaald. Terwijl veel jonge, agressieve risiconemers hun studieboeken moeten verkopen en Uber-chauffeur of Only Fans-er moeten worden als ze hun memecoins zien verdampen.
Want ik ken geen jonge agressieve knakkers die hun cryptogokjes tot 10% van hun netto vermogen weten te beperken, zoals Wilson adviseert. Om me heen zie ik jongeren eerder 90% van hun geld in crypto steken, maar dat kan een genetische afwijking in mijn familie zijn. Er is meer onderzoek nodig naar de investeringsbeslissingen van vrouwen; zijn er nog steeds minder vrouwen dan mannen in crypto, of zijn vrouwen er slimmer, want stiller over?
Hoeveel en in welke crypto?
Wanneer mensen mij vragen hoeveel ze in crypto moeten investeren, en dat is sinds begin dit jaar weer dagelijks, antwoord ik altijd met een tegenvraag: kun je ertegen als je alles wat je in crypto steekt, in rook ziet opgaan? Verdampen tot niets? En minstens even zo belangrijk: krijg je ruzie met je partner als je alles kwijtraakt?
De paar gekken doorzetters die dan nog over zijn, stellen altijd dezelfde vervolgvraag: ‘welke crypto moet ik kopen?’ Ook op die vraag was Fred Wilson zo vriendelijk antwoord te geven:
“Een gevarieerde set van crypto-assets zou bestaan uit Bitcoin, Ethereum, de andere grote laag-een-blockchains (Solana, Flow, Avalanche, Polkadot, Algorand, enz.), de grote DeFi-protocollen (Uniswap, Aave, Compound, enz.), opslagprotocollen (Filecoin, Arweave, enz.), telecommunicatieprotocollen (zoals Helium), sommige laag-twee-protocollen (zoals Stacks, Polygon, enz.), sommige gaming-assets (zoals Axie, Decentraland, enz.) en misschien wat NFT’s.”
Volg ik zelf het advies van Wilson? Nee.
Het verschil in waarde
Ik ben er al jaren van overtuigd dat er “iets enorms” uit de blockchain-innovaties zal komen. Decentralisatie en transparantie brengen een intrinsieke nieuwe waarde met zich mee die niet op andere manieren kan worden gerealiseerd. Helaas duurt het langer dan ik had gehoopt tot er een breed toegankelijke toepassing op basis van blockchain-technologie beschikbaar komt, die relevant is voor een groot publiek. Noem het de ChatGPT van blockchain, daarop is het wachten. Een dergelijke toepassing zou van grote maatschappelijke waarde zijn.
Ik geloof sterk in de cryptomarkt, maar ik heb niet (meer) het lef om te denken dat ik de winnaars kan kiezen. Dit is moeilijk gebleken bij elke ontwrichtende vooruitgang in de technologie. De uitdaging is om vroegtijdig mogelijke winnaars te identificeren. Daaruit volgt een financiële waarde van een innovatie; ontzettend fascinerend, maar voor mij persoonlijk minder interessant. Voor je het weet zit je uren te mijmeren over pieken, dalen en candles, zonder nog te weten over welke toepassing het eigenlijk gaat.
Uiteraard wil elke belegger met zo laag mogelijk risico een zo hoog mogelijk rendement behalen, dus misschien moet ik zelf maar toch een beleggingsportfolio aanmaken die wekelijks is te volgen. Ik hoor graag via mail, LinkedIn of X of je een dergelijke portefeuille interessant zou vinden. Sowieso zijn alle tips, opmerkingen en reacties zeer welkom.
Normaal gesproken probeer ik in deze nieuwsbrief een soort rode draad te vinden in het nieuws, maar er gebeurde deze week zoveel dat ik niet onbenoemd wil laten zonder van deze nieuwsbrief een bijbels epos te maken. Dus bij voorbaat excuses voor de telex-stijl van deze week. (Voor de jongere lezers: een telex was een apparaat dat bedrijven in de vorige eeuw gebruikten om in elkaars DM’s te sliden.)
