Categorieën
AI beleggen crypto

EU zegt tweehonderd miljard in AI te investeren, maar hoe?

De Europese Unie heeft deze week op de AI Action Summit in Parijs, pardon, op de Sommet pour l’action sur l’intelligence artificielle want ze zijn niet van de straat daar op het Elysee, aangekondigd dat het tweehonderd miljard Euro zal investeren in de ontwikkeling van AI. Nieuwsgierig klikken op de link leidt direct naar een verwijderde YouTube-video: ‘Video removed by the uploader’. Deze briljantjes gaan tweehonderd miljard Euro belastinggeld investeren in AI?

Een opvallend aspect van het verhaal, want serieuze plannen zijn vooralsnog onvindbaar, is de oprichting van AI Gigafactories, oftewel grootschalige datacenters die moeten dienen als ruggengraat voor Europese AI-ontwikkeling. Als politici strooien met teksten over ‘honderden miljarden investeringen’ en holle frasen uitslaan als ‘AI Gigafactories’, want datacenters is uiteraard niet sexy genoeg anno 2025, is het raadzaam scherp te zijn.

Uiteraard is de Europese kretologie een reactie op het ambitieuze Amerikaanse Stargate-project. Ook dat gaat gebukt onder een padvinder-doelstelling als “AI te bouwen en te ontwikkelen – en met name AGI – ten behoeve van de hele mensheid.”

Het Europese communiqué stelt daartegenover dat de prioriteiten onder meer bestaan uit “ervoor zorgen dat AI open, inclusief, transparant, ethisch, veilig, beveiligd en betrouwbaar is, met inachtneming van internationale kaders voor iedereen” en “AI duurzaam maken voor mensen en de planeet”. Het is alsof miss World en Wickie de Viking samen een huiswerkopdracht inleveren.

The Guardian kwam met een heldere samenvatting van de AI-top, waarbij drie zaken in het oog springen: allereerst de wereldwijde erkenning dat AI een enorme invloed heeft op de samenleving en de economie, ten tweede dat de ontwikkelingen in AI versnellen en, helaas, ten derde dat er geen enkele consensus is over de wijze waarop de ontwikkelingen internationaal moeten worden gereguleerd.

De angst onder ondernemers in Europa is dat bureaucraten zonder inhoudelijke expertise het geplande budget gaan verdelen, wat zal resulteren in geldverspilling en trage uitvoering.

Slimmere Europese aanpak: omhels open source AI

Een betere aanpak zou zijn om deze fondsen niet simpelweg aan infrastructuur of vage programma’s te besteden, maar te investeren in AI-bedrijven die werken met open-source technologieën, niet op basis van, maar geïnspireerd door het Chinese DeepSeek. Door te beginnen met een volledig open-source codebase, inclusief transparante trainingsdata, kan de EU een AI-ecosysteem opbouwen dat breed toegankelijk is voor grote bedrijven, startups, onderzoekers, bedrijven en hopelijk zelfs individuele ontwikkelaars.

De meest praktische aanpak zou de oprichting van een fonds zijn dat investeert in AI-toepassingen die voortbouwen op deze open-source basis. Dit zou idealiter gebeuren in samenwerking met bestaande investeringsfondsen in de markt, om verspilling van belastinggeld te voorkomen, in plaats van een top-down model waarin de EU zelf probeert innovatie te sturen.

De huidige trend binnen AI laat zien dat de meeste investeringen naar grote taalmodellen (LLMs) gaan, met bedrijven als Meta en Microsoft die tientallen miljarden per jaar besteden aan AI-ontwikkeling. Dit betekent dat als Europa niet strategischer omgaat met zijn investering, het risico loopt achter te blijven.

Focus op open-source AI en een slim investeringsmodel in plaats van een puur infrastructuurgedreven aanpak, zou Europa nog kunnen helpen aan een concurrerend en duurzaam AI-ecosysteem. Maar als de strategie niet snel scherp wordt omgezet in tactische en operationele besluiten, zal deze historische kans verzanden in inefficiëntie en politieke kretologie.

Elon Musk’s OpenAI bod niet voor het echie

Elon Musk heeft aangekondigd dat hij een bod van bijna honderd miljard dollar wil uitbrengen op OpenAI, maar de vraag is of dit een serieus overnamevoorstel is of een strategische zet om zijn aartsvijand Sam Altman dwars te zitten. Musk, die OpenAI mede oprichtte maar later met slaande deuren vertrok, heeft zich fel uitgesproken tegen de transitie door OpenAI van een non-profit naar een commercieel bedrijf. Een bod van deze omvang zou het voor OpenAI moeilijker maken om de aandelen die de non profit-stichting heeft te verhangen zonder, komt dat heerlijke begrip uit de startup wereld, fiscaal heffingsmoment.

Een belangrijke complicatie is dat Microsoft 49% van de aandelen in OpenAI bezit, wat betekent dat Satya Nadella’s bedrijf een beslissende stem heeft in een eventuele overname. Voor Microsoft zou een verkoop bijna $50 miljard opleveren, maar het bedrijf heeft ook een strategisch belang in OpenAI, omdat de meeste AI-infrastructuur draait op Microsoft Azure. Dit maakt het onwaarschijnlijk dat Microsoft zal staan juichen wanneer OpenAI wordt overgenomen, tenzij er een deal wordt gesloten waarbij Musk’s AI-bedrijf XAI samen met OpenAI een grote klant wordt bij Microsoft.

Opmerkelijk is dat Sam Altman zelf geen aandelen in OpenAI bezit, waardoor hij weinig directe invloed heeft op een overname. Dit benadrukt het ongebruikelijke bestuursmodel van OpenAI, waarbij de controle grotendeels in handen ligt van de stichting die het bedrijf oprichtte. Musk’s bod lijkt daarom minder een serieuze poging om OpenAI in te lijven en meer een tactische zet om Altman’s plannen te verstoren en de toekomst van OpenAI onzeker te maken. Investeerders zullen toch even achter de oren krabben voor ze in deze situatie de door Altman gezochte veertig miljard zullen overmaken op een waardering van driehonderd miljard.

Je hebt een zoekmachine nodig om wijs te worden uit de keuzes van Google Gemini. 

AI UI is uien

Je zou in al het gedonder bijna vergeten om goed naar de producten te kijken van OpenAI. MG Siegler liep leeg over de droevig stemmende interface van ChatGPT:

Nou, we hebben nu acht opties – zes in het hoofdkeuzemenu en nog steeds dezelfde twee “restopties” in het submenu. En technisch gezien zijn het er negen als je de schakelaar voor “Tijdelijke chat” meetelt.

Bij Google is de user interface (UI) ook om te janken. De makers van de meest Spartaanse en dus meest succesvolle zoekmachine ooit, zijn erin geslaagd om van hun ChatGPT-concurrent Gemini een onbegrijpelijk AI-menu te maken, alsof je goulash, bouillabaisse en hutspot onder elkaar zet op een menukaart onder het kopje ‘prakken’. Het is ronduit jammerlijk, want er zitten bijzondere capaciteiten verscholen onder deze wrakkige interface. Kijk bijvoorbeeld hoe Google AI Studio op fenomenale wijze uitlegt hoe Photoshop werkt.

Zo vroeg ik Google Pro 1.5 Deep Research, wat een naam, om op basis van literatuuronderzoek een investeringsstrategie voor de Europese Unie op te stellen. Een paar minuten later produceerde Deep Research deze Google Doc. Verre van perfect, maar beter dan wat er tot dusver door de EU is geproduceerd.

Ethereum onder vuur

Ethereum, jarenlang dé leider in de wereld van smart contracts en na Bitcoin de cryptovaluta met de hoogste marktwaarde, staat op een kruispunt. Ondanks de stijgende Bitcoin-koers en het optimisme in de cryptomarkt, vooral sinds de verkiezingsoverwinning van Trump, blijft Ethereum ver achter en is de koers zelfs lager dan een jaar geleden.

De koers van Ethereum lijdt onder de opkomst van concurrenten zoals Solana en Sui

Wat zijn de oorzaken?

  • Gebrek aan grote updates: na ‘The Merge’ (de overstap van Proof-of-Work naar Proof-of-Stake) is er geen nieuwe doorbraak geweest.
  • Toenemende concurrentie: Solana, Sui en Aptos winnen terrein met snellere en goedkopere transacties.
  • Negatieve publiciteit: Ethereum-oprichter Vitalik Buterin’s recente tweet over communisme en decentralisatie werd uit de context gehaald en veroorzaakte onnodige reuring.

Ethereum wordt nog steeds gezien als een fundamenteel sterke blockchain, maar als het er niet in slaagt zijn marktpositie te behouden, kan het steeds meer marktaandeel verliezen aan nieuwere platforms die beter inspelen op de huidige behoeften van gebruikers.

Livestream p0rn, koers stijgt

In de derde aflevering van de NFA Podcast, die Nisheta Sachdev maakt met ondergetekende, verraste ze me met het bericht dat de koers van NEAR Protocol was gestegen nadat een medewerker tijdens een livestream per ongeluk het verkeerde scherm van zijn computer had gedeeld en de kijkers ongewenst trakteerde op vleselijke intimiteit van het achttienplus-genre.

De cryptowereld staat bekend om zijn onvoorspelbare marktreacties, maar wat daarna gebeurde was zelfs voor crypto uitzonderlijk: de koers van NEAR steeg 5,6% naar $3,50. Hoewel het niet aantoonbaar is dat het livestream-incident direct verantwoordelijk is voor de prijsstijging, roept het opnieuw de vraag op hoeveel invloed ‘fundamentals’ hebben op de cryptomarkt?

Als een blunder zoals deze de prijs kan opdrijven, betekent dit dat de markt zich meer laat leiden door hype dan door de werkelijke waarde van een project. Zelfs de Tinder Swindler, berucht sinds de Netflix-documentaire, lanceert zijn eigen token. Het leidt tot steeds grotere frustraties bij professionele ontwikkelaars en investeerders in de blockchain-wereld.

Nish legt uit hoe een fappende medewerker van Near tijdens een livestream resulteert in koersstijging

GameStop overweegt kopen van crypto

GameStop, het bedrijf dat in 2021 werd gered door retailinvesteerders tijdens de WallStreetBets-revolte, overweegt nu te investeren in Bitcoin en andere crypto-assets. Overigens is de film over GameStop bijzonder de moeite waard, met prachtrollen van ondermeer Pete Davidson en Seth Rogen.

San Francisco overspoeld door startup pubers

Toen incubator Y Combinator onlangs een partijtje had, gingen de schalen rond met glaasjes prik in plaats van alcohol: veel oprichters van startups waren simpelweg te jong om legaal alcohol te kunnen drinken. De startup-scene in San Francisco wordt overspoeld door piepjonge AI-ondernemers, waarvan velen de universiteit hebben verlaten om hun eigen bedrijf te starten.

De kosten van universitair onderwijs in de VS zijn zo gestegen, dat ondanks de geringe slagingskans het ondernemerschap een legitieme optie is. Buiten de VS blijft universitair onderwijs vaak een logischere route, omdat enerzijds de kosten van een universitaire opleiding veel lager zijn en anderzijds de financiering en exit-mogelijkheden voor startups minder groot zijn dan in Silicon Valley.

Dat en nog veel meer in de derde aflevering van de NFA Podcast, waarin ik ook deel hoe het met mijn experiment is vergaan om vorig jaar februari honderd dollar te investeren, uitsluited in tech-aandelen.

Voor de haastige kijker en klikker

00:00 Introduction to NFA Podcast and Hosts Nisheta and Michiel 

01:42 Surprising News in Crypto: Near Protocol Incident 

03:53 Market Reactions and Near Token Performance 

05:22 Ethereum’s Market Sentiment and Fear Index 

08:09 Ethereum’s Performance Compared to Other Blockchains 

09:29 Market Predictions and New Money Flowing In 

11:35 GameStop’s Potential Move into Crypto 

12:42 Upcoming Launches: Tinder Swindler’s Token 

13:06 Elon Musk’s Bid for OpenAI 

14:44 The AI Summit and Global AI Treaties 

16:49 Youth and Startups: The College Dropout Phenomenon 

20:44 Market Spotlight: Insights and Predictions 

22:34 Investing Strategies and Personal Experiences 

24:44 Supermicro, Palantir and Nvidia 

25:20 Dutch Trance NFA Podcast Theme 

25:41 NFA Dutch Trance Theme Review 

25:59 Indian NFA Podcast Theme 

26:25 Indian NFA Theme Review

Categorieën
AI beleggen crypto technologie

De NFA Podcast is live en AI-bedrijf met website van 1 pagina is $20 miljard waard

Ondanks de opkomst van concurrenten zoals DeepSeek heeft OpenAI geen verkeer verloren, het groeit onverwacht sneller dan ooit en laat alle concurrenten achter zich. De vraag is waarom OpenAI desondanks $40 miljard nodig heeft. We bespreken dit en nog veel meer in de nieuwe wekelijkse podcast die we dit weekend lanceren: The NFA Podcast, met co-presentator dr. Nisheta Sachdev. De eerste twee afleveringen staan sinds vanochtend online.

Verder in deze nieuwsbrief aandacht voor de definitieve doorbraak van Palantir en het mysterieuze bedrijf SSI, dat nog geen product schijnt te hebben maar toch op $20 miljard wordt gewaardeerd.

Nish bespreekt de tokens PAIN en It Will Go UP, ik heb het over OpenAI’s funding en het succes van Palantir

Nieuwe wekelijkse podcast: NFA

In aflevering 1 (hier te zien op YouTube of hier op Spotify) stellen Nisheta en ik onszelf voor, vertellen hoe we in de tech- en crypto-wereld terechtkwamen en bespreken we de nieuwste trends in web3 en tech, met een speciale focus op AI. Volgens Nisheta vormt de koppeling tussen AI en crypto de definitieve doorbraak van blockchain op de consumentenmarkt.

In aflevering 2 (hier te zien op YouTube of hier op Spotify) duiken we dieper in specifieke crypto-projecten zoals PAIN, de token die afgelopen week in een oogwenk $40 miljoen ophaalde en geld teruggaf aan investeerders. Ook bespreken we de bijzondere kwartaalresultaten van Palantir en tonen we beelden van CEO Alex Karp, die in een olijke bui de oorlog verklaart aan tegenstanders van Amerika en het westen..