Zelfs mensen die het verschil niet kennen tussen een pixel en een pannenkoek bemoeien zich nu met de snelle opkomst van AI. De Europese Unie, uitblinker in het na de oorlog aansluiten bij het verzet, onderzoekt de overeenkomst van ’s werelds meest waardevolle bedrijf, Microsoft, en de voormalige Europese AI-lieveling, het Franse Mistral. Alsof Mistral veel keus heeft en niet allang duidelijk is dat alle grote toonaangevende AI-bedrijven komen uit Amerika. Daar spande Elon Musk een tot mislukkende gedoemde rechtszaak aan tegen het mede door hem opgerichte OpenAI, terwijl hij dit keer het morele gelijk aan zijn kant lijkt te hebben. Intussen wordt gepleit voor het ontslag van Sundar Pichai, CEO van Alphabet (Google’s moederbedrijf) sinds de daling van de marktwaarde van Alphabet met 90 miljard dollar op één dag, veroorzaakt door controversiële en slechte antwoorden van Google’s AI-dienst Gemini. Onvoorstelbaar maar waar: dit gebeurde allemaal in de afgelopen week.
Elon Musk volgens Google Gemini? Beeld gemaakt met Midjourney.
Oproep tot ontslag Google CEO
Over Google gesproken, dat verloor op maandag liefst $90 miljard dollar marktwaarde toen de controverse rondom Google Gemini, de ChatGPT-concurrent van de Silicon Valley-gigant, zijn weg vond naar Wall Street. Het leidde tot oproepen tot ontslag van de CEO. (Officieel is deze Sundar Pichai de CEO van het moederbedrijf van Google, Alphabet, maar die naam is zo zinloos gebleken dat zelfs het ticker symbol van Alphabet op de Nasdaq nog steeds GOOG is.)
Pichai reageerde een dag later, op dinsdagavond, in een waarschijnlijk opzettelijk uitgelekt intern memo op de controverse rondom het Gemini-project en noemde daarin de problematische reacties van de AI-app op het gebied van ras onaanvaardbaar. Dat zijn nog eens teksten! Pichai beloofde structurele veranderingen door te voeren om het probleem op te lossen.
Vorige week schreef ik hier al over: in sommige gevallen weigerde Gemini om witte mensen af te beelden, of voegde het foto’s van vrouwen of mensen met een andere huidskleur toe wanneer er gevraagd werd om afbeeldingen te creëren van Vikingen, nazi’s en de paus. (Ik heb zelf nog vergeefs geprobeerd een Viking met dreadlocks te maken en een vrouw als paus, maar toen was de dienst al door Google uit de lucht gehaald. Alle grappen op dit gebied zijn achterhaald sinds de legendarische sketch van Dave Chapelle als zwarte-blanke racist.)
‘Onduidelijk wie slechtere invloed had, Musk of Hitler’
De persoonlijkheidscultus van CEO’s in de media is achterhaald. Apple CEO Tim Cook is geen groot raconteur op verjaardagen, Nvidia CEO Jensen Huang zal door veel journalisten in een Chinees restaurant worden gevraagd om een extra kommetje rijst en Microsoft CEO Satya Nadella kan door 99% van de media niet worden onderscheiden van de leden van het Indiaas cricketteam. Dat is ook helemaal niet erg: dat de CEO’s van de drie meest waardevolle techbedrijven ter wereld niet zo uitgesproken noch flamboyant zijn, is totaal irrelevant. Hun bedrijven maken met grotendeels tevreden personeel bijzondere producten voor een kennelijk aansprekende prijs en daar gaat het om.
Musk zit goed en mis tegelijk
Dan de zaak Musk vs. OpenAI. In zijn aanklacht wordt OpenAI er door Musk van beschuldigd om de oorspronkelijke missie zonder winstoogmerk AI te ontwikkelen om de mensheid te helpen, te hebben ingeruild voor maximaal ordinair graaien met Microsoft. The Verge stelt dat dit in de kern terechte kritiek is op OpenAI, waarmee Microsoft een exclusieve licentie-overeenkomst heeft afgesloten. Tot zover de wereldverbetering.
Helaas voor Musk geven juridische experts geen cent voor zijn kansen, vooral omdat er nooit iets is opgeschreven van alle hoogdragevende doelstellingen en afspraken. Het helpt Musk ook niet dat hij met x.ai inmiddels zelf een concurerrend AI-bedrijf heeft opgericht, waardoor andere motieven voor hem in het spel kunnen zijn.
Franse AI-lieveling in zee met Microsoft en IBM
Donderdag werd bekend dat Mistral, het nog geen jaar oude Franse bedrijf dat de concurrent had moeten worden van ChatGPT, licentie-overeenkomsten met Microsoft en IBM heeft gesloten. In het kader van de overeenkomst met Microsoft zullen de taalmodellen van Mistral beschikbaar zijn op het Azure cloud computing platform, terwijl Mistral’s meertalige chatbot in de stijl van ChatGPT, zal worden uitgerold als ‘Le Chat’. Dit tot ontzetting van de Europese Commissie, die de laatste hoop op een Europees antwoord op OpenAI en Gemini ziet vervagen.
In Frankrijk zal er ophef zijn over de verbastering van de Franse taal: ‘Le Chat’ betekent in het Frans gewoon ‘de kat’ en het Franse woord voor online chat is… tchat. Je moet er maar op komen, wat houden die Fransen toch daadkrachtig vast aan hun eigen taal en cultuur! Maar goed, met ‘Le Tchat’ kan Microsoft waarschijnlijk weinig. Het onderstreept wel dat Engels de voertaal is in AI en de Amerikanen de slag hebben gewonnen.
Er was ook goed nieuws
Tijdens Mobile World Congress in Barcelona toonde Deutsche Telekom de T Phone, een samenwerking van de Duitsers met het, uiteraard, Amerikaanse Brain.AI. Deze telefoon vervangt in feite alle losse apps door één AI-app die alle gewenste functies uitvoert:
“Brain.AI CEO Jerry Yue vraagt het apparaat om een vlucht te boeken van hier in Barcelona naar Los Angeles op 12 maart voor twee personen in de eerste klas. De telefoon pauzeert even voordat het een lijst met vluchten ophaalt, methodisch gerangschikt op het startscherm. Zodra Yue de beste vlucht heeft gevonden, kan hij ervoor betalen met zijn mobiele betaalsysteem naar keuze, zonder te hoeven overschakelen naar een andere app.”
De instructie genereert in feite de interface, zonder te hoeven wisselen tussen verschillende apps. Wired spreekt in dit verband al over het einde van apps en doopt deze ontwikkeling ’the big uninstall.’
Van een foto van Audrey Hepburn en het geluid van een coverversie van Ed Sheeran’s Photograph, wordt een video van een Photograph zingende Audrey Hepburn gegenereerd.
De Chinezen, want om het verwarrend te houden is Alibaba ondanks de naam een Chinees bedrijf, delen nog een weinig subtiele steek onder water uit aan OpenAI door een interview met OpenAI CTO Mira Murati te nemen als basis voor het tweede voorbeeld, waarbij de stem van Murati wordt gebruikt als audio onder een pratende versie van de dame uit de Sora-video van OpenAI.
BBC publiceerde een uitstekend artikel over Bitcoin. Een aanrader om te begrijpen hoe welke ‘whales’ grote aantallen Bitcoin opkopen.
Het aandeel Nvidia steeg met met vier procent nadat Dell, dat high-end servers verkoopt die zijn gemaakt met Nvidia’s processoren, donderdag een positieve prognose gaf, verwijzend naar een stijging in bestellingen van de voor AI geoptimaliseerde Dell-servers. Dell’s aandelen schoten omhoog met maar liefst achtendertig procent naar een recordhoogte, voordat ze de sessie eindigden met een winst van tweeëndertig procent.