De naam NFA is bedacht door Nisheta en staat voor ‘Nish, Frackers & Anon’ of‘Anyone Else’, want we hopen op interessante gasten, maar het staat ook voor ‘Not Financial Advice’: we willen absoluut geen financiële adviezen geven.

Wekelijks bespreken Nish en ik de meeste opmerkelijke ontwikkelingen in crypto en tech, zonder belerend te willen zijn of beleggingsadvies te geven. We delen onze gedachten, meningen en zaken die we interessant vinden, zoals interessante tokens en aandelen die op onze radar zijn gekomen.

Of je nu een doorgewinterde tech- en crypto-expert bent of een enthousiaste beginner, ons doel met de NFA Podcast is een plek te creëren om samen de markt te verkennen en ervaringen te delen. Alle suggesties en feedback zijn welkom.

Wie is dr. Nisheta Sachdev?

Dr. Nisheta Sachdev, ook bekend als “The Crypto Dentist”, is een prominente figuur in de blockchainwereld. Haar vermelding in de lijst “40 under 40” onderstreepte haar doorbraak in deze snelveranderende wereld, waarin Nisheta opvalt door haar heldere analyses.

Nisheta Sachdev, blockchain by day, dentist by night – of andersom

Nisheta kwam in 2018 in contact met crypto en werkte vanaf 2020 fulltime in de sector, toen ze met haar zus Nikita het al snel toonaangevende crypto-marketingbedrijf Luna PR in Dubai begon. Binnen de blockchainsector werd Nisheta een gepassioneerd pleitbezorger voor technologieën zoals cryptocurrencies, NFT’s, de metaverse en AI. Nish heeft een uniek talent om complexe concepten eenvoudig te kunnen verwoorden, waardoor ze een populaire en gerespecteerde spreker is op internationale congressen.

Ondanks haar grote interesse in de crypto- en technologiesector gaf Nish onlangs gehoor aan een hogere roeping en hervatte haar opleiding in de geneeskunde, waarin ze specialiseert in reconstructieve chirurgie van patiënten die, veelal door vormen van orale kanker, delen van hun kaak en gezicht hebben verloren. Wie meer wil weten over Nisheta kan ik dit recente interview met haar op YouTube aanraden.

ChatGPT herrezen van nooit weggeweest

Na een periode van stagnatie is ChatGPT opnieuw sterk gegroeid en laat het concurrenten als Bing, Gemini, Claude en Perplexity ver achter zich. Het zijn Boom Times For ChatGPT.”

In januari 2025 bereikte ChatGPT 3,8 miljard bezoeken op desktop en mobiel, meer dan het dubbele van Bing en ver boven de rest. Dit markeert een belangrijke ommekeer na meer dan een jaar van stilstand. De opleving komt op een cruciaal moment, waarop OpenAI wordt uitgedaagd door DeepSeek.

DeepSeek, dat eind januari snel aan populariteit won, behaalde op één dag al 49 miljoen bezoeken, een derde van ChatGPT’s publiek, ondanks dat het bedrijf buiten China nauwelijks bekend was. Dit toont aan dat nieuwe concurrenten razendsnel terrein kunnen winnen.

OpenAI profiteert van de sterke merknaam van ChatGPT. Om deze positie te versterken lanceert het vandaag zijn eerste Super Bowl-commercial, terwijl Google hetzelfde doet voor Gemini. Als OpenAI erin slaagt om ChatGPT als dé standaard voor AI te positioneren, kan het zijn voorsprong behouden, zelfs als chatbots wereldwijd een alledaags product worden.

Welke concurrenten?

ChatGPT loopt ver voor op de concurrentie. In januari 2025 had ChatGPT 3,8 miljard bezoeken, vergeleken met 1,8 miljard voor Microsoft Bing, 267 miljoen voor Gemini, 99,5 miljoen voor Perplexity en 76,8 miljoen voor Claude. Hoewel deze cijfers alleen het webverkeer weerspiegelen, tonen ze aan dat OpenAI een enorme voorsprong heeft opgebouwd. Het is vooral pijnlijk voor Google, dat er maar niet in slaagt het verkeer naar zijn zoekmachine ‘om te leiden’ naar Gemini.

OpenAI’s zoektocht naar tientallen miljarden

Journalist en investeerder M.G. Siegler, die tegenwoordig weer bijzonder productief is als blogger, onderzocht waarom OpenAI $40 miljard nodig heeft en hoe de relatie tussen OpenAI, Microsoft en Nvidia in elkaar steekt in het uitstekende stuk “The IPOpenAI.”

Zoals vorige week besproken is OpenAI van plan om $40 miljard op te halen, voornamelijk om de enorme rekenkracht te financieren die nodig is voor het trainen en uitvoeren van de AI-modellen. Hoewel er een veldslag gaande is om talenten in de AI-sector waardoor personeel ook niet goedkoop is, gaat verreweg het grootste deel van dit bedrag naar computerinfrastructuur zoals energievretende servers en datacenters.

OpenAI in de slag met Big Tech

De Big Tech-bedrijven, met Microsoft, Meta en Amazon voorop, kunnen jaarlijks tientallen miljarden dollars investeren in hun bestaande cloudinfrastructuren, gefinancierd uit hun enorme winsten. Om te kunnen concurreren moet OpenAI ook tientallen miljarden ophalen en is het inmiddels beland bij SoftBank en staatsfondsen, vooral uit de Golf-regio.

Om het in perspectief te plaatsen: volgens Reuters verwacht OpenAI in 2025 een jaaromzet van bijna $12 miljard bij een verlies van mogelijk $15 miljard, als de marges tenminste niet verbeteren. Daartegenover staan Meta met $200 miljard jaaromzet, Microsoft met $250 miljard, Alphabet met $300 miljard en Amazon met zelfs meer dan $500 miljard omzet dit jaar. Zelfs Oracle ($58 miljard) en Salesforce ($38 miljard) zijn winstgevende reuzen vergeleken met het zwaar verlieslijdende OpenAi.

OpenAI haalt meer op dan historische IPO’s

Als OpenAI erin slaagt om $40 miljard op te halen, zou dit het grootste bedrag zijn dat ooit door een bedrijf is opgehaald, zelfs meer dan de $30 miljard van oliegigant Saudi Aramco in 2019. Ter vergelijking: Visa haalde in 2008 bijna $20 miljard op en Facebook $16 miljard in 2012. Maar Facebook (tegenwoordig Meta geheten) deed dat op een waardering van onder de $100 miljard, ofwel nog geen derde van wat OpenAI zich nu waard acht.

De trend in de IPO-markt is dat de grootste veelbelovende bedrijven ervoor kiezen om privé te blijven, dankzij de overvloed aan beschikbaar kapitaal. OpenAI’s huidige financieringsronde is een voorbeeld van deze verschuiving, waarbij bedrijven enorme bedragen ophalen zonder naar de beurs te gaan.

Het is niet aannemelijk dat OpenAI er snel in slaagt om winstgevend te worden en dan wordt het volgend jaar wel een helse klus om partijen te vinden die op een waardering van pakweg $500 miljard willen instappen. Veel lager zal niet kunnen, als SoftBank nu instapt op $300 miljard. Hoeveel investeerders durven volgend jaar aan hun aandeelhouders uit te leggen dat ze pakweg $50 miljard in OpenAI investeren en er nog geen tien procent van de aandelen voor terug krijgen?

Nvidia wint altijd

Als SoftBank de door OpenAI gewenste $40 miljard investeert, betaalt OpenAI dat geld grotendeels aan Microsoft, van wiens clouddiensten (Azure) het grotendeels afhankelijk is. Op zijn beurt staat Microsoft weer met de pet in de hand en het chequeboekje in de binnenzak op de deur te kloppen bij Nvidia, dat de benodigde chips en datacenter-infrastructuur levert.

In de AI-wereld is het simpel: als het bovenin geld regent, dan hoost het uiteindelijk bij Nvidia. De centen van SoftBank komen via OpenAI en Microsoft netjes in de tas bij Jensen Huang, de CEO van Nvidia.

Juist hierom schreef ik vorige week dat het niet logisch is om te verwachten dat de omzetstijging en de winstmarge van Nvidia de komende jaren zullen afnemen; alle doemscenario’s van Wall Street ten spijt. Microsoft investeert dit jaar $85 miljard in AI en Meta $65 miljard. Naar verluidt zijn er landen, geen bedrijven, die ook gedurende meerdere jaren dergelijke forse bestellingen gaan plaatsen bij Nvida.

De Big Tech-bedrijven hebben geen andere keus dan te bestellen wat Nvidia kan leveren, omdat het missen van de boot in AI het einde zou kunnen betekenen van de hegemonie van Microsoft, Google, Oracle, Salesforce en Amazon Web Services. Maar let op: dit is geen financieel advies, No Financial Advice!

De koers van Palantir steeg dit jaar al 47%, vooral opvallend vergeleken met louter koersdalingen bij Nvidia, Apple, Microsoft en Google

Winnaar van 2025 tot dusver: Palantir

Een uitzondering in de met de opkomst van AI worstelende software-sector vormt Palantir, waarover ik vaker heb geschreven. Het data-analysebedrijf blijft geheimzinnig, maar het lijkt er steeds meer op dat Palantir als een van de weinige software-bedrijven ter wereld erin slaagt om door gebruik van AI tegelijkertijd zowel de software te verbeteren, als de operationele kosten te verlagen.

Ondanks dat er in Europa relatief weinig Palantir-software wordt gekocht vanwege privacyzorgen, is het aandeel in een jaar tijd 350% gestegen. Deze week maakte Palantir indrukwekkende financiële resultaten bekend, wat opnieuw leidde tot een fikse stijging van de aandelenkoers: 22% in een dag.

Over het vierde kwartaal van 2024 rapporteerde het bedrijf een omzetgroei van 36% ten opzichte van het voorgaande jaar, met een totale omzet van $827,5 miljoen. De Amerikaanse markt droeg hier significant aan bij, met een groei van 52% op jaarbasis. Sinds 2009 heeft het bedrijf meer dan $2,7 miljard aan Amerikaanse overheidsopdrachten binnengehaald en het is aannemelijk dat onder president Trump de Amerikaanse overheid nog veel groter gaat inslaan bij Palantir.

Morgan Stanley verhoogde de rating voor Palantir van ‘underweight’ naar ‘equal weight’ en stelde het koersdoel bij van $60 naar $95, daarbij verwijzend naar de sterke kwartaalresultaten en positieve vooruitzichten voor 2025. Desondanks blijven er zorgen over de hoge waardering van het aandeel, dat op een stratosferische koers-winstverhouding zit richting de 600. Palantir maakt sinds vorig jaar deel uit van de S&P 500 en de Nasdaq 100, dus zal het ook de koers van de indexfondsen en ETF’s sterker gaan beïnvloeden.

Palantir wordt al jaren geleid door de eigenzinnige mede-oprichter Alex Karp, die bij de presentatie van de kwartaalcijfers vol overtuiging zei dat Palantir graag overheden helpt en daarbij ver gaat: ‘when it’s necessary to scare enemies and on occasion, kill them.’

Andreessen Horowitz investeert (de)centraal

Door het succes van CEOs als Karp en ooit voor hem Bill Gates, Steve Jobs en Elon Musk, is in de tech-wereld het beeld ontstaan dat centraal geleide ondernemingen het meest succesvol zijn en het best kunnen innoveren. In dit uitstekende stuk betoogt Miles Jennings van investeringsmaatschappij Andreessen Horowitz het tegenovergestelde. Toch investeert ook Andreessen Horowitz nog steeds het merendeel van het miljardenbudget in de traditionele centraal georganiseerde ondernemingen, juist in de AI-wereld.

Geen product, website van 1 pagina: $20 miljard waard

Safe Superintelligence, een bijzondere AI-startup met een website van 1 pagina, die vorig jaar mede werd opgericht door voormalig hoofdwetenschapper en mede-oprichter van OpenAI Ilya Sutskever, is bezig om financiering op te halen tegen een waardering van minstens $20 miljard. Klein detail: het bedrijf maakt nog geen omzet en heeft waarschijnlijk nog geen product.

Sutskevers staat van dienst en de unieke aanpak van SSI zijn voldoende aanleiding voor grote interesse onder investeerders. Ik schreef eerder over de bijzondere wetenschapper Sutskever, die vooral beroemd werd in de tech-wereld omdat Elon Musk en Google-oprichter Larry Page hun vriendschap verbraken door een ruzie over bij wiens bedrijf Sutskever zou gaan werken.

Musk krijgt al ruzie als hij een leeg huis binnenloopt, maar uit het akkefietje met Page bleek wel dat Sutskever over bijzondere kwaliteiten moet beschikken. Musk zei hierover in de podcast van Lex Fridman: “Het was vooral Demis Hassabis (ex-oprichter DeepMind, nu hoofd AI bij Microsoft, MF) aan de ene kant en ik aan de andere kant, beiden probeerden we Ilya te rekruteren, en Ilya twijfelde. Uiteindelijk stemde hij ermee in om bij OpenAI te komen. Dat was een van de moeilijkste rekruteringsslagen die ik ooit heb meegemaakt, maar dat was echt de sleutel tot het succes van OpenAI.”

De nieuwe financieringsronde zou de waardering van SSI verviervoudigen ten opzichte van de vorige ronde, nog geen half jaar geleden (!), toen het bedrijf nog werd gewaardeerd op $5 miljard en $1 miljard ophaalde bij vijf investeerders, waaronder Sequoia Capital, DST Global en uiteraard Andreessen Horowitz. Er zijn blijkbaar genoeg investeerders in Silicon Valley die liever op een waardering van $20 miljard een redelijk belang kopen in SSI, dan bij OpenAI op een waardering van $300 miljard afgescheept te worden met een smurfenaandeel.

Categorieën
AI beleggen technologie

Onverwachte winnaars en verliezers na de week van DeepSeek

Hoe DeepSeek graag wil dat de wereld denkt over het jeugdige team. Beeld gemaakt met Midjourney.

Als het vroeger op zondag ging over Chinezen, was de discussie wie de babi pangang met witte rijst moest ophalen voor Studio Sport begon. Tegenwoordig gaat het over DeepSeek’s CEO Liang Wenfeng, die uit het niets leek te verschijnen om iedereen, van Silicon Valley tot Washington en Wall Street, de stuipen op het lijf te jagen.