Er is veel te doen om Super Micro (SMCI), dat door sommige analisten lijkt te worden verward met een chip-fabrikant als Nvidia en zelfs een hogere koers-winstverhouding heeft (SMCI 71 tegen NVDA 69). Dat is natuurlijk absurd, want Nvidia heeft een veel beter verdedigbare concurrentiepositie en meer unieke producten.
Er zijn twee redenen waarom ik denk dat Super Micro de komende jaren desondanks een enorme omzetgroei zal doormaken:
– het is bij dit soort servers moeilijker dan vaak wordt gedacht om de juiste afweging te maken tussen performance, energieverbruik en prijs per gebruikte applicatie; ik heb de indruk dat Super Micro heel goed weet wat de klanten willen hebben, zelfs beter dan veel klanten zelf en op basis van die kennis schat Super Micro bijzonder knap in of er daadwerkelijk een dure Nvidia GPU benodigd is, of dat de benodigde performance ook kan worden geleverd met goedkopere chips van Intel of AMD. Super Micro werkt met alle drie.
– Super Micro heeft blijkbaar afnamegaranties gegeven aan Nvidia en AMD voor de juiste chips, want het kan vooralsnog blijven leveren terwijl andere klanten door met name Nvidia in de wacht werden gezet.
Het aandeel SMCI sloot vrijdag op $905 en had het afgelopen jaar een hoogtepunt van liefst $1077, met een laagste koers van $87. Super Micro is een aandeel voor de durfal.
Ondanks alle aandacht op AI blijven de crypto’s Bitcoin en Ethereum, en in hun spoor een reeks altcoins, de sterkste stijgers. Zelfs de BBC analyseert crypto nu als normale beleggingsklasse en publiceerde dit uitstekende artikel over Bitcoin en met name de ‘whales’, de grote jongens, die groot in Bitcoin stapten en lijken vast te houden.
Houd in de gaten: carbon credits
Wie denkt dat crypto een lastig te doorgronden beleggingsklasse is wil ik graag voorstellen aan de CO2 neutrale neef van crypto: carbon credits. Dat carbon credits op middellange termijn (denk een decennium) van groot belang zijn bij de overgang naar een CO2 neutrale wereld is duidelijk, zie bijvoorbeeld de eenentwintig procent stijging van de markt voor carbon credits in het toonaangevende Singapore.
Maar de twijfel blijft bestaan over het nut van carbon offsets, daarom legde de BBC de kwestie nogmaals uit aan de hand van de carbon offsets van wie anders dan Taylor Swift. Haar Swiftonomics zijn inmiddels bijna een eigen beleggingsklasse, hetgeen onlangs zelfs leidde tot frictie tussen Singapore en een aantal buurlanden naar aanleiding van het gerucht dat Singapore fors aan Swift had betaald om de enige Aziatische stad te zijn waar ze tijdens haar huidige tournee optreedt – liefst zes keer deze week.
Volgens Morgan Stanley bedraagt de markt van carbon credits in 2030 liefst $100 miljard, dus die marktomvang gecombineerd met het maatschappelijk belang en de mogelijke baanbrekende technologie die erbij te pas komt, maken carbon credits in mijn ogen zeer interessant.
Tot slot: bijzondere beelden
De Dutch Drone Gods bouwden een bijzondere drone om de Formule 1 auto van Max Verstappen vanuit unieke hoeken in beeld te brengen, hetgeen op spectaculaire wijze is gelukt. Kijk hier naar de video en bewonder behalve de drone ook de stuurmanskunsten van de dronepiloot en Max Verstappen op een regenachtig Silverstone. Het zal niet lang duren voor Formule 1 races op deze manier in beeld worden gebracht.
Heel knap, 300 kilometer per uur op het rechte stuk en dan netjes de bocht nemen. Ik heb het over de drone 😉
Tot slot het moment dat mij deze week aan het lachen kreeg op social media: basketballegende Charles Barkley is eindelijk op Instagram en kreeg van Shaquille O’Neal het advies om elke foto te voorzien van de hashtag #onlyfans. Waarop de nietsvermoedende Barkley antwoordde; ‘Only Fans, for only fans of mine?’