Blijkbaar heeft niet iedereen gezien dat China bezig is om in recordtijd de sprong te maken van een agrarische naar een post-industriële samenleving. Wat zal er in Beijing en Shanghai zijn gegniffeld toen er afgelopen week Chinees Nieuwjaar werd gevierd.

Vorige week schreef ik al dat Silicon Valley wakker lag van DeepSeek en dinsdag kon ik eraan toe voegen dat Wall Street zwaar overtrokken had gereageerd. Vandaag een poging om de winnaars en verliezers in kaart te brengen, op korte en lange termijn, van de opkomst van DeepSeek.

Wie is Liang Wenfeng?

Maar eerst: wie is Liang Wenfeng, de oprichter en CEO van DeepSeek? Bijzonder aan Wenfeng is zijn achtergrond als oprichter van een hedgefonds: High Flyer

Toen we hem voor het eerst ontmoetten, was hij een ontzettend nerdy man met een vreselijk kapsel die sprak over het bouwen van een cluster van 10.000 chips om zijn eigen modellen te trainen. We namen hem niet serieus,” aldus een van Liang’s zakenpartners tegen de Financial Times.

In zijn tijd bij High Flyer begon Liang al in 2021 met het kopen van Nvidia-apparatuur en leerde hij de verschillende mogelijkheden om algoritmes te ontwikkelen voor AI-toepassingen, die hij nu toepast bij DeepSeek. Opmerkelijker is dat het plotselinge succes van DeepSeek wordt gedreven door Gen Z nieuwkomers met een diverse achtergrond. Liang houdt van oorspronkelijkheid en creativiteit van jonge slimmerikken en hecht minder aan ervaring.

Ook sprak Liang over het aannemen van literatuurfanaten in de engineering-teams om de AI-modellen van DeepSeek te verfijnen. “Iedereen heeft zijn eigen unieke pad en brengt zijn eigen ideeën mee, dus er is geen noodzaak om hen te sturen.” Dit is vooral aardig om te lezen in de week dat Mark Zuckerberg er prat op gaat dat hij alle diversiteitsprogramma’s bij Meta afschaft, in een poging in het gevlei te komen bij de regering-Trump.

OpenAI toch $300 miljard waard?

Volgens de Wall Street Journal zou het Japanse SoftBank een investeringsronde van $40 miljard leiden in de ChatGPT-maker, waarvan een deel moet worden besteed aan het Stargate AI-infrastructuurproject. Met een waardering van $300 miljard zou OpenAI de op één na meest waardevolle startup ter wereld worden, achter SpaceX van Elon Musk, de grote rivaal van OpenAI-CEO Sam Altman.

Het zou bijzonder knap zijn als het Altman lukt om op die stratosferische waardering geld op te halen voor zijn miljarden verslindende bedrijf, in de week dat wereldwijd wordt getwijfeld aan zijn visie en zijn technologische architectuur. Maar laten we SoftBank niet te hoog inschatten: het is dezelfde club en dezelfde man, Masayoshi Son, die tientallen miljarden verbrandde in WeWork; tot het faillissement aan toe. De vraag is: waarom wil er niemand anders dan SoftBank instappen op deze waardering?

Is Stargate sciencefiction?

Zowel OpenAI als SoftBank hebben verklaard tientallen miljarden te zullen investeren in Stargate, het op $500 miljard begrote AI-infrastructuurpoject dat de Amerikaanse hegemonie op technologiegebied zou moeten bezegelen. Het gekke is dat OpenAI dat geld helemaal niet heeft en SoftBank ook niet. Dus als SoftBank investeert in OpenAI, dat daarmee investeert in Stargate, is het in feite een kwestie van vlek op vlek.

The Verge publiceerde een heldere analyse van het Stargate-project. Als Stargate faalt, zou dat niet zomaar het einde van een startup betekenen. Het zou een dure reality check zijn voor een hele industrie die beweert de wereld te transformeren door pure rekenkracht.

Altman presenteert zichzelf graag als de hoofdpersoon in een klassiek sciencefictionverhaal: de visionair die belooft de samenleving te transformeren door technologische macht. Maar zoals in veel sci-fi verhalen is de interessantste vraag niet of de technologie werkt, maar wat er gebeurt als menselijke ambitie botst met natuurkundige beperkingen.

Over pakweg een jaar zullen we weten of Stargate het begin was van Amerika’s AI-revolutie, of gewoon een techno-optimistische fantasie die niet kon overleven in de echte wereld.

DeepSeek’s werkelijke kosten

Dan naar een veelbesproken onderwerp: de kosten die DeepSeek zou hebben gemaakt om het veelgeprezen R1-model te ontwikkelen. Daarover circuleren de wildste verhalen, terwijl DeepSeek er zelf redelijk transparant over was:

“Ten slotte benadrukken we opnieuw de economische trainingskosten van DeepSeek-V3, zoals samengevat in Tabel 1, bereikt door onze geoptimaliseerde co-ontwerpen van algoritmes, frameworks en hardware.

Tijdens de pre-trainingsfase vereist het trainen van DeepSeek-V3 op elke biljoen tokens slechts 180K H800 GPU-uren, oftewel 3,7 dagen op ons cluster met 2048 H800 GPU’s. Daardoor is onze pre-trainingsfase voltooid in minder dan twee maanden en kost het in totaal 2,664M GPU-uren. Gecombineerd met 119K GPU-uren voor contextlengte-uitbreiding en 5K GPU-uren voor post-training, kost DeepSeek-V3 in totaal slechts 2,788M GPU-uren voor volledige training.

Als we aannemen dat de huurprijs van een H800 GPU $2 per GPU-uur is, bedragen onze totale trainingskosten slechts $5,576M. Let op: de bovengenoemde kosten omvatten alleen de officiële training van DeepSeek-V3 en niet de kosten die verband houden met eerdere onderzoeks- en afbraaktests van architecturen, algoritmes of data.

Het gaat om het (door mij) vet gemaakte deel: alle eerdere kosten zijn niet opgenomen in de kostenberekening. Het is alsof je de kosten van de maaltijden van een bodybuilder berekent op de dag van de wedstrijd, zonder mee te nemen hoeveel jaar het heeft gekost om op de wedstrijddag te verschijnen. De ervaringen en de ontwikkelkosten van High Flyer heeft Liang sowieso buiten beschouwing gelaten.

Goedkopere AI: wie profiteert?

Nog veel interessanter dan het kostenaspect, is dat DeepSeek de mogelijkheid biedt om het model lokaal te installeren en erop verder te ontwikkelen. Microsoft CEO Satya Nadella wees direct op Jevons Paradox.

Kort samengevat: juist door de verlaagde kosten zal het gebruik van een innovatietoenemen. Het lijkt erop dat Nadella daarin gelijk gaat hebben. Op de lange termijn is de ‘commoditisering’ van AI-modellen en goedkopere inferentie zoals aangetoond door DeepSeek, gunstig voor Big Tech. Microsoft hoeft bijvoorbeeld minder uit te geven aan datacenters en GPU’s, terwijl het profiteert van een verhoogd AI-gebruik door lagere inferentiekosten.

Amazon is ook een grote winnaar: AWS is er grotendeels niet in geslaagd een eigen kwalitatief hoogstaand AI-model te ontwikkelen, maar dat maakt niet uit als er hoogwaardige open-source modellen beschikbaar zijn die het tegen veel lagere kosten kan aanbieden.

Apple profiteert ook

Drastisch verlaagde geheugeneisen voor inferentie maken AI op iPhones veel haalbaarder. Apple Silicon maakt gebruik van een uniforme geheugenarchitectuur, waarbij de CPU, GPU en NPU (neural processing unit) toegang hebben tot een gedeelde geheugenpool, betoogt Stratechery in een uitstekend stuk. Hierdoor heeft Apple’s hardware feitelijk de beste consumentenchip voor inferentie. Nvidia’s gaming GPU’s bereiken bijvoorbeeld een maximum van 32GB VRAM, terwijl Apple’s chips tot 192GB RAM ondersteunen.

Meta de grootste winnaar

AI staat centraal in Meta’s langetermijn-strategie en een van de grootste obstakels tot nu toe was de hoge kostprijs van inferentie. Als inferentie en training veel goedkoper worden, kan Meta zijn AI-gedreven bedrijfsmodel versnellen en efficiënter uitbreiden. 

Het is verstandig dat Zuckerberg naar verluidt diverse war rooms heeft opgezet om te bepalen hoe Meta zal reageren op de introductie van DeepSeek. Waar op korte termijn wordt gedacht dat DeepSeek een bedreiging vormt voor de AI-strategie van Meta, zal een structurele verlaging van de ontwikkelkosten van AI juist leiden tot een enorm voordeel voor Meta, dat op weg is om alleen dit jaar al $65 miljard in AI-ontwikkeling te investeren.

Het grootste deel daarvan wordt besteed aan hardware en datacenters. Als dat soort investeringen kunnen worden geminimaliseerd door de aanpak van DeepSeek te imiteren, zal Meta zijn netto winst fors zien oplopen zonder de concurrentiepositie te verzwakken.

Google de verliezer?

Hoewel Google ook profiteert van lagere kosten, is elke verandering ten opzichte van de huidige status quo voor Google waarschijnlijk een netto nadeel. Elke zoekopdracht in OpenAI, DeepSeek of een Meta-agent, gaat ten koste van een zoekopdracht op de zoekmachine van Google.

Ondanks alle pogingen en honderden acquisities van de laatste decennia, is Google voor de omzet en winst nog steeds grotendeels afhankelijk van de zoekmachine. Het is nog maar de vraag of Google erin slaagt dat verkeer ’terug te leiden’ van de AI-agenten en chatbots waar de wereld zo gretig gebruik van maakt, naar de AI-tools van Google.

Nvidia niet verslagen door DeepSeek

Ondanks DeepSeek’s doorbraak heeft Nvidia volgens Stratechery twee grote verdedigingslinies:

  • CUDA is de voorkeursprogrammeertaal voor iedereen die deze modellen ontwikkelt, en CUDA werkt alleen op Nvidia-chips.
  • Nvidia heeft een enorme voorsprong als het gaat om de mogelijkheid om meerdere chips te combineren tot één grote virtuele GPU.

Deze twee verdedigingslinies versterken elkaar. Zoals eerder vermeld, als DeepSeek toegang had gehad tot H100’s, zouden ze waarschijnlijk een grotere cluster hebben gebruikt om hun model te trainen, simpelweg omdat dat de makkelijkste optie was. Het feit dat ze dat niet deden en beperkt waren door bandbreedte, bepaalde veel van hun beslissingen op het gebied van modelarchitectuur en trainingsinfrastructuur.

DeepSeek heeft laten zien dat er een alternatief bestaat: met zware optimalisatie kunnen indrukwekkende resultaten worden behaald op zwakkere hardware en met lagere geheugenbandbreedte. Meer betalen aan Nvidia is dus niet de enige manier om betere modellen te ontwikkelen.

Toch zijn er drie factoren die nog steeds in het voordeel van Nvidia werken.

  • Ten eerste, hoe krachtig zou de aanpak van DeepSeek zijn als deze werd toegepast op H100’s of de aankomende GB100’s? Het feit dat ze een efficiëntere manier hebben gevonden om rekenkracht te gebruiken, betekent niet dat meer rekenkracht niet nuttig zou zijn.
  • Ten tweede, lagere inferentiekosten zullen op de lange termijn waarschijnlijk leiden tot een breder gebruik van AI. Microsoft-CEO Satya Nadella bevestigde dit onlangs in zijn late-night tweet over Jevons paradox.
  • Ten derde, redeneermodellen zoals R1 en o1 halen hun superieure prestaties uit het gebruik van meer rekenkracht. Zolang de kracht en capaciteiten van AI afhangen van meer computing power, blijft Nvidia hiervan profiteren.

Ook zal Nvidia bij een grotere markt profiteren van omzetstijging bij de goedkopere chips, al zal het in die markt wel hinder ondervinden van concurrenten zoals AMD. 

Mijn subjectieve ‘Spotlight op AI’-mandje heeft afgelopen maand relatief weinig klappen gehad.

DeepSeek dacht 28 seconden over een hotdog

Joanna Stern van de Wall Street Journal deed een grappige test met DeepSeek en ontdekte hoe het verschilt van OpenAI’s ChatGPT en Anthropic’s Claude. In tegenstelling tot OpenAI’s redeneermodellen toont DeepSeek zijn volledige denkproces. Toen werd gevraagd of een hotdog een sandwich is, dacht DeepSeek er 28 seconden over na en antwoordde met: “Eerst moet ik begrijpen wat de definitie is van een sandwich.” Het illustreert dat er geen specifieke vorm van AI bestaat, die het best werkt voor alle vraagstukken.

De opmars van AI in de gehele samenleving is onomkeerbaar en door de aanpak van DeepSeek, die veelvuldig zal worden gekopieerd, zal de markt alleen groter worden. Ondanks alle onheilstijdingen van afgelopen week op Wall Street is het daarom boeiend dat over de gehele maand januari gezien, de terugval van wat ik beschouw als AI-aandelen, enorm meevalt. 

De 29% stijging van ARM is opmerkelijk en is grotendeels gebaseerd op de deelname van ARM in Stargate. Het bijzondere is dat SoftBank eigenaar is van ARM en de kans daarom groot is dat Masayoshi Son de aandelen in ARM als onderpand zal gebruiken bij het aantrekken van leningen, waarmee SoftBank vervolgens de investeringen in OpenAI en in Stargate kan betalen. De tijd zal leren of deze aanpak leidt tot een wolkenkrabber, of een kaartenhuis.

Zo sloten de belangrijkste partijen van de DeepSeek-crash gisteren af op Wall Street

Wat kochten Amerika’s tech-miljardairs van Trump?

President Trump heeft zich vaak vijandig uitgelaten over grote technologiebedrijven en hun leiders, waarbij hij Facebook bijvoorbeeld een “vijand van het volk” noemde en Jeff Bezos bestempelde als “Jeff Bozo.” Toch stonden deze heren op de voorste rij bij de inauguratie, nadat ze aanzienlijke bedragen hadden gelapt. Dit was uiteraard geen toeval en de technologiesector wil snel iets terug van Trump. Bloomberg ging ze stuk voor stuk af en bracht in kaart wat ze elk willen bereiken.

Als we aan het eind van de tweede week in Trump’s tweede regeerperiode de balans opmaken over de prestaties van de Big Tech-aandelen in de maand januari, blijkt dat de resultaten op korte termijn nog niet zijn waarop Trumps nieuwe tech-vrindjes hadden gehoopt. Ondanks alle presidentiële decreten en benoemingen van Trump zijn de beursresultaten, op zijn zachtst gezegd, nogal gemengd.

Wat vooral opvalt, is dat de de beleggers over de tech-sector als geheel sterk verdeeld zijn. Meta steeg vooral door goede kwartaalcijfers, maar hoe kon Microsoft dalen terwijl Google juist steeg? Daalde Apple in januari door de kans op een handelsoorlog met China? Het is vreemd dat de financiële media vooral oog hadden voor de resultaten van afgelopen week en eraan voorbij gingen wat er eerder in de maand aan koerszwenkingen plaatsvonden. Denk bijvoorbeeld aan Palantir, dat bijna 10% steeg in januari en al 385% in het laatste jaar.

Huang bij Trump, Liang bij Li Qiang

Trump en Nvidia’s CEO Jensen Huang bespraken vrijdag tijdens een ontmoeting in het Witte Huis de impact van DeepSeek en mogelijke beperkingen op de export van AI-chips naar China. Huang zal zeker aan de eventuele gevolgen voor de koers van Nvidia hebben gedacht.

Ook DeepSeek’s Liang Wenfeng had deze week een ontmoeting met een belangrijke politicus: als enige vertegenwoordiger van de AI-sector had hij een ontmoeting met premier Li Qiang, de op één na machtigste man van China. Beide ontmoetingen onderstrepen het belang van technologie voor de economische macht in de nieuwe, deels door AI bepaalde wereldorde.

Palantir-CEO Alex Karp zei tegen CNBC dat de opkomst van DeepSeek een teken is dat de VS sneller moet werken aan de ontwikkeling van geavanceerde AI. “Technologie is niet per definitie goed en kan bedreigingen vormen in de handen van tegenstanders. We moeten dat erkennen, maar dat betekent ook dat we harder moeten rennen, sneller moeten gaan en een nationale inspanning moeten leveren.”

Saai: succes begint met huiswerk

De technologiesector op de koffie bij de macht; het doet weemoedig terugdenken aan het moment, nog geen dertig jaar geleden, dat premier Kok van een kind leerdehij een muis moest vasthouden. Europa is geen overweging meer in het geopolitieke geschuif tussen continenten; hoe kan het, met zoveel talent onder een half miljard mensen?

De Maleisische komiek Ronny Chieng vatte het probleem van het westen perfect samen: mensen zijn bereid om te sterven voor hun land, maar ze willen er geen huiswerk voor maken. Chieng heeft het over Amerika, maar het gaat net zo goed op voor Europa.

Categorieën
AI beleggen

De paniek op Wall Street over DeepSeek is overdreven; Aandeel Nvidia lijdt historisch recordverlies

Zondag schreef ik dat DeepSeek-R1 een revolutionair, goed en goedkoop AI-product was uit China. Maar ik had geen idee dat Wall Street een dag later zou reageren alsof de aliens een aanval op onze planeet hebben geopend.

De homepage van de Wall Street Journal op ’the day after’ de DeepSeek-crash

Gisteren beleefde de technologiesector op zijn zachtst gezegd een scherpe terugval, waarbij de chip-sector het zwaarst werd getroffen. De aandelenkoers van Nvidia daalde met 16,9%, wat resulteerde in een verlies van $593 miljard aan marktwaarde. Broadcom zag een daling van 17,3%, goed voor een verlies van $198 miljard. Advanced Micro Devices (AMD) verloor 6,3%, een waardeverlies van $12,5 miljard. Taiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC) daalde met 13,2%, wat neerkomt op $151 miljard in de min. De aandelen van Arm Holdings daalden met 10,2%, een klap van $17 miljard. Marvell Technology kende de sterkste daling, met een verlies van 19,2%, een slordige $20 miljard. Vergeeft u mij als ik er een miljardje boven of naast zit, maar de teneur is duidelijk: het was een slagveld op Wall Street.

Apple lachende derde

De daling duwt de voorheen hoogvliegende chipmaker Nvidia naar de derde plek in totale marktwaarde, achter Apple en Microsoft. Afgelopen vrijdag stond het nog op de eerste plaats. Apple heeft nu de hoogste marktwaarde met $3,46 biljoen (3460 miljard dollar), gevolgd door Microsoft met $3,22 biljoen en Nvidia met $2,90 biljoen. De aandelen van Apple, dat minder blootstelling heeft aan AI, stegen maandag met 3%, terwijl de tech-zware Nasdaq met 3% daalde.

De stijging van Apple is vergelijkbaar met een huis dat in waarde stijgt omdat het dak van de buren in de fik staat. Intrinsiek is er uiteraard niets veranderd aan de waarde van Apple en een handelsoorlog met China ligt nog altijd op de loer, waardoor Apple hard geraakt zou worden. Maar goed: wie dan leeft, wie dan sombert.

Barron’s was gisteren de stem der rede

DeepSeek treft Wall Street midscheeps

Beleggers wijten de uitverkoop aan de opkomst van DeepSeek, een Chinees bedrijf van slechts een jaar oud dat vorige week een revolutionair Large Language Model (LLM) heeft onthuld, genaam DeepSeek-R1. Het model van DeepSeek is vergelijkbaar met bestaande modellen als ChatGPT 4o van OpenAI of Claude van Anthropic, maar zou tegen een fractie van de kosten zijn ontwikkeld. Het kost voor klanten ook een fractie vergeleken met ChatGPT en Claude.

Dit heeft in beleggerskringen terecht geleid tot zorgen dat de Amerikaanse strategie van zware investeringen in AI-ontwikkeling, vaak aangeduid als een “brute force”-benadering, verouderd raakt. Deze brute force-methode maakt gebruik van uitgebreide computercapaciteit en grote datasets om AI-modellen te trainen, met als doel hogere prestaties te bereiken door de enorme schaal. Het is een miljarden verslindende aanpak waarover ik eerder schreef.

DeepSeek ‘het Sputnik-moment voor AI’

Een redactioneel commentaar van de Wall Street Journal vat de concurrentiekracht van DeepSeek-R1 helder samen met een pakkend voorbeeld:

“Enter DeepSeek, which last week released a new R1 model that claims to be as advanced as OpenAI’s on math, code and reasoning tasks. Tech gurus who inspected the model agreed. One economist asked R1 how much Donald Trump’s proposed 25% tariffs will affect Canada’s GDP, and it spit back an answer close to that of a major bank’s estimate in 12 seconds. Along with the detailed steps R1 used to get to the answer.”

Investeerder en voormalig ondernemer (Netscape) Marc Andreessen omschreef de lancering van DeepSeek-R1 als het Sputnik-moment voor AI; vergelijkbaar met het moment dat de wereld besefte dat de Sovjet-Unie een voorsprong had genomen in de ruimtevaart.

OpenAI reageert angstig

OpenAI-CEO Sam Altman trok een dapper snoetje:

DeepSeek’s R1 is an impressive model, particularly around what they’re able to deliver for the price. We will obviously deliver much better models and also it’s legit invigorating to have a new competitor! We will pull up some releases.”

(Ik heb zelf de vrijheid genomen om de hoofdletters in te voegen die Altman vermijdt, omdat ik het anders bloedirritant vind om te lezen.)

Altman doet dapper, maar in de laatste zin blijkt dat OpenAI onder druk van DeepSeek versneld producten gaat uitbrengen. Ofwel, in het Engels zonder hoofdletters net zoals hij: altman blinked. Legit, weetjewel.

Zweetoksels in de bodywarmers

Ze moeten op Wall Street even uitademen en weer landen in hun bodywarmertjes. De bewering dat DeepSeek hun R1-model heeft ontwikkeld met slechts een investering van $5 miljoen is niet verifieerbaar en de Chinese media staan niet bekend om hun transparantie, noch om hun kritische benadering van Chinese initiatieven.

Bovendien is het onwaarschijnlijk dat westerse bedrijven Chinese AI-technologie zullen adopteren, met alle geopolitieke spanningen en regelgevende beperkingen, vooral in kritieke sectoren zoals financiën, defensie en overheid. Chief Information Officers zijn steeds voorzichtiger met het integreren van Chinese technologie in essentiële systemen. Het gebeurt feitelijk alleen nog als er geen ander alternatief is.

Ondanks de recente marktvolatiliteit blijven grote technologiebedrijven zoals Microsoft, Google, Amazon en Oracle afhankelijk van high-performance chips voor hun AI-initiatieven. Er is geen bedrijf dat zijn bestellingen bij Nvidia annuleert omdat DeepSeek een andere aanpak heeft.

Omdat er momenteel geen westers equivalent is van DeepSeek’s R1-model dat volledig open-source is (in tegenstelling tot “open-weight”, een term die ik in mijn zondagse editie heb besproken), zullen deze bedrijven blijven investeren in dure hardware en enorme datacenters.

Dit betekent dat aandeelhouders in bedrijven zoals Nvidia en Broadcom naar verwachting een herstel van de aandelenkoersen kunnen verwachten in de komende maanden, misschien wel weken.

Zo sloten de belangrijkste slachtoffers van de DeepSeek-crash gisteren af op Wall Street

Paniek bij de vc’s

De echte impact van DeepSeek’s innovatie zal waarschijnlijk sterker worden gevoeld door venture capitalfondsen die miljarden hebben gestoken in AI-startups zonder duidelijke inkomstenmodellen of, zoals de vc’s het altijd zo heerlijk weten te zeggen vanuit hun luie stoel: a clear path to profitability.

Eerder heb ik de precaire financiële situatie van OpenAI belicht, dat dit jaar op weg lijkt naar een verlies van $15 miljard: dat is $41 miljoen per dag, $1,7 miljoen per uur en $476 per seconde. De partners bij Lightspeed, dat vorige week $2 miljardinvesteerde in Anthropic, de ontwikkelaar van DeepSeek-R1 concurrent Claude, op een waardering van liefst $60 miljard, zullen weleens beter hebben geslapen dan vannacht.

Durft DeepSeek een frontale aanval?

De aanpak van DeepSeek in AI-ontwikkeling, met name de nadruk op efficiëntie en de mogelijkheid tot lokale implementatie, het draaien van het model op je eigen computer, is opmerkelijk. Maar wereldwijd kan de AI-gemeenschap alleen profiteren van deze methodologie als DeepSeek ervoor kiest om de onderliggende code en technieken vrij te geven. Tot nu toe is de codebase van DeepSeek-R1 niet openbaar gemaakt, wat vragen oproept over of dit ooit zal gebeuren. Het is het verschil tussen open-weight en open-source waarover ik zondag schreef.

Als China zou besluiten om DeepSeek-R1 volledig open-source te maken, zou dit een gigantische uitdaging vormen voor de Amerikaanse techindustrie. Een open-source release zou ontwikkelaars wereldwijd in staat stellen om toegang te krijgen tot het model en daarop voort te bouwen, wat het concurrentievoordeel van Amerikaanse bedrijven in AI-ontwikkeling sterk zou verminderen.

Dit zou kunnen leiden tot een democratisering van geavanceerde AI-mogelijkheden, waardoor de afhankelijkheid van gesloten modellen zoals van OpenAI en Anthropic en dure infrastructuur, zoals van Nvidia, Oracle, Microsoft en Amazon Web Services, afneemt. Zo’n stap zou de huidige marktdynamiek totaal verstoren en Amerikaanse bedrijven dwingen hun strategieën in financiering van AI-onderzoek en -ontwikkeling compleet te veranderen.

China bepaalt, Wall Street betaalt

Hoe groot de invloed van de technologie-sector op de Amerikaanse economie is, werd gisteren eens te meer duidelijk toen het totale verlies op Wall Street op een biljoen dollar werd geschat: een duizelingwekkende duizend miljard dollar.

Het leidt tot de ironische conclusie dat de eerste week van ‘America First’ president Trump eindigt met een moment waarop China kan bepalen of het de Amerikaanse economie in wanorde stort. Vooral op Wall Street wordt met angst en beven gekeken naar elke beweging vanuit Beijing.

Categorieën
beleggen technologie

Tech-aandelen lauw in eerste week Trump

De techbros verheugden zich op de eerste week van Trump, maar het was geen feest op de beurs.

De BATMMAAN-aandelen, bestaande uit Broadcom, Apple, Tesla, Microsoft, Meta, Alphabet(Google), Amazon en NVIDIA, hebben de afgelopen week een gemengd beeld laten zien op de aandelenmarkt. Terwijl sommige bedrijven een lichte stijging in hun waarde zagen, hadden andere te maken met dalingen, wat de volatiliteit binnen de technologiesector onderstreept. Zo eindigde de eerste week van tech- en cryptovrind Trump toch enigszins in mineur.

Apple en notabene Tesla, het bedrijf van Trumps hypeboy Elon Musk, daalden allebei fors. De rest van de techbros hadden ook geen reden voor groot feest. Het aandeel Meta steeg zes procent, maar juist Meta wordt met zijn open source project Llama het hardst geraakt door de lancering van DeepSeek. Er wordt zelfs al gesproken van ‘panic mode’ bij Meta.

Terwijl je zou denken dat Nvidia garen zou spinnen door de aankondiging van Stargate (want wie anders gaat de chips leveren voor het beoogde high performance computing), lijken veel beleggers te denken dat Nvidia wordt bedreigd door Stargate. Ik geef geen advies en doe geen voorspellingen, maar bij de volgende kwartaalcijfers van Nvidia lijkt de kans groot dat de beleggers Nvidia-CEO Jensen Huang weer op de schouders willen nemen. 

Zoals General Magic onderstreepte, is de juiste timing cruciaal bij het introduceren van technologie voor de massamarkt. De vraag is hoe snel kan worden bepaald of alle miljardeninvesteringen in AI het beoogde financiële en maatschappelijke rendement opleveren. Voorlopig leven we in de waan van de dag, waarin de aankondiging van Stargate even geloofwaardig lijkt als de Amerikaanse annexatie van Groenland. 

Categorieën
AI beleggen crypto

Vergeet FANG, het gaat nu om BATMMAAN – of toch crypto?

Ooit was het acroniem FANG (voor Facebook, Apple, Netflix en Google) het symbool voor de tech-aandelen. Maar vrijwel ongemerkt sloop Broadcom de club van biljoenenbedrijven binnen en inmiddels is er sprake van een nieuw acroniem: BATMMAAN (Broadcom, Apple, Tesla, Microsoft, Meta, Amazon, Alphabet, Nvidia). Barron’s kwam met een uitstekende analyse inclusief een prijsvergelijking. Wat blijkt? Nvidia is het goedkoopste aandeel van het stel.

De prestaties van de BATMMAAN-aandelen in het laatste jaar: gemiddeld 66% stijging.

Vergeet FANG, hier is BATMMAAN

Dat is vooral opvallend omdat Nvidia over het laatste jaar bezien al verreweg het best presterende aandeel was van de tech-giganten. Gestuwd door de AI-hype komt Broadcom (symbool AVGO) ook sterk opzetten, terwijl Tesla vooral wordt gedreven door leden van de cult van Elon Musk.

De hele BATMMAAN-club maakte het laatste jaar een gemiddeld rendement van 66%. Apple en vooral Microsoft doen het zelfs substantieel slechter dan de S&P 500, die met 25% een solide belegging is gebleken. Beide iconen lijden onder de AI-hype: Apple omdat het geen aanwijsbaar omzet- of winstvoordeel behaalt uit AI en Microsoft omdat het tientallen miljarden aan extra investeringen in AI doet, waarvan beleggers twijfelen aan het rendement op lange termijn.

Rendement van de top cryptovaluta: 174%

Beleggers met een sterke maag hebben een heerlijk jaar achter de rug in de cryptowereld, waar de gemiddelde stijging van de grootste cryptovaluta gemeten in marktwaarde, liefst 174% bedraagt.

De meest gestelde vraag in crypto blijft: welke munt moet ik kopen? Maar de grootste cryptovaluta deden op jaarbasis al 174%.

Naast de mede door Doge-fan Elon Musk gedragen stijging van de memecoin Dogecoin valt vooral op dat XRP, voor crypto-begrippen een token uit het stenen tijdperk, ruim 450% steeg. Het aanstaande presidentschap van Trump zorgt ervoor dat er een nieuwe SEC-baas zal worden aangesteld, na de notoire cryptohater Gensler. De hoop van XRP-houders is dat onder het nieuwe bewind de SEC de aanhoudende juridische procedures tegen XRP zal beëindigen.
 

Categorieën
AI beleggen crypto NFT's technologie

Bitcoin over de $100.000, maar nog steeds verslagen door Ethereum en Nvidia

Gelieve net zo gezellig mee te werken als deze lezeres en de korte enquete over deze nieuwsbrief in te vullen. Wie weet helpt het! Beeld: gegenereerd met Midjourney.

Deze week vraag ik je hulp via een enquête over deze nieuwsbrief. Verder ondermeer een blik op Bitcoin’s sprong boven de $100.000-grens, Ethereum en het begin van het altcoin-seizoen, hawk tuah girl zit in de penarie, AI-toepassingen om op te letten en crypto-cadeaus voor de feestdagen.

U vraagt, wij draaien 

Nou ja, misschien 😉 Na bijna twee jaar en tachtig nieuwsbrieven met wat ik normaliter volledig subjectief naar vrienden en collega’s stuurde, is het tijd om te peilen welke onderwerpen het meest en het minst interessant worden gevonden. Daarom nodig ik je uit om deze korte enquête in te vullen, wat nog geen twee minuten duurt. Volgende week worden de belangrijkste resultaten gedeeld. De laatste vraag biedt ruimte voor suggesties, opmerkingen en stellingen. De enquête is anoniem, maar als je het op prijs stelt, vermeld ik graag je naam en LinkedIn-profiel bij waardevolle feedback.

Bitcoin over de grens van $100.000 en weer terug

Het is altijd genieten als er iets groots gebeurt op een gebied waar de BBC een hartgrondige afkeer van heeft, maar wel over moet berichten. Denk aan Max Verstappen die de wereldtitel wint en de Brit Lewis Hamilton een record door de neus boort.

Met het gezicht van een verwend kind dat spruitjes en witlof krijgt voorgeschoteld tikte de verslaggever dit bericht, over het moment dat Bitcoin deze week meer dan $100.000 waard werd. De meeste media melden uitsluitend de beleggingsrisico’s, maar zien al jarenlang een aantal cruciale elementen van Bitcoin volledig over het hoofd.

Het unieke aan Bitcoin is dat het een volledig decentraal netwerk is zonder centrale partij die het aantal munten in circulatie controleert, zoals een centrale bank. Daardoor is er ook geen crypto-bankrekening, maar heb je zelf volledige controle over je eigen tegoeden.

Hoe belangrijk dat is, legde Netscape-oprichter en investeerder Marc Andreessen uit in de podcast van Joe Rogan middels een uitgebreide toelichting op het begrip ‘debanked;’ wat er gebeurt als je als persoon of bedrijf zonder enige toelichting je bankrekeningen en credit cards verliest. Dit is veel ondernemers in de fintech- en crypto-wereld de laatste jaren overkomen. Steeds meer mensen wereldwijd, en niet alleen in ondemocratische landen, hechten daarom aan self custody van hun bezittingen.

Groot verschil tussen 2018 en 2024

De vaak door mij geciteerde briljante Jennifer Zhu Scott memoreerde afgelopen week een panel waaraan zij in 2018 deelnam tijdens het World Economic Forum in Davos, toen Bitcoin voor het eerst een plaats op het hoofdpodium veroverde. Zhu Scott debatteerde met Nobelprijswinnaar Robert Shiller en een topman van de Zweedse centrale bank:

“Destijds was het een carrière-risico om openlijk voor Bitcoin uit te komen. Maar ik geloofde in het ideaal. Ik begreep de krachtige implicaties ervan voor de wereld en koos ervoor het te verdedigen. Veel van de ideeën die ik zes jaar geleden deelde zijn werkelijkheid geworden:

  • Bitcoin heeft goud meer ontwricht dan de dollar.
  • Kleinere landen zijn begonnen Bitcoin op te nemen in hun nationale reserves.
  • Bitcoin ging nergens heen—het belichaamde het ideaal van decentralisatie, en dat ideaal blijft ongelooflijk krachtig.

Hoewel de opkomst van Bitcoin buitengewoon is, heeft het ecosysteem zich ontwikkeld op manieren die ik niet volledig had voorzien:

  • Decentralisatie vs. Centralisatie: Bitcoin is geboren uit het ideaal van decentralisatie. Vandaag de dag wordt het ecosysteem echter steeds centraler, met figuren als Michael Saylor die een buitensporig grote invloed uitoefenen.
  • De Obsessie met de Prijs: Zes jaar geleden stelde ik dat de prijs het minst belangrijke aspect van Bitcoin was, de echte kracht lag in decentralisatie. Toch wordt Bitcoin nu gezien als een asset en draait het gesprek vrijwel volledig om prijsbewegingen.

Ik ben er trots op een van de vroege pioniers in dit veld te zijn geweest. Dankzij Satoshi Nakamoto’s revolutionaire visie hebben we de geboorte meegemaakt van talloze adembenemende projecten die schaalbare decentralisatie mogelijk willen maken. In een tijdperk waarin AI onze data gebruikt, deepfakes creëert en vertrouwen ondermijnt, ben ik dankbaar voor de opkomst van Web3-technologieën—die oplossingen bieden als datasoevereiniteit, onveranderlijkheid en authenticatie. Deze hulpmiddelen vormen een tegenwicht in een wereld die steeds meer wordt bepaald door ongecontroleerde digitale macht.

Aan degenen die het door mij geschetste beeld acht jaar geleden afwezen: ik glimlach vandaag. De reis van Bitcoin is nog lang niet ten einde, en deze mijlpaal is slechts het begin van wat er mogelijk is.”

Van Davos naar Hong Kong

Het debat, waarin het er vooral pittig aan toe ging tussen Zhu Scott en Schiller, is hier terug te zien. Achteraf is het ronduit schofterig om te zien hoe crypto op dit congres, waar zogenaamd vrij van gedachten wordt gewisseld, in een bepaald daglicht werd gesteld.

Allereerst heette het panel “The Crypto Asset Bubble“. Dat is vooral hilarisch als je bedenkt dat de prijs van Bitcoin op dat moment $11.000 bedroeg; dus wie op dat moment Bitcoin had gekocht, zou binnen zeven jaar die belegging bijna hebben zien vertienvoudigen in waarde. Doe mij vaker zo’n bubble!

Maar de tekst waarmee de voorzitter Bitcoin introduceert tart werkelijk alle fatsoensnormen: “Bitcoin emerges from the world of nerds and criminals.” Als halve nerd denk ik dan altijd: “wat als je het woord ‘nerd’ hier vervangt door joden, zwarten of Aziaten?” Opeens is dezelfde zin een stuk minder acceptabel.

Overigens was 2018 de laatste keer dat ik het World Economic Forum bezocht. Volgende maand zal de media weer volop berichten over het feestje in de bergen, waarover ik eerder schreef:

“Deelnemers meldden dat het aantal vrouwen dat ze tegenkwamen in Davos in de praktijk even hoog lag als het aantal MMA-vechters op de jaarlijkse Dag van de Dameskapper. Vrouwen zijn bijna net zo zeldzaam tijdens WEF als donkere mensen. Als motorrijders tijdens een toertocht of pinguins in een dierentuin, betrapte ik mezelf in Davos erop beleefd terug te zwaaien of te knikken naar andere gepigmenteerde medemensen.

Een week later kan geen WEF-deelnemer zich herinneren wat er verder is besproken of afgesproken, want het gaat in Davos in tegenstelling tot bijvoorbeeld de COP-klimaatconferenties niet om het gemeenschappelijk formuleren van meetbare doelstellingen. Er wordt ouderwets genetwerkt en baantjes gejaagd.

Want het spijt me de complotdenkers te moeten teleurstellen, maar er wordt tijdens WEF niet gesproken over wereldheerschappij van een kleine, heersende elite ten koste van het gewone volk; er wordt sowieso niet veel nagedacht over de toekomst. WEF blinkt vooral uit in het zizaggend de toekomst tegemoet rijden, kijkend in de achteruitkijkspiegel – met bril in de kaasfondue.”

De eerlijkheid gebiedt me te zeggen dat het “Zwitsers netwerkeffect” voor mij persoonlijk zeer nuttig was. Ik leerde Zhu Scott vlak voor WEF kennen tijdens een crypto-congres in St. Moritz, waarna ik door haar optreden in het panel met Schiller concludeerde dat ze de bijzondere gave heeft om haar immense kennis van de meest obscure technische details, te plaatsen binnen wereldwijde trends en ontwikkelingen.

Zhu Scott was zo vriendelijk om deze voor haar toch nutteloze Nederlander een paar maanden later in Hong Kong een paar uur lang bij te scholen op het gebied van decentralisatie en blockchain. Mijn ervaring is dat deze toegankelijkheid en bereidwilligheid om kennis te delen, vaker is te zien in de crypto-wereld dan in de traditionele IT-sector, om nog te zwijgen van de financiële wereld.

Niemand verwacht dat het zo blijft, maar de laatste vijf jaar was Ethereum een veel betere belegging dan Bitcoin en zelfs beter dan Nvidia.

Ethereum deed het veel beter dan Bitcoin

Door beleggers wereldwijd, ook uit de traditionele beleggingswereld, is Bitcoin dit jaar geaccepteerd als beleggingsproduct dat het best vergelijkbaar is met beleggen in goud: het wordt niet gebruikt als betaalmiddel, maar als belegging voor een lange termijn. Daarom blijft het opvallend dat wie naar de markt kijkt met een blik over vijf jaar in plaats van vijf minuten, Ethereum ruim twee keer zoveel in waarde is gestegen als Bitcoin.

Sterker nog, als we de prestaties van de twee grootste crypto’s vergelijken met die van de drie meest waardevolle bedrijven ter wereld, blijkt dat Ethereum zelfs beter heeft gepresteerd dan beurslieveling Nvidia. Dat zegt niet het de komende vijf jaar opnieuw het geval zal zijn, maar het is toch interessant om in het achterhoofd te houden.

Niks kerst, het is altcoin season

Als de koersstijging van Bitcoin heel snel is verlopen, zoals de laatste maanden, is het meestal een kwestie van tijd tot er wat winst wordt genomen en de opbrengst van die verkoop van Bitcoin wordt belegd in andere cryptovaluta: altcoins.

Dat gebeurde afgelopen week, toen veel altcoins hun pieken behaalden, waaronder BNB, Dogecoin (DOGE), XRP en Chainlink (LINK). In de vorige cyclus, in 2021, presteerden altcoins gedurende bijna vijf maanden achtereen beter dan Bitcoin.

In de cryptowereld is het geen kerstmis, maar altcoin season. Bron: Coinmarketcap.

De vraag is uiteraard welke sectoren binnen de cryptovaluta het meest zullen profiteren van het aanstaande altcoin-season. Tot frustratie van alle oprechte blockchain-ontwikkelaars lijken op dit moment vooral alle meme coins, alle gekke muntjes zonder enige onderliggende waarde, het meest te profiteren.

Hawk Tuah Girl goes crypto

Ze was afgelopen zomer een paar dagen wereldberoemd: Haliey Welch, beter bekend als hawk tuah girl. Afgelopen week werd ze beschuldigd van betrokkenheid bij grootschalige oplichting door een muntje genaamd HAWK uit te brengen dat in korte tijd bijna een half miljard dollar waard werd, waarna de koers volledig instortte(91% daling).

Nu zullen weinigen van mevrouw Welch hetzelfde stringente monetaire beleid hebben verwacht als van pakweg Nout Wellink of Onno Ruding, maar dit was wel erg grof. Stephen Findeisen, beter bekend als YouTuber Coffeezilla, was er snel bijom de zogeheten rug pull (tapijtonderuittrekking?) te ontmaskeren. Maar ook onbekende mensen kunnen muntjes uitbrengen, zelfs kinderen.

Puber maakt meme coins

 Op de avond van 19 november was kunstadviseur Adam Biesk net klaar met zijn werk in zijn huis in Californië, toen hij een gesprek opving tussen zijn vrouw en hun zoon, die net naar beneden was gekomen. De jongen, een vroege tiener, beweerde dat hij een fortuin had verdiend met een cryptomunt die hij zelf had gecreëerd.

Aanvankelijk besteedde Biesk er weinig aandacht aan. Hij wist dat zijn zoon met crypto experimenteerde, maar de gedachte dat hij voor bedtijd nog even een klein vermogen had gemaakt, leek veel te onwaarschijnlijk. “We geloofden het eigenlijk niet,” zegt Biesk. Maar toen de telefoon onophoudelijk begon te rinkelen en zijn vrouw werd overspoeld met boze berichten op Instagram, besefte Biesk dat zijn zoon de waarheid sprak—zij het niet helemaal het volledige verhaal.”

In een uitstekend artikel verklaart Ars Technica hoe en waarom Pump.Fun een nieuwe thuishaven blijkt voor iedereen die zelf snel een meme coin wil uitbrengen. De kern is simpel: de mogelijke winsten bij meme coins zijn altijd gekoppeld aan onmetelijke risico’s. Alleen voor de gokker met een sterke maag.

Interessante crypto-categorieën

Zoals elke week wil ik benadrukken dat ik geen investeringsadviezen verstrek, maar dit lijken kansrijke soorten cryptovaluata:

  • Real world assets (RWA): Dit zijn cryptoprojecten die tastbare, fysieke bezittingen vertegenwoordigen, zoals goud, onroerend goed, kunst of grondstoffen die worden “getokenized”. Door deze om te zetten in digitale muntjes kunnen ze gemakkelijker worden verhandeld en beheerd, terwijl het eigendom transparant en verifieerbaar is in de blockchain.
  • AI-tokens (die al dan niet daadwerkelijk iets met AI te maken hebben): Dit betreft cryptoprojecten die inspelen op het thema kunstmatige intelligentie, maar niet altijd daadwerkelijk substantiële AI-technologie bevatten. Sommige projecten proberen daadwerkelijk AI-toepassingen te integreren, zoals “smart contracts” met machine learning-functionaliteit, terwijl andere simpelweg de term “AI” gebruiken vanuit marketingoogpunt.
  • DePin of DePIN (Decentralized Physical Infrastructure Network): Dit is een blockchain-gebaseerd model voor het gedecentraliseerd beheren van fysieke infrastructuur. Hierbij kan gedacht worden aan netwerken voor internettoegang, energie of mobiliteit, waarin de infrastructuur niet door één centraal orgaan wordt gecontroleerd. Stel je voor: Uber met alleen chauffeurs en klanten, zonder centrale organisatie die 20-30% van de omzet pakt.

Investeringsmaatschappij Andreessen Horowitz publiceerde gisteren een mooi overzicht met naar hun mening kansrijke sectoren in 2025.

Kort nieuws

Tesla wordt opgezweept door Musk’s bromance met president Trump, maar Ethereum steeg ook hard deze week.
  • Tesla, Ethereum, Amazon en Meta zijn de winnaars van de beursweek, die feitelijk geen verliezers kende. Ja, de S&P500 bleef achter bij de tech-aandelen en de crypto’s, maar daarvoor is het risicoprofiel ook lager. Met 28% stijging heeft de S&P500 een fenomenaal jaar. Al helemaal vergeleken met spaarrekeningen…

Het is een grappige wedstrijd, uitgeschreven door AI-experts en wetenschappers: krijg een AI-bot zover dat ze je de liefde verklaart en maak kans op duizenden dollars.

“Het kan nuttig zijn om een ‘proof of humanity’-woord af te spreken dat je vertrouwde contacten aan je kunnen vragen,” schreef Near. “Mocht er een vreemd en dringend stem- of videogesprek van je binnenkomen, kan dit hen helpen te bevestigen dat ze echt met jou spreken en niet met een deepfake/deepcloned-versie van jou.”

Toen iemand dit vorig jaar voorstelde op X leek het misschien nog vergezocht, maar inmiddels adviseert de FBI aan samenwonenden en families om een eigen geheim wachtwoord, of veiligheidszin, samen te stellen. Wanneer oplichters en criminelen zich dan telefonisch proberen voor te doen als een lid van de familie, bijvoorbeeld een zogenaamd verdwaald kind dat haar ouders vraagt om snel geld te sturen, kan met het familie-wachtwoord of veiligheidszin worden geverifieerd wie er aan de lijn is. Ik gok dat veel families ervoor zullen kiezen om zinnen uit populaire films te gebruiken als veiligheidszin, zoals uit Harry Potter of Flodder.

Liefst 87% van alle startups die meededen aan het programma van Y Combinator, dat eindigt met een presentatie voor investeerders, hield zich op een bepaalde manier bezig met AI. Maar waar de focus veelal uitgaat naar consumententoepassingen, vindt het grootste gebruik van AI juist plaats binnen bedrijfsmatige omgevingen. Techcrunch adviseert bedrijven om goed te kijken naar CTGTGaliniRaycaster en HumanLayer.

De meeste analisten overschatten de energievraag en onderschatten technologische vooruitgang. Dat is de kern van een betoog van The Economist, dat heeft gekeken naar schattingen van de mondiale kosten van een energietransitie naar een wereld zonder CO2-uitstoot, gemaakt door verschillende economen, consultants en andere onderzoekers—het soort schattingen dat routinematig als basis voor beleid wordt gebruikt.

Deze inschattingen variëren van ongeveer $3 biljoen per jaar tot bijna $12 biljoen per jaar, enorme bedragen. Maar deze cijfers zijn zwaar overdreven. Het goede nieuws is, volgens The Economist, dat de energietransitie vele malen goedkoper gaat worden.

Ik beweer niet dat ik alle voorgestelde producten zelf op mijn verlanglijst zet, maar je zult met me eens zijn dat deze omschrijving van een kerstcadeau wel de aandacht trekt: “de Chipped Social Nail Set bevat met NFC uitgeruste nagels die verbinding kunnen maken met blockchain-ervaringen en cryptowallets, waardoor er een interactieve manier ontstaat om je cryptostijl te laten zien. Het is het perfecte cadeau voor de gedurfde, stijlvolle cryptofanaat in je leven.” Hoe leefden we ooit zonder NFC nagels die met je crypto-wallet in verbinding staan?

Ik sluit af met nogmaals het vriendelijke verzoek om de korte vragenlijst over deze nieuwsbrief in te vullen. Bij voorbaat hartelijk dank!

Categorieën
AI beleggen crypto technologie

De grote trends van 2024: AI, crypto en koolstofverwijdering

Er zijn op dit moment drie grote trends in technologie die zowel worden gedreven door technologische, als door sociologische en politieke stromingen: AI, crypto en carbon removal (koolstofverwijdering). Deze baanbrekende ontwikkelingen worden zoals elke grote innovatie met scepsis ontvangen, een patroon dat al decennia zichtbaar is.

PC: “te duur en nutteloos”

In de jaren tachtig, toen de personal computer opkwam, werden pc’s vooral gezien als te duur voor een apparaat zonder veel relevante toepassingen. Dat veranderde snel dankzij prijsdalingen en standaardisatie van software, nadat MS-DOS dankzij een uitgenast licentiemodel van Microsoft uitgroeide tot wereldstandaard. De tekstverwerker en het spreadsheet maakten de PC snel onmisbaar op kantoor.

Internet: “te moeilijk en gevaarlijk”

In de jaren negentig herhaalde dit patroon zich met internet. De pc werd gezien als een werkinstrument, niet als een potentieel massamedium. Bill Gates verklaarde zelfs dat internet gebukt ging onder gebrek aan standaarden, het was onveilig en veel te ingewikkeld, reden waarom hij in zijn boek The Road Ahead het woord internet nog geen tien keer gebruikte.

Bill repte liever over de information super highway, die hij zelf wel effe ging aanleggen met het gesloten MSN, waar we verder nooit meer iets over hebben gehoord. Toch maakten email, de web-browser en toepassingen zoals eBay, Amazon en Google internet binnen een paar jaar toegankelijk voor consumenten.

In Nederland duurde het tot eind 1996 voordat het NOS Journaal begreep dat internet een serieus massamedium ging worden, al werd de penetratie van de computer door Joop van Zijl nog wel vergeleken met die van de magnetron.

Smartphones: “alleen voor vertegenwoordigers”

Toen de iPhone in 2007 op de markt kwam heerste de Blackberry in de zakelijke markt. Hoewel het grootste deel van de bevolking in ontwikkelde landen al een mobiele telefoon had, vaak een Nokia, was de kritiek op de iPhone niet mals. “Te duur, alleen handig voor vertegenwoordigers”, zo oordeelde een vriend uit notabene de IT-wereld. Overigens dezelfde knakker die tien jaar eerder over de mobiele telefoon oordeelde als ‘alleen handig voor drugsdealers‘, een veel gehoord sentiment.

Microsoft-CEO Steve Ballmer lachte de iPhone weg in een video waarin hij, zoals hem was aangeleerd door PR-mensen, snel overstapte op het promoten van het eigen Windows Mobile waar we verder ook nooit meer iets over hebben gehoord. Het maakt de prestatie van CEO Satya Nadella om Microsoft na Ballmer compleet nieuw leven in te blazen des te knapper, maar daarover een andere keer.

AI, crypto en koolstofverwijdering aan de beurt

Op dit moment zien we exact dezelfde patronen als voorheen, maar nu over AI, crypto en koolstofverwijdering:

  • AI wordt vaak afgedaan als nuttig voor werk, maar zonder nuttige toepassingen voor consumenten.
  • Crypto wordt bekritiseerd met opmerkingen als: “Noem een toepassing.” Intussen ligt de eerste toepassing in iets elementairs als het herontwerpen van het bancaire systeem, waarbij elke gebruiker zijn eigen rekening beheert en banken overbodig maakt. Blijkbaar wordt de significantie hiervan door velen gemist. Tip: ga nooit in discussie met mensen die te lui waren om het Bitcoin whitepaper te lezen, maar wel een mening hebben.
  • Koolfstofverwijdering wordt vaak getypeerd als fraude, waarbij wordt verwezen naar bekende voorbeelden zoals inefficiënte kookovens, zonder de complexiteit en potentie te kennen of te begrijpen van projecten die wel daadwerkelijk koolstof verwijderen uit de atmosfeer, zoals ocean fertilization. Dit soort verwijdering van koolstof uit de atmosfeer is de grootste opgave die de wereld te wachten staat in de komende decennia. Tip: ga nooit in discussie over klimaatverandering met mensen die te lui waren om de samenvatting te lezen van recente IPCC-rapporten.

Toegegeven: ik heb een persoonlijke fascinatie voor de wijze waarop innovaties doorbreken of mislukken. Daarom heette zowel mijn afstudeerscriptie in 1993 als mijn boek uit 2001 allebei “Op zoek naar de Heilige Graal,” hoewel een of andere mafkees de omslag heeft gefotoshopt van mijn boek dat overigens nog steeds in grote aantallen te koop is. En niet vanwege het grote succes.

Ik leerde meer van Megamistakes dan van Megatrends. Iedereen kent de adoptiecurve van Rodgers, maar het blijft mysterieus waarom de ene innovatie wel aanslaat en de andere genadeloos flopt. Voor koolstofverwijdering, crypto en AI zijn er verschillende belangrijke succesfactoren, waarvan ik er een aantal wil belichten.

CO2-succes was niet tijdens COP29

Voor de doorbraak van koolstofverwijdering is politieke bereidheid een vereiste. Alle media waren gericht op de klimaattop COP29 in Bakoe, maar intussen werden er in Brussel en Washington successen geboekt in de strijd tegen klimaatverandering.

In Brussel keurde de Europese Raad de oprichting goed van het eerste EU-brede certificeringskader voor permanente koolstofverwijdering, koolstoflandbouw en koolstofopslag in producten. Dit vrijwillige kader is bedoeld om een certificeringssysteem te creëren waarmee koolstofverwijdering kan worden gekwantificeerd, gemonitord en geverifieerd en om greenwashing tegen te gaan; koolfstofhuichelen. De goedkeuring van de nieuwe regels door de EU markeert de laatste grote wetgevende stap om groen licht te geven voor de oprichting van het nieuwe certificeringskader voor koolstofverwijdering.

Dan nu in het Nederlands: er worden standaarden ingevoerd waardoor bedrijven en burgers daadwerkelijk hun koolstof-uitstoot kunnen compenseren en dan niet door flutbossen te planten of te behouden, maar door CO2-uitstoot meetbaar tegen te gaan of nog beter, CO2 uit de atmosfeer te verwijderen.

Democraten en Republikeinen samen voor koolstofverwijdering

In de Verenigde Staten werd een wetsvoorstel ingediend door senatoren Lisa Murkowski (Republikeins, Alaska) en Michael Bennet (Democraat, Colorado) met als doel subsidies voor koolstofverwijdering uit te breiden voor een breed scala aan technologieën die bedoeld zijn om koolstofdioxide permanent uit de lucht en zeeën te verwijderen.

De wet zal waarschijnlijk nog niet worden aangenomen door het huidige congres wegens tijdsgebrek, maar de introductie ervan wijst erop dat subsidies voor koolstofverwijdering ook onder president Trump zullen worden uitgebreid. Het feit dat de wet werd ingediend door senatoren uit beide partijen, een zeldzaamheid tegenwoordig, stemt hoopvol.

AMC’s voor CO2

Let komende jaren op de term Advanced Market Commitment (AMC), hier toegelicht door de Economist: ongeacht hoe de politieke wind waait, is de druk uit de samenleving op decarbonisering zo groot dat slimmere bedrijven zelfstandig proberen om hun eigen koolstofafdruk te verwijderen of minimaal te compenseren, door het financieren van technieken die koolstof verwijderen voor lange termijn; liefst voor altijd. Salesforce, Google, Meta en Microsoft zijn slechts de eersten uit een lange lijst bedrijven die AMCs zullen financieren.

Een ander voorbeeld: vorige week werd bekend dat Planetary Technologies 138 ton CO2 heeft verwijderd via ‘Ocean Alkalanity Enhancement (OAE)’, waarbij door het toevoegen van mineralen of stoffen de alkaliniteit, de capaciteit van de oceaan om CO2e te absorberen, wordt verhoogd met als doel CO₂ vast te leggen en  klimaatverandering tegen te gaan. Kopers van de bijbehorende carbon removal credits waren Shopify (96 ton) en Stripe (42 ton) op basis van een ‘vooraankoopovereenkomst‘. Bij Scrabble leg je hem niet snel, maar het bestaat echt en zal veel worden gebruikt.

Old school tech vergeleken met AI en crypto

Beurswaarderingen zijn een weerspiegeling van marktverwachtingen en het enthousiasme rond AI en crypto toont aan dat investeerders vertrouwen hebben in hun potentieel op langere termijn. Ik heb vier virtuele ‘mandjes’ aangemaakt waarover ik vaker heb bericht:

  • ‘MANAAM’: de old school techbedrijven
  • Spotlight 9: de negen m.i. toonaangevende tech-beleggingen
  • AI Spotlight 9: negen bedrijven die profiteren van AI
  • Crypto Spotlight 9: de grootste negen crypto’s gemeten in marktwaarde

Old school tech MANAAM: +36%

In de bredere techsector blijven gevestigde spelers domineren. Ooit waren beleggers fan van de term FANG (voor Facebook, Apple, Netflix en Google, alsof Microsoft niets voorstelde), maar laten we het groepje ‘MANAAM’ nemen, bestaande uit Meta (voorheen Facebook), Apple, Microsoft, Amazon, Alphabet (voorheen Google) en Netflix. De gemiddelde stijging van de aandelen van dit inmiddels klassieke clubje bedraagt dit jaar liefst 35.9%. Dat is vanuit beleggingsperspectief fenomenaal, tot je bedenkt dat de S&P 500 dit jaar ook al 27.19% in de plus staat.

Spotlight 9: +63%

Microsoft (14%), Alphabet (22.28%) en Apple (27.84%) doen het niet eens beter dan de index. Terwijl beleggers tech-aandelen kopen voor de hogere koersstijgingen, als compensatie voor het hogere risico.

Geen koopadvies, maar indicatief: de Spotlight 9 is +63%

Wie echter de Spotlight 9 had gekocht, die bestaat uit de belangrijkste techbedrijven en de twee grootste crypto’s Bitcoin (+119%) en Ethereum (+57%), zou de beleggingsportefeuille dit jaar al 63.37% hebben zien stijgen. Vergeleken met de MANAAM ontbreekt Netflix in de Spotlight 9, terwijl Nvidia (+187%) uiteraard is toegevoegd als ’s werelds meest waardevolle technologiebedrijf.

AI Spotlight 9: +76%

De waardering van AI-gedreven bedrijven zoals Nvidia, die een sleutelrol spelen in de ontwikkeling van AI-infrastructuur, heeft recordhoogtes bereikt. Dit laat zien dat de markt de snelheid erkent waarmee deze door AI opgestuwde bedrijven hun resultaten zien stijgen.

Ondanks AMD, Gigabyte en Super Micro doet de AI Spotlight 9 liefst + 76%

Omdat Nvidia al is opgenomen in de Spotlight 9 heb ik de marktleider buiten beschouwing gelaten in mijn eveneens compleet arbitraire ‘AI Spotlight 9’, bestaande uit negen bedrijven waarvan ik het vermoeden heb dat ze door AI sneller zullen kunnen groeien dan de toonaangevende grote techbedrijven (de MANAAM-groep) en wellicht zelfs sneller dan de Spotlight 9.

Met een groei van 76.11% is dat dit jaar zeker het geval, waarbij het helemaal opvallend is dat deze stijging tot stand komt ondanks Super Micro (dat de accountant het hazenpad zag kiezen), AMD (-1%) en Gigabyte, hardware-partijen die de groei van de rest niet bijbeenden. Softwarebedrijf Palantir (+305%), waarover ik begin november schreef, maakt het verschil meer dan goed.

Crypto Spotlight 9: +191%

Sinds de goedkeuring eerder dit jaar van Bitcoin ETFs, stroomden al tientallen miljarden vanuit de traditionele beleggingswereld richting crypto. Het wachten was op het moment dat de ‘alt rotation‘ zou beginnen, het moment waarop er meer geld naar andere cryptovaluta vloeit dan naar Bitcoin, wat geldt als het onofficiële startschot van ‘altcoin season.‘ Dat moment vond gisteren plaats, toen de Ethereum Spot ETF netto instroom, die naar Bitcoin oversteeg.

Crypto Spotlight 9: +191% en hier zit geen memecoin tussen.

De echte durfal stapt daarom nu groot in de meest malle muntjes die vaak geen enkele onderliggende waarde bevatten, maar dat is even risicovol als in een casino alles op rood of zwart zetten. Een minder risicovolle strategie, voorzover dat mogelijk is in crypto, is om te spreiden in de grootste cryptovaluta en te profiteren van het algehele sentiment.

De ‘Crypto Spotlight 9’ bestaat uit de grootste cryptovaluta gemeten naar marktwaarde, waarbij stable coins, memecoins (crypto-gebbetjes) en tokens die gekoppeld zijn aan cryptobeurzen zoals BNB, buiten beschouwing worden gelaten.

Dat groepje, alfabetisch gerangschikt als Avalanche, Bitcoin, Cardano, Ethereum, Solana, Stellar, Toncoin, TRON en XRP, behaalde dit jaar tot nu toe een stijging van 191%. Is dit dan een koopadvies? Absoluut niet.

Wat ik wel iedereen aanraad die actief is op het gebied van technologie en innovatie, is om zich te verdiepen in AI, koolstofverwijderings-technologie, blockchain en cryptovaluta. Net zoals in de jaren tachtig met de pc, internet in de jaren negentig en de smartphone vijftien jaar geleden, zijn dit ontwikkelingen die wereldwijd onstuitbaar zijn.

Een praktische manier om op de hoogte te blijven is om dan een beetje te investeren in die sectoren, waarbij ik aanraad om dit alleen te doen met geld dat je niet nodig hebt voor de huur, hypotheek of andere dagelijkse beslommeringen. Ook binnen technologie en crypto loont het zeker om goed te kijken naar wat de beoogde beleggingen daadwerkelijk behelsen; wat doet Palantir eigenlijk, wordt Ethereum bedreigd door Solana en SUI; en is het niet grappig om toch een klein gokje op memecoins te wagen?

Wie er wat geld instopt, gaat zich vanzelf informeren. Het alternatief is een wekelijkse nieuwsbrief schrijven over tech en innovaties, maar dat vereist ook een enorm ego.

Hartelijke groet, dank voor de belangstelling en tot volgende week!

Categorieën
beleggen technologie

Goed en slecht akkoord in Bakoe, Bitcoin naar $100.000 en Nvidia boekt recordwinst

Een dystopisch wereldbeeld van tropische bomen en machines ter verwijdering van koolstof op de poolkap. Beeld gemaakt met Midjourney.

Terwijl Bitcoin de grens van honderdduizend dollar nadert en Nvidia recordwinsten behaalt, verdient een ander onderwerp deze week de aandacht: COP29, de VN-klimaatconferentie in Bakoe. In de technologie- en cryptowereld wordt de klimaatdiscussie vaak gezien als een onderwerp dat zich afspeelt in een alternatief universum van koppige schoolweigeraars en shagrokende hippies op leren sandalen in hennepbroeken. Toch speelt daar de grootste technologische uitdaging van onze tijd: hoe verwijdert de mensheid de reeds aanwezige CO₂ in de atmosfeer?

Daags nadat COP29 zou eindigen, zijn in de verlenging twee overeenkomsten gesloten: een akkoord over een veel te laag bedrag dat rijke landen gaan betalen aan arme landen voor compensatie van de geleden schade ($300 miljard lijkt veel, maar is veel te weinig voor dit probleem) en een akkoord over de algemene regels voor de lancering van koolstofhandelmarkten, beter bekend als carbon credits, bijna tien jaar nadat het idee voor het eerst werd voorgesteld.

Het akkoord maakt het landen en bedrijven mogelijk om credits te verhandelen voor het reduceren van koolstofemissies, om zo hun koolstofvoetafdruk te compenseren.

Het mechanisme voor koolstofhandel werd voor het eerst formeel beschreven in het COP21 klimaatakkoord van Parijs in 2015, als een manier voor vervuilers om andere landen te betalen voor het verminderen van emissies namens hen. Maar het is omstreden gebleken vanwege zorgen dat het niet zal resulteren in de beloofde verwijdering van koolstof uit de atmosfeer.

Rijke landen verantwoordelijk

Arme landen hebben gelijk wanneer zij rijke landen beschuldigen van het onvoldoende dragen van hun verantwoordelijkheid. Sinds de industriële revolutie hebben voornamelijk westerse economieën bijgedragen aan de uitstoot van ruim 2.200 gigaton CO₂, wat de opwarming van de aarde in gang heeft gezet.

Tegelijkertijd dragen armere landen, vaak gelegen rond de evenaar, de zwaarste lasten van de klimaatverandering. Extreme hittegolven, droogte, overstromingen en krachtigere orkanen veroorzaken sterfte, hongersnoden en verwoeste infrastructuur, vooral in kwetsbare landen. Het was daarom te verwachten dat een groep armere landen de klimaatconferentie woedend zou verlaten, zoals gisteren gebeurde.

Rijke landen zijn daarom verplicht om zowel de opwarming tegen te gaan als compensatie te bieden voor de schade die arme landen ondervinden. Dat leidt tot de vragen hoeveel moet worden betaald, enerzijds aan compensatie en anderzijds aan het investeren in oplossingen die klimaatopwarming verhinderen.

Klimaatactivisten hebben deels gelijk

Klimaatactivisten stellen dat de enige oplossing is om onmiddellijk te stoppen met het gebruik van fossiele brandstoffen, de grootste bron van CO₂-uitstoot, en dat het beperken hiervan cruciaal is om verdere opwarming te voorkomen.

Bovendien benadrukken ze dat investeren in hernieuwbare energie op de lange termijn goedkoper is dan het herstellen van de schade die klimaatverandering veroorzaakt. Stoppen met fossiele brandstoffen biedt daarnaast belangrijke gezondheidsvoordelen, zoals minder luchtvervuiling en lagere medische kosten. Volgens klimaatactivisten is onmiddelijke actie essentieel, omdat elke vermeden ton CO₂ de kans verkleint dat de temperatuurstijging boven de kritieke grens van 1,5 graden uitkomt.

Deze eisen zijn logisch en te billijken, maar gaan volledig voorbij aan het feit dat een onmiddellijke transitie naar een volledig fossielvrije wereld niet realistisch is. Uiteraard is het zo snel mogelijk stoppen van CO₂-uitstoot van eminent belang, net zoals het stoppen van de kraan handig is als je een zwembad wilt laten leeglopen.

Maar zelfs als de mensheid vanaf morgenochtend alle CO₂-uitstoot zou stoppen, betekent het ‘slechts’ dat er jaarlijks geen vijftig gigaton CO₂-uitstoot bijkomt; maar dan nog blijft de historische last van 2.200 gigaton in de atmosfeer onveranderd. Zonder verwijdering van die CO₂ blijft de opwarming de grens van 1,5 graden overschrijden, met alle gevolgen vandien.

De jaarlijkse CO2-uitstoot vergeleken met de reeds in de atmosfeer aanwezige CO2. Bron: Tracer

Ik ben nu bijna tien jaar actief op het kruispunt van duurzaamheid en technologie en zoek nog steeds naar het eerste zinvolle plan van een milieu- of klimaatactivist, waaruit een plan van aanpak blijkt voor de verwijdering van die 2200 Gigaton. Het enige repeterende geluid is: ‘stop met uitstoot en plant bossen.’ Maar dat is niet realistisch en het schiet niet genoeg op.

Fossiele brandstoffen nog noodzakelijk

Zowel economisch als technisch is het onmogelijk om binnen enkele jaren een volledig CO₂-neutrale wereld te realiseren. Fossiele brandstoffen vormen de ruggengraat van de wereldeconomie en zijn helaas nog onmisbaar.

Hernieuwbare energie groeit snel, maar kan de huidige wereldwijde energievraag nog niet volledig dekken. Daarnaast blijven transportmiddelen zoals vliegtuigen, schepen en vrachtwagens grotendeels afhankelijk van fossiele brandstoffen.

Lage-inkomenslanden steunen op op goedkope energiebronnen zoals steenkool om hun economische groei mogelijk te maken, waardoor een plotselinge overgang naar hernieuwbare energie voor hen extra complex is.

Bovendien is de infrastructuur voor hernieuwbare energie in veel regio’s nog niet voldoende ontwikkeld om op grote schaal ingezet te worden. Abrupt stoppen met fossiele brandstoffen zou daarom leiden tot economische instabiliteit, massale werkloosheid en energiearmoede, vooral in de kwetsbare landen die het meest onder druk staan.

In Azië wordt bijvoorbeeld met verbijstering gereageerd op argumenten van vooral Europeanen, die de trein heilig verklaren als mobiliteitsoplossing: uiteraard is dat een prima alternatief voor de luchtvaart binnen Europa, maar hoe neem je de trein tussen de duizenden eilanden in Indonesië en de Filippijnen? Om nog maar te zwijgen van een boemeltje tussen pakweg Sydney en Hong Kong.

Vijf miljard Aziaten willen geen bakfiets

Het wordt in het westen vaak vergeten, maar Azië telt bijna vijf miljard inwoners tegen ongeveer zevenhonderdvijftig miljoen Europeanen en nog geen vierhonderd miljoen inwoners van Noord-Amerika. Je gunt je grootste vijand toch nog geen rit per bakfiets over een glooiend rijstveld bij veertig graden en tachtig procent luchtvochtigheid?

Tijdens de eerste dag van COP29 werd een belangrijke doorbraak aangekondigd op het gebied van carbon credits, de gangbare term voor koolfstofkredieten waarbij een carbon credit gelijk staat aan een duizend kilo CO₂ -uitstoot. Dit systeem stelt bedrijven, maar ook landen, zoals Singapore en Peru, in staat om te betalen voor projecten die uitstoot vermijden, verminderen of verwijderen.

In Bakoe is voor het eerst overeenstemming bereikt over een zeer vage standaardisering van deze credits, door de Financial Times omschreven als een kick-start voor de carbon credit markt, waardoor transparantie en betrouwbaarheid worden vergroot. Maar er is nog jaren aan nadere detaillering (lees: onderhandeling) vereist voor er een wereldwijd goed werkend systeem kan ontstaan.

Verschillen tussen carbon credits cruciaal

Zonder betere standaardisering en kwaliteitscontrole van carbon credits blijven allerlei frauduleuze projecten en rommel-credits in omloop. Want er zijn drie totaal verschillende soorten carbon credits die goed van elkaar moeten worden onderscheiden:

  • Avoidance Credits: deze worden uitgegeven voor het voorkomen van CO₂ -emissies, zoals door ontbossing te stoppen of stenen oventjes in Afrika uit te delen. Vaak blijken deze projecten totaal nutteloos.
  • Reduction Credits: deze verminderen CO₂ -emissies, zoals door efficiëntere technologieën te implementeren. Denk aan zonnepanelen of windmolens. Prima om te doen, maar waarom verdient het uitstoten van minder CO₂ een bonus in de vorm van carbon credits?
  • Removal Credits: dit zijn credits die worden uitgegeven voor het daadwerkelijk verwijderen van CO₂ uit de atmosfeer. Dit is de noodzakelijke Heilige Graal.

Direct Air Capture gebruikt bijvoorbeeld machines om CO₂ rechtstreeks uit de lucht te halen en op te slaan. Deze oplossing is nog erg kapitaalintensief en de vraag is of het de meest efficiente techniek is, gemeten naar energieverbruik en benodigd kapitaal.

Herbebossing biedt natuurlijke opname van CO₂, hoewel dit gepaard gaat met risico’s zoals ontbossing. Zo is er nog al eens een bosbrand, juist door klimaatopwarming, en blijken niet alle bossen conform verwachting te worden geplant. Daarnaast blijken ze vaak minder effectief dan gehoopt en verwacht.

Met biochar wordt biomassa omgezet in stabiele koolstof die eeuwenlang kan worden opgeslagen, terwijl Ocean Alkalinity Enhancement oceanen behandelt zodat ze meer CO₂ kunnen absorberen. Het grootste potentieel zit hoogstwaarschijnlijk in dit soort methodes die de oceanen gebruiken, zoals die van het Nederlandse SEA02.

Overzicht van carbon dioxide removal (CDR)-technologie. Bron: Tracer

Carbon removal credits financieren cruciale technologie

Want hoewel klimaatactivisten alle carbon credits beschouwen als een vrijbrief voor bedrijven om hun uitstoot voort te zetten, is de rol van removal credits van onschatbare waarde. Deze credits maken het financieel mogelijk om bovengenoemde technologieën te ontwikkelen, zie het voorbeeld van Microsoft en Royal Bank of Canada, zodat die 2200 Gigaton CO₂ daadwerkelijk uit de atmosfeer kan worden verwijderd.

Milieubewegingen zijn gericht op ethiek en activisme en ontberen het vermogen om technologische innovaties te beoordelen, laat staan de economische schaalbaarheid van die oplossingen. Een treffend voorbeeld hiervan is de opkomst van Tesla en de wereldwijde transitie naar elektrische voertuigen die door het succes van Tesla werd ingezet.

Voorbeeld: Tesla

In 2010 zou geen enkele prominente milieu-activist hebben voorspeld dat Tesla de aanjager zou worden van een massale verschuiving naar elektrische mobiliteit. Tesla verkocht toen nog geen duizend auto’s per jaar.

Dan kijken we naar afgelopen maand: in oktober werden alleen al in China 1,43 miljoen zogeheten ‘nieuwe-energievoertuigen’ (NEV’s) verkocht, een stijging van 50% procent op jaarbasis, waarmee een nieuw verkooprecord voor één maand werd gevestigd. Dit jaar werden er in China al bijna tien miljoen NEV’s verkocht, een stijging van 34% procent ten opzichte van 2023.

Van deze tien miljoen voertuigen had ongeveer 60% volledig elektrische aandrijving, of een brandstofcel: het gaat om zes miljoen nieuwe auto’s die rondrijden zonder CO₂-uitstoot. Deze ongekende transitie werd gedreven door marktwerking, technologische innovatie en strategische overheidsinvesteringen (ja, ook Tesla) waaronder belastingvoordelen; niet door activistische voorspellingen.

De laatste vijf jaar steeg het aandeel Tesla bijna 1500%. Daaruit blijkt dat er een investeringsmodel is voor innovatieve technologie. De beoordeling van de mogelijke oplossingen om CO₂ uit de atmosfeer te verwijderen moet net zo min worden overgelaten aan klimaatactivisten, als aan politici die bezig zijn om stemmen te winnen of bestuurders van olie- en gasbedrijven die ’s nachts dromen van hun bonus, in plaats van een leefbare wereld.

In de academische wereld en de venture capital-sector, vooral het segment dat zich bezighoudt met de financiering van technologische innovaties, zijn de specialisten te vinden voor het maken van de juiste afwegingen. Maar waar moet het geld vandaan komen voor deze investeringen?

CO-belasting mogelijke oplossing

Invoer van een jaarlijks geleidelijk oplopende belasting op CO₂-uitstoot kan leiden tot een structurele oplossing, mits de opbrengsten van een ‘koolstof-tax’ kunnen worden gebruikt om in CO₂-verwijderingstechnologie te investeren en een compensatiefonds te financieren voor de armere, zwaarst getroffen landen.

De klimaatcrisis vereist actie op alle fronten. Het is tijd voor rijke landen, bedrijven en activisten om samen te werken aan een realistisch en allesomvattend plan dat zowel uitstoot stopt als historische schade herstelt.

Voor iedereen die interesse heeft in dit complexe onderwerp brengt Tracer een gratis wekelijkse nieuwsbrief uit op LinkedIn, waarbij de eerlijkheid gebiedt me te zeggen dat ik er ook aan meeschrijf.

Categorieën
beleggen crypto technologie

De week van Elon Musk, Netflix en Dogecoin

De winnaar van de week: Elon Musk. Beeld gemaakt met Midjourney.

Er wordt al zoveel over politiek bericht dat het doorgaans eenvoudig is om het onderwerp hier te vermijden. Alleen Elon Musk is onvermijdelijk, ook afgelopen week. Eerst stelde Donald Trump zijn nieuwe beste vriend Musk en mede-querulant Vivek Ramaswamy aan om leiding te geven aan een op te richten Department of Government Efficiency (DOGE), een initiatief gericht op het verminderen van “bureaucratische uitgaven”. Klinkt als een Amerikaanse variant op de Ministry of Magic uit Harry Potter, in een wereldwijd politiek klimaat waar wensdenken aan beide zijden van het centrum tot norm is verheven.

DOGE is S3XY

Niet toevallig komt het acroniem DOGE overeen met de populaire cryptocurrency Dogecoin, die Musk eerder heeft ondersteund. Dogecoin, gemeten naar marktwaarde de zevende cryptovaluta ter wereld, steeg de afgelopen week liefst 83%. Fans van Musk herkenden in het acroniem Doge dezelfde grap als Musk eerder uithaalde met de benaming van de Tesla-modellen die chronologisch verschenen als S, X, 3 en Y, maar samen S3XY spellen.

Bitcoin bereikte een nieuw ‘all time high’ maar Dogecoin steeg deze week vier keer zo snel.

SpaceX en xAI halen miljarden op

De duivel sch33t afgelopen week op de grote hoop. want Musk’s bedrijven xAI en SpaceX haalden indrukwekkende financieringen op, met waarderingen van respectievelijk $45 miljard en ruim $250 miljard.

SpaceX, het grootste particuliere bedrijf in de VS, bereidt zich volgens ingewijden voor op een tenderaanbod in december waarbij bestaande aandelen in het bedrijf verkocht zullen worden voor ongeveer $135 per stuk. Dit zou de raketbouwer waarderen op meer dan $250 miljard, een stijging van $40 miljard – ruim anderhalve keer de waarde van Philips, om het in perspectief te plaatsen – ten opzichte van de $210 miljard tijdens een vergelijkbare deal eerder dit jaar.

Daarnaast heeft Musk’s AI start-up xAI $5 miljard opgehaald op een waardering van $45 miljard, bijna het dubbele van de waardering van een paar maanden geleden. Ondertussen schrikte de razendsnelle bouw van een supercomputer op Nvidia-technologie door Musk’s team de concurrentie zodanig wakker, dat een rivaliserend bedrijf zelfs over Musk’s datacenter in Texas vloog om te onderzoeken wat er gaande was.

Tot slot sloot Tesla vrijdag een beursweek vol dalingen van het aandeel af met 3% stijging; in totaal steeg het aandeel TSLA afgelopen maand 45%. We kunnen concluderen dat afgelopen week, zowel politiek als bedrijfsmatig, links niet aan de winnende hand was.

Netflix live met UFC?

De bokswedstrijd tussen Mike Tyson en Jake Paul, live gestreamd op Netflix, markeerde gisteren het debuut van het streamingplatform in live sportuitzendingen. De partij trok een dusdanig groot simultaan kijkend wereldwijd publiek dat Netflix werd geplaagd door aanhoudende streaming-problemen.

Ongetwijfeld leert Netflix hiervan en het is ook niet te verwachten dat er ooit nog een bokspartij komt, die zoveel kijkers trekt als een gevecht tussen de bejaarde beste bokser aller tijden en meneer Leerdam. Zelfs niet als, zoals de geruchten doen vermoeden, Netflix een overeenkomst sluit met de UFC om de MMA-gevechten de komende jaren live uit te zenden. De vraag is of Apple naast de Amerikaanse MLS-wedstrijden (vooral vanwege Messi) zich meer met live sport gaat bemoeien.

AI en Augmented Reality (AR) in je oren

Het nieuwe bedrijf Hopscotch Labs van Foursquare-oprichter Dennis Crowley ontwikkelt een dienst die gebruikmaakt van data in grote AI-systemen en de tegenwoordig alomtegenwoordige AirPods. Vervolgens voegt het de functionaliteiten van een smartphone toe om relevante lokale informatie te geven wanneer iemand langs een bepaalde locatie loopt, zoals een restaurant, een cocktailbar of zelfs een straathoek.

Zoals auteur van het artikel over Hopscotch, de onvolprezen Om Malik stelt: “Het voelt als een wondermiddel tegen informatie-overload. In plaats van in een browser te kijken of constant op een telefoon te gluren, komt de informatie via onze oren of andere apparaten, zoals een bril.”

Ik blijf niet geloven dat veel mensen vrijwillig een bril gaan dragen, maar de keuze voor AirPods is een hele interessante variant voor informatie-overdracht en Crowley ontwikkelt altijd hele leuke producten. Hopscotch is een startup om te volgen.

Microsoft organiseert “bake-off” voor CO2-verwijdering 

Microsoft staat voor een uitdaging om het doel om tegen 2030 koolstofnegatief te worden te behalen, aangezien het bedrijf de CO₂ -uitstoot met meer dan 40% zag stijgen sinds 2020, mede door de groei van de AI-activiteiten. Microsoft investeerde daarom al in Direct Air Capture (DAC), waarbij het startups financiert en vooraf koolstofkredieten aankoopt. DAC is echter nog in ontwikkeling en de carbon credits uit DAC kunnen snel een veelvoud kosten van andere soorten carbon removal credits.

Microsoft en de Royal Bank of Canada hebben zich nu gecommitteerd om in tien jaar 10.000 metrische ton CO₂ aan te kopen van Deep Sky, een DAC-project in Alberta, Canada. Deep Sky organiseert voor Microsoft een “bake-off” en nodigt acht startups uit om hun koolstofverwijderingstechnologieën op locatie te testen. In de week waarin COP29 in Bakoe wordt gedomineerd door niet verschenen politici, is het opvallend dat het bedrijfsleven het voortouw neemt om CO₂ uit de atmosfeer te verwijderen.

“Bitcoin kan naar $800.000”

“Er is veel minder verkoopdruk. De realiteit is dat, hoewel mensen zeggen dat ze gaan verkopen bij $100.000 of $125.000, als Bitcoin op gelijke waarde met goud komt, dat $800.000 per Bitcoin betekent. Dus ik denk dat veel Bitcoin-houders op de lange termijn zullen blijven vasthouden, en dat zien we terug in de grafieken. Grote ‘whales’ met meer dan duizend munten hebben dit jaar nauwelijks coins naar beurzen verplaatst.” Aldus crypto-goeroe Meltem Demirors bij CNBC.

De vraag is wanneer de totale marktwaarde van Bitcoin gelijk komt met de grootte van de goudmarkt, maar de grootste cryptovaluta is op weg. Volgens Demirors zal op het moment dat de marktgrootte van Bitcoin die van goud evenaart, de prijs per Bitcoin $800.000 bedragen. Klinkt astronomisch hoog, maar dat leek $93.000 deze zomer ook en die hoogste prijs ooit werd deze week vlot bereikt.

2024 is een bizar beursjaar: de S&P 500 stijgt harder dan Apple en ondanks alle hype is Bitcoin minder hard gestegen dan Nvidia en Palantir.

Cryptomarkt klaar voor een bull run

Bij topinvesteerder Andreessen Horowitz ging de vlag uit na de verkiezing van Donald Trump en wordt likkebaardend uitgekeken naar nieuwe cryptowetgeving:

“Dit zal een toekomst mogelijk maken waarin we de vele consumentenvoordelen kunnen realiseren waar we enthousiast over zijn: mensen eigenaarschap geven over hun digitale identiteiten, nieuwe verdienmodellen voor creatieve makers, grensoverschrijdende transacties met stable coins tegen lage tot geen kosten, nieuwe manieren voor kleine bedrijven zoals restaurants om met hun klanten in contact te komen, de opkomst van gedecentraliseerde sociale netwerken, de ontwikkeling van fysieke infrastructuur zoals energienetten, en blockchains die AI en games democratiseren – en nog veel meer wat we ons nu niet eens kunnen voorstellen.”

Klinkt nog steeds niet fascinerend, maar misschien komt het enthousiasme wel als die blockchain gebaseerde producten op de markt komen. Andreessen Horowitz spoort crypto-ondernemers aan om alvast te beginnen. Onder president Biden werd alle crypto over een kam werd geschoren terwijl notoire oplichters als Sam Bankman-Fried van FTX geen strobreed in de weg werd gelegd. Heldere regelgeving zal moeten leiden tot nieuwe, betere crypto-projecten.

Privé-koks in Silicon Valley klappen uit de school

Klanten die alleen het eerste slokje van een blikje cola drinken, of thee die in drie fases moet worden gekookt en afgekoeld en vervolgens half lauw wordt gedronken: de privé-koks in Silicon Valley maken de gekste dingen mee bij klanten die het verschil niet kennen tussen een truffel en een appeltaart – als het maar duur en lastig is.